Cơ hội hút tỷ USD vào thị trường trái phiếu

Tiềm năng từ thị trường trái phiếu doanh nghiệp

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) Việt Nam hiện mới đạt khoảng 11% GDP và chưa có sự tham gia của nhà đầu tư ngoại. Các chuyên gia cho rằng, nếu cải thiện xếp hạng tín nhiệm, Việt Nam có thể thu hút từ 10 đến 20 tỷ USD vào thị trường này.

Ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội giai đoạn 2026 - 2030 ước đạt khoảng 38,5 triệu tỷ đồng, tương đương 1.500 tỷ USD. Thị trường vốn và chứng khoán sẽ đảm nhận huy động khoảng 10 triệu tỷ đồng, bình quân 2 triệu tỷ đồng mỗi năm, tương đương 80 tỷ USD/năm, giảm áp lực cho tín dụng ngân hàng.

Ông Phạm Phú Khôi, Tổng thư ký Hiệp hội Thị trường trái phiếu Việt Nam, nhấn mạnh dòng vốn quốc tế vào TPDN vẫn vắng bóng. Nếu điều kiện tín nhiệm được nâng lên, dòng vốn này có thể đạt 10 - 20 tỷ USD, nhưng Việt Nam cần nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia lên mức đầu tư.

Kinh nghiệm từ các thị trường khác

Bà Tehmina Khan, Kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới phụ trách Việt Nam, Campuchia và Lào, cho rằng việc thu hút nhà đầu tư ngoại rất cần thiết. Sự hiện diện của họ không chỉ mang lại vốn mà còn tạo tín hiệu về chất lượng khung khổ chính sách và hạ tầng thị trường.

Tại Trung Quốc, Nhật Bản và Indonesia, nhà đầu tư nước ngoài thường nắm giữ khoảng 10 - 13% thị trường trái phiếu nội tệ. Dòng vốn này có thể rút ra nhanh, nhưng vẫn giúp củng cố niềm tin cho các nhà đầu tư khác.

Giải pháp thu hút dòng vốn quốc tế

Các chuyên gia cho rằng, để thu hút vốn ngoại, Việt Nam cần nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia lên mức đầu tư vào năm 2030. Bên cạnh đó, thị trường cần được chuẩn hóa và minh bạch hóa về công bố thông tin, định giá, giao dịch, lưu ký và thanh toán.

Ông Isao Hishikawa, đại diện Hiệp hội các nhà kinh doanh chứng khoán Nhật Bản (JSDA), khuyến nghị Việt Nam cần mở rộng cơ sở nhà đầu tư trong nước. Độ sâu của nhà đầu tư nội giúp nhà đầu tư ngoại yên tâm tham gia, cùng các yếu tố như môi trường đầu tư ổn định và quản trị doanh nghiệp tốt.

Ông Ngô Thế Triệu, Phó tổng thư ký VBMA, nhấn mạnh sự cấp bách phát triển TPDN do sự mất cân đối kỳ hạn của hệ thống ngân hàng. Việt Nam có thể huy động vốn qua nhiều kênh như trái phiếu dự án, trái phiếu hạ tầng, trái phiếu chính phủ bảo lãnh.

Ông Ricco Zhang, Giám đốc cấp cao khu vực châu Á - Thái Bình Dương của ICMA, đề nghị xây dựng đường cong lợi suất chuẩn, phát triển hoạt động tạo lập thị trường, repo và hạ tầng thanh toán. Ông cũng nhấn mạnh việc chuẩn hóa công bố thông tin và hồ sơ phát hành.

Ông Tạ Thanh Hòa, Giám đốc Khối thị trường tài chính tại Standard Chartered Bank Việt Nam, cho rằng nâng hạng tín nhiệm sẽ giúp Việt Nam vay vốn ngoại dễ dàng và chi phí thấp hơn, mở rộng cơ hội cho các quỹ đầu tư dài hạn.

Định hướng phát triển

Để thu hút dòng vốn này, cần nâng hạng tín nhiệm ở cấp quốc gia và doanh nghiệp, đa dạng hóa sản phẩm như trái phiếu dự án, trái phiếu xanh, và phát triển nhà đầu tư tổ chức trong nước. Cải thiện thanh khoản thứ cấp và hạ tầng giao dịch cũng là yếu tố quan trọng.