Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam vẫn vận hành theo cấu trúc phân mảnh

Diễn đàn TPDN Việt Nam 2026 nhấn mạnh tính phân mảnh của thị trường

Diễn đàn Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam 2026 cho thấy thị trường vẫn vận hành theo cấu trúc phân mảnh với mức độ chuẩn hóa thấp và phụ thuộc lớn vào các giao dịch riêng lẻ. Các diễn giả nhấn mạnh rằng phục hồi gần đây mang tính quy mô chứ chưa thể hiện chiều sâu của thị trường.

Theo báo cáo của FiinGroup, thị trường TPDN Việt Nam phục hồi sau giai đoạn điều chỉnh 2022-2023, với quy mô lưu hành gần 1,4 triệu tỷ đồng và khoảng 300 tổ chức phát hành tính đến cuối tháng 3/2026. Tuy nhiên, sự phục hồi này chủ yếu mang tính mở rộng quy mô chứ chưa thể hiện chiều sâu của thị trường. Phát hành riêng lẻ tiếp tục chiếm ưu thế với 91% tổng giá trị phát hành năm 2025, trong khi kỳ hạn trái phiếu tập trung chủ yếu ở nhóm 1-3 năm (57%), làm hạn chế vai trò của thị trường như một kênh dẫn vốn trung - dài hạn. Nguồn cung trái phiếu tập trung vào một số ngành chủ chốt như Ngân hàng và Bất động sản, làm giảm đa dạng hóa và chiều sâu thị trường.

Về vận hành, hạ tầng thông tin dữ liệu vẫn là điểm nghẽn quan trọng khi còn khá phân tán, thiếu chuẩn hóa và chưa được kết nối xuyên suốt. Điều này khiến quy trình xử lý còn phụ thuộc vào thao tác thủ công, hạn chế khả năng mở rộng và khiến dòng vốn chủ yếu dựa vào đánh giá riêng lẻ thay vì dữ liệu đồng bộ. FiinGroup cho rằng giai đoạn phát triển tiếp theo của thị trường TPDN sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng xây dựng một hạ tầng thị trường đồng bộ, trong đó thông tin dữ liệu, hạ tầng định giá và đường cong lợi suất đóng vai trò trung tâm.

Kết quả khảo sát tại Diễn đàn TPDN Việt Nam 2026 cho thấy khó khăn trong việc đánh giá rủi ro tín dụng là rào cản lớn nhất đối với nhà đầu tư, vượt lên trên thiếu thông tin, dữ liệu thị trường và thiếu hàng hóa chất lượng. FiinGroup, FiinRatings và S&P Global Ratings cho rằng ba trụ cột cho thị trường thứ cấp là thông tin dữ liệu, hạ tầng định giá và hệ sinh thái sản phẩm đầu tư.

• Gần 1.000 mã trái phiếu đang lưu hành, tương đương 53,6% tổng giá trị TPDN, đang áp dụng cơ chế lãi suất thả nổi hoặc kết hợp
• Riêng trái phiếu lãi suất thả nổi chiếm khoảng 22%
• Khối lượng và dữ liệu thứ cấp chưa đầy đủ đại diện cho toàn thị trường, khiến định giá phụ thuộc nhiều mô hình nội bộ
• Ba trụ cột của thị trường thứ cấp: thông tin dữ liệu, hạ tầng định giá và hệ sinh thái sản phẩm đầu tư
• Chuyển đổi số và AI được xem là yếu tố thúc đẩy cả ba trụ cột và tăng thanh khoản thị trường

Hiện nay, với bối cảnh thị trường chưa hình thành đường cong lợi suất chuẩn và hệ thống định giá đồng bộ, biến động lãi suất chưa được phản ánh đầy đủ vào giá trái phiếu. Điều này ảnh hưởng đến chi phí vốn và khả năng quản trị dòng tiền của các doanh nghiệp phát hành.

Trong dài hạn, kiến trúc dữ liệu thống nhất và khả năng ra quyết định theo thời gian thực được xem là nền tảng then chốt cho sự phát triển bền vững của thị trường TPDN Việt Nam, giúp cải thiện thanh khoản và tăng tính minh bạch cho các giao dịch trái phiếu.