Đừng chỉ nhìn vào "nâng hạng" khi đầu tư chứng khoán lúc này
NeoAI tóm tắt
Thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận VN-Index tăng 4,8% từ 21/8 đến 4/9, nhưng độ rộng hẹp khi cổ phiếu trung vị giảm và chỉ 39% mã tăng. Đà tăng chủ yếu nhờ VIC và VHM, chiếm phần lớn mức tăng chỉ số. Thanh khoản thấp hơn bình quân, cần vượt 20.000 tỷ đồng để xác nhận xu hướng. Dòng tiền tập trung vào bất động sản và ngân hàng, trong khi định giá P/E khoảng 12,6 lần (10,6 lần nếu loại Vingroup). Rủi ro vĩ mô gồm lãi suất, tỷ giá và địa chính trị vẫn là yếu tố cần theo dõi.
Không chỉ dựa vào câu chuyện nâng hạng
Nhà đầu tư không nên nhận định thị trường chứng khoán chỉ qua lăng kính nâng hạng, mà cần tập trung vào dòng tiền và thanh khoản - vốn là yếu tố quyết định xu hướng ngắn hạn. VN-Index bước vào tháng 9 có nhiều chất xúc tác, đặc biệt là lộ trình nâng hạng FTSE đang đến gần, nhưng những rủi ro vĩ mô vẫn có thể khiến chỉ số rung lắc mạnh. Theo các chuyên gia, có ba biến số vĩ mô sẽ tác động lớn đến thị trường trong thời gian tới.
Ba biến số vĩ mô cần theo dõi
Thứ nhất, mặt bằng lãi suất trong nước vẫn ở vùng thấp, tạo điều kiện cho dòng tiền dịch chuyển từ tiết kiệm sang cổ phiếu, nhưng nếu áp lực tỉ giá hoặc lạm phát tăng, Ngân hàng Nhà nước có thể siết chặt hơn, ảnh hưởng đến thanh khoản và chi phí vốn. Thứ hai, nếu Fed tiếp tục hạ lãi suất, chênh lệch USD/VND thu hẹp, giảm áp lực tỉ giá và hỗ trợ dòng vốn ngoại quay lại. Dòng vốn thụ động dự kiến giải ngân đợt đầu khoảng 100 triệu USD nhân sự kiện FTSE, cùng dòng vốn chủ động có thể đi trước, khiến tháng 9 có nhiều khả năng là tháng đầu tiên khối ngoại mua ròng sau chuỗi bán ròng kéo dài. Ngược lại, nếu Fed phát tín hiệu diều hâu, tỉ giá và dòng vốn có thể chịu áp lực trở lại.
Thứ ba, yếu tố địa chính trị như căng thẳng thương mại, chính sách thuế của Mỹ, rủi ro chuỗi cung ứng và giá dầu vẫn là ẩn số khó lường. Các yếu tố này có thể gây biến động ngắn hạn, đặc biệt với nhóm cổ phiếu xuất khẩu như dệt may, thủy sản, gỗ và bất động sản khu công nghiệp.
Chất lượng đà tăng và thanh khoản
Về xu hướng giao dịch, chất lượng của đà tăng hiện tại mới là điều cần chú ý. Phiên giao dịch 4.9, VN-Index tăng 25,36 điểm lên 1.853,08 điểm, nhưng riêng VIC đóng góp 18,59 điểm (73% mức tăng), cộng thêm VHM lên tới 85%. Độ rộng thị trường vẫn nghiêng về giảm với 128 mã tăng và 176 mã giảm, cho thấy chỉ số tích cực hơn đáng kể so với phần lớn danh mục nhà đầu tư.
Tính từ 21.8 đến 4.9, VN-Index tăng 4,8%, nhưng cổ phiếu trung vị trên HOSE giảm 0,82% và chỉ 39% số mã tăng giá. Nhà đầu tư cần theo dõi sức mạnh của VIC (tăng 24,9% chỉ trong 10 phiên) và thanh khoản khi hai phiên đầu tháng 9 chỉ đạt 17.500 tỉ và 16.741 tỉ đồng, thấp hơn bình quân tuần trước khoảng 19.000 tỉ đồng. Thanh khoản phải vượt 20.000 tỉ đồng/phiên mới xác nhận xu hướng tích cực.
Trong tuần qua, nhóm bất động sản dẫn đầu với hơn 30% tổng giá trị giao dịch, vượt qua ngân hàng (khoảng 26%), hai nhóm này chiếm hơn 56% thanh khoản toàn thị trường nhờ đà tăng của VIC, VHM. Nguyên nhân sâu xa là chi phí vốn đắt đỏ: lãi suất tiền gửi neo ở 8-10%/năm, lãi suất margin phổ biến 13,5-14%/năm, khiến dòng tiền cô đọng vào cổ phiếu thanh khoản lớn.
Định giá P/E chung của VN-Index quanh 12,6 lần, nhưng loại trừ Vingroup chỉ còn khoảng 10,6 lần - vùng khá rẻ so với tăng trưởng lợi nhuận. Các ngành như Công nghệ, Bán lẻ, Y tế vẫn chiếm dưới 3% tổng giá trị giao dịch, chưa có cải thiện đáng kể. Với diễn biến thực tại, các chuyên gia đánh giá dòng tiền ngắn hạn vẫn ưu tiên nhóm vốn hóa lớn và hệ sinh thái dẫn dắt chỉ số, chưa đủ cơ sở kỳ vọng lan tỏa toàn diện.