ETF đòn bẩy đang cho thấy rủi ro khuếch đại trên thị trường toàn cầu. Theo Bloomberg, S&P 500 đã giảm gần 2%, trong khi Nasdaq 100 mất hơn 4% sau phiên giao dịch ngày 26/6. Mức giảm này cho thấy rủi ro cho các quỹ dùng đòn bẩy tài chính.
Đây là cơ chế vận hành của các quỹ ETF đòn bẩy. Các quỹ này cam kết mang lại mức sinh lời gấp 2 hoặc 3 lần biến động hàng ngày của một cổ phiếu hoặc chỉ số, đồng nghĩa với việc thua lỗ cũng bị nhân lên theo hệ số khi thị trường đi xuống.
Minh chứng từ Hàn Quốc cho thấy nhà đầu tư nhỏ lẻ đã mua tích cực các quỹ ETF đòn bẩy liên quan cổ phiếu chip AI. Khi cơn sốt AI hạ nhiệt, nhiều quỹ mất hơn 20% giá trị chỉ trong một tuần, cho thấy hệ quả trực tiếp của cơ chế khuếch đại rủi ro.
Theo Bloomberg, các quỹ ETF đòn bẩy hiện quản lý trên 270 tỷ USD tài sản toàn cầu, trong đó Mỹ chiếm hơn 200 tỷ USD và Châu Á hơn 45 tỷ USD.
Áp lực mua bán mang tính cơ học xuất phát từ giao dịch tự động dựa trên thuật toán và quy tắc tái cân bằng của quỹ, thay vì các quyết định của nhà quản trị.
Case SpaceX minh họa rủi ro này: sau khi IPO, các quỹ ETF đòn bẩy gắn với SpaceX thu hút gần 1 tỷ USD chỉ trong vài tuần đầu. Tuy nhiên, các quỹ này sau đó đã mất khoảng 40% giá trị kể từ thời điểm ra mắt, khiến nhiều nhà đầu tư mua sau giai đoạn tăng nóng chịu lỗ. Các quỹ ETF đòn bẩy gắn với Strategy Inc. – công ty của Michael Saylor chuyên nắm giữ Bitcoin – cũng ghi nhận sự sụt giảm lớn khi thị trường điều chỉnh.
Những rủi ro trên phản ánh đặc thù của sản phẩm đòn bẩy: dòng tiền thường đổ vào khi giá đã tăng, trong khi dư địa lợi nhuận đang thu hẹp và nguy cơ đảo chiều gia tăng.
Ông Christopher Getter, quản lý danh mục tại Simplify Asset Management, cho rằng các sản phẩm này khiến việc đầu tư vào các công ty phức tạp dễ dàng hơn mà nhà đầu tư có thể không hiểu rõ. Họ cảnh báo người dùng nhỏ lẻ sẽ chịu thiệt khi các yếu tố cơ bản chi phối thị trường.
Những rủi ro trên phản ánh một thực tế: ETF đòn bẩy không phải là nguyên nhân trực tiếp gây ra đợt bán tháo, nhưng chúng khuếch đại biến động và có thể tạo vòng lặp áp lực bán lan rộng trên thị trường.
Ông James St. Aubin, Giám đốc đầu tư tại Ocean Park Asset Management, cảnh báo rằng các sản phẩm này mang yếu tố sòng bạc vào thị trường và người dùng đòn bẩy cần hiểu rằng họ đang chơi với lửa.