Cổ phiếu ô tô bước vào vùng tăng trưởng mới

Ô tô Việt Nam bước vào vùng tăng trưởng mới nhờ điện hóa và ưu đãi thuế

Thị trường ô tô Việt Nam đang chuyển mình ở giai đoạn lịch sử với sự dịch chuyển từ xe động cơ đốt trong sang các dòng xe điện và xe xanh. Sự kết hợp giữa các chính sách ưu đãi tài chính và lộ trình giảm phát thải tại đô thị lớn đang tạo ra một chu kỳ tăng trưởng mới cho nhóm cổ phiếu ngành ô tô, kéo dài đến năm 2030.

Theo cập nhật, thuế tiêu thụ đặc biệt dành cho ô tô điện dưới 9 chỗ hiện ở mức 3%, mức thấp nếu so sánh với mức 45% của nhiều dòng xe xăng dưới 2.0L. Khoảng cách 42% này được xem là biên độ lợi nhuận và dư địa cạnh tranh của các hãng xe điện. Lộ trình thuế được hoạch định rõ giúp giảm thiểu rủi ro chính sách cho doanh nghiệp; sau năm 2026 mức thuế 3% sẽ được duy trì đến hết năm 2030 trước khi điều chỉnh lên 11% vào năm 2031.

Đồng thời, Nghị định 51/2025/NĐ-CP tiếp tục cho phép miễn hoàn toàn lệ phí trước bạ đối với xe điện chạy pin đến hết tháng 2/2027. Hà Nội cũng công bố lộ trình Vùng phát thải thấp (LEZ), bắt đầu từ tháng 7/2026 tại khu vực lõi và hy vọng đến năm 2029 toàn vòng đai sẽ trở thành vùng xe phát thải thấp. Khi nhu cầu tiếp cận trung tâm thành phố bị ưu tiên cho phương tiện xanh, thị trường dự kiến sẽ chứng kiến một đợt mua sắm quy mô lớn cho xe điện.

Theo báo cáo quý I/2026, xe điện đã không còn là lựa chọn thử nghiệm. Doanh số toàn thị trường đạt 76.790 chiếc, tăng 30% so với cùng kỳ năm trước. Phân khúc xe xanh ghi nhận 53.685 chiếc, chiếm 33% thị phần. Nếu cộng thêm 5.125 xe hybrid, tổng thị phần xe xanh lên tới khoảng 37%.

Trong bối cảnh này, VinFast dẫn đầu nhờ vai trò làm chủ hạ tầng trạm sạc và hệ sinh thái toàn cầu. Việc hệ thống trạm sạc phủ khắp 63 tỉnh thành được xem là lợi thế cạnh tranh không dễ bị san lấp trong ngắn hạn. Sự tăng trưởng của VinFast không chỉ ở số lượng xe bán ra mà còn ở giá trị của hệ sinh thái đi kèm.

Một diễn biến khác đến từ Haxaco (HAX), đã thâu tóm cổ phần Tập đoàn Tương Lai Việt (VFG), cho thấy động thái tham gia sâu vào chuỗi đại lý VinFast và chuyển mình từ phân phối xe xăng sang xe điện. Đây được xem là chiến lược tận dụng sẵn có hạ tầng để đón đầu làn sóng tiêu dùng mới.

Trong khi đó, VEAM (VEA) chọn lối đi tập trung vào mảng công nghiệp hỗ trợ và liên doanh thay vì tham gia trực tiếp vào phân phối xe, được xem là lựa chọn an toàn cho nhà đầu tư ưa thích sự ổn định và cổ tức cao.

Ông Nguyễn Ngọc Hiệp, Chuyên gia phân tích tại Goutai Junan Việt Nam, nhận định rằng triển vọng 6–18 tháng tới sẽ phụ thuộc vào ba trụ cột: sự ổn định của chính sách ưu đãi, tiến độ triển khai các vùng phát thải thấp, và hiệu quả tối ưu hóa chi phí vận hành và dịch vụ hậu mãi cho các hãng xe.

Từ góc độ đầu tư, nhóm cổ phiếu được khuyến nghị riêng lẻ cho khả năng vượt VN-Index từ 15% nhờ hưởng lợi trực tiếp từ xu hướng điện hóa. Dự báo tăng trưởng từ 5% đến 15% cho các mã thuộc nhóm tích luỹ, trong khi những doanh nghiệp chậm chân có thể đối mặt với tồn kho xe cũ và áp lực cạnh tranh gia tăng.