MSCI và lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam: Cơ hội lớn nhưng không phải một quá trình ngắn hạn
NeoAI tóm tắt
Tin về lộ trình nâng cấp thị trường Việt Nam lên MSCI Emerging Market được xem là tín hiệu tích cực và có tác động dài hạn tới dòng vốn nước ngoài; quá trình này diễn ra theo nhiều bước từ watchlist (6/2026) đến phân loại chính thức (2028), chứ không phải là một sự kiện ngắn hạn. Dựa trên tiến độ cải cách (giao dịch, lưu ký, công bố tiếng Anh, room ngoại), thị trường sẽ được theo dõi và chịu tác động gián tiếp từ sự cân nhắc của MSCI.
MSCI và lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam
Việt Nam đang nằm trong cuộc thảo luận về việc nâng cấp lên nhóm MSCI Emerging Market. Quá trình này được xem là một hành trình dài và phụ thuộc nhiều vào cải cách thị trường, chứ không phải một sự kiện một lần duy nhất.
Theo HSC Research, bước đầu có thể diễn ra vào tháng 6/2026 khi MSCI xem xét đưa Việt Nam vào MSCI Watchlist. Đây là tín hiệu quan trọng nhưng chưa đảm bảo nâng hạng ngay lập tức; watchlist ghi nhận các cải cách ban đầu và tiếp tục theo dõi trong một thời gian nhất định.
Sau khi được đưa vào watchlist, quá trình đánh giá sẽ kéo dài; Việt Nam thường cần tối thiểu 12 tháng để MSCI đánh giá thêm. Vào khoảng tháng 6/2027, MSCI có thể tham vấn nhà đầu tư tổ chức toàn cầu nhằm xác nhận mức độ cải thiện thực chất. Nếu kết quả tham vấn tích cực, năm 2028 có thể là thời điểm chuẩn bị cho phân loại chính thức, bao gồm xây dựng bộ chỉ số, chuẩn bị dòng vốn và hoàn tất quy trình mở tài khoản giao dịch cho nhà đầu tư nước ngoài.
Về tiêu chí đánh giá, MSCI chú trọng khả năng tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư quốc tế hơn là chỉ mức vốn hóa hay mức tăng của chỉ số. Theo bảng đánh giá 18 tiêu chí, Việt Nam hiện có 9 tiêu chí đạt và 9 tiêu chí đang cải thiện, cho thấy nền tảng đã có nhiều tiến bộ trong các lĩnh vực như lưu ký, đăng ký, giao dịch và khung thể chế.
Trong số các thách thức còn lại, các điểm cần theo dõi gồm giới hạn sở hữu nước ngoài tại cổ phiếu lớn (đặc biệt ở nhóm ngân hàng), khả năng tiếp cận thị trường ngoại hối và công cụ hedging tỷ giá, thủ tục mở tài khoản cho người nước ngoài, cũng như cơ chế công bố thông tin bằng tiếng Anh và chất lượng quản trị công ty. Thách thức lớn không nằm ở tăng trưởng kinh tế hay sức hấp dẫn doanh nghiệp niêm yết mà ở việc nâng cấp hạ tầng thị trường cho phù hợp chuẩn quốc tế, đảm bảo thị trường vận hành minh bạch và hiệu quả cho dòng vốn toàn cầu.
Nhìn rộng, hai câu chuyện khác biệt nhưng bổ sung cho nhau là FTSE và MSCI. FTSE có thể thúc đẩy luồng vốn sớm hơn, trong khi MSCI thường có quy trình đánh giá dài hơn và yêu cầu khắt khe. Việc Việt Nam được đưa vào watchlist được xem là tín hiệu tích cực cho thị trường, kích thích cải cách và thu hút dòng vốn nước ngoài xem xét Việt Nam nghiêm túc hơn. Tuy nhiên, tiến trình nâng hạng vẫn có thể bị trì hoãn nếu các cải cách như CCP, stock lending, short selling, cải thiện room ngoại hoặc công bố thông tin tiếng Anh không được triển khai đúng tiến độ; do đó thị trường cần chờ đợi thêm thời gian để xác nhận những thay đổi đã thực sự được vận hành trong thực tế.