Thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, tính minh bạch và khả năng hội nhập quốc tế. Để biến thị trường thành kênh huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế, cơ quan quản lý nhấn mạnh việc tháo gỡ các điểm nghẽn, hoàn thiện thể chế và nâng cao chất lượng hàng hóa để thu hút dòng vốn trong và ngoài nước.
Trong bối cảnh thị trường ngày càng đóng vai trò then chốt trong huy động vốn cho nền kinh tế, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh cần tiếp tục triển khai đồng bộ Đề án nâng hạng thị trường chứng khoán đến năm 2030 và các chỉ đạo liên quan đã được Thủ tướng phê duyệt. Các bước này hướng tới nâng cao vị thế của thị trường và tăng tính cạnh tranh trên trường quốc tế.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tăng cường chất lượng hàng hóa và sức hấp dẫn của thị trường. Theo Bộ Tài chính, điều này sẽ được thực thi bằng cách khuyến khích các doanh nghiệp tư nhân quy mô lớn tham gia niêm yết và khuyến khích các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) niêm yết tại Việt Nam, đồng thời nghiên cứu xây dựng thị trường huy động vốn chuyên biệt cho các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo. Song song, việc đa dạng hóa cơ sở hàng hóa với trái phiếu hạ tầng, trái phiếu xanh và các công cụ tài chính xanh được xem là giải pháp đáp ứng nhu cầu huy động vốn cho nền kinh tế trên nhiều kênh khác nhau.
Về khuôn khổ pháp lý và hạ tầng giao dịch, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục hiện đại hóa hệ thống và tăng cường ứng dụng công nghệ, nâng cao năng lực giám sát, minh bạch thông tin và quản trị rủi ro. Những nỗ lực này nhằm không chỉ nâng cao khả năng hấp thụ vốn mà còn củng cố niềm tin của nhà đầu tư trong nước và quốc tế, từ đó tiến tới một thị trường an toàn, minh bạch và bền vững.
Với phản ánh từ phía doanh nghiệp niêm yết, ông Phạm Việt Anh – Chủ tịch Hội đồng quản trị Tổng Công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans, PVT) cho rằng, mở rộng quy mô thị trường đồng thời nâng cao chất lượng quản trị sẽ gia tăng sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán đối với các nhà đầu tư, trong nước và nước ngoài. Việc giảm tỷ lệ sở hữu Nhà nước tại một số doanh nghiệp không cần duy trì vị thế chi phối được cho là sẽ giúp doanh nghiệp tự chủ trong đầu tư, tái cơ cấu và thu hút nhiều nhà đầu tư chiến lược hơn, từ đó đẩy mạnh chuẩn mực minh bạch và trách nhiệm giải trình.
Các lãnh đạo ngành cho rằng việc kết hợp nâng cao chuẩn mực quản trị với đổi mới cơ chế quản lý sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao nội lực và gia tăng giá trị thị trường. Theo PVTrans, việc tham gia sâu hơn của cổ đông nước ngoài sẽ thúc đẩy các chuẩn mực quản trị như OECD và Báo cáo tài chính theo IFRS, đồng thời đẩy mạnh thoái vốn tại các doanh nghiệp niêm yết có tỷ lệ sở hữu Nhà nước lớn. Bên cạnh đó, lộ trình áp dụng các nguyên tắc quản trị và hệ thống quản lý giám sát hướng tới các chuẩn quốc tế được kỳ vọng sẽ nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.
Ngoài ra, bài viết nhấn mạnh rằng chất lượng hàng hóa là nền tảng để tăng sức hút của thị trường, và hoàn thiện thể chế cùng hạ tầng sẽ đóng vai trò nền tảng để tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế. Theo ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Việt Nam đang ở giai đoạn mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng, minh bạch và khả năng thích ứng trước biến động toàn cầu. Các đề án chiến lược như Chiến lược phát triển thị trường đến năm 2030, Đề án nâng hạng và Đề án tái cơ cấu nhà đầu tư được xem là cơ sở để triển khai các giải pháp đồng bộ trong thời gian tới.
Ông Hải cho biết Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan sẽ tập trung thực hiện 6 nhóm giải pháp trọng tâm, từ việc tiếp tục hoàn thiện thể chế và khung pháp lý đến việc thúc đẩy lộ trình nâng hạng thị trường theo hướng thực chất. Trong đó, việc sửa đổi Luật Chứng khoán để tăng cường bảo vệ nhà đầu tư, cắt giảm điều kiện kinh doanh và giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp được ưu tiên. Ngoài ra, một mục tiêu lớn là đưa hệ thống công nghệ thông tin của KRX (Hệ thống quản lý giao dịch và bù trừ) vào vận hành, mở ra điều kiện triển khai nhiều sản phẩm và thị trường mới như thị trường tín chỉ carbon và các tài sản số hóa, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý và minh bạch thị trường.