Quý II/2026 khép lại với nghịch lý: chỉ số tăng nhờ nhóm cổ phiếu thuộc hệ sinh thái Vingroup, trong khi dòng tiền khớp lệnh của thị trường co lại rõ rệt. Giao dịch thỏa thuận tăng đột biến trên cả ba sàn cho thấy sự chuyển dịch dòng tiền sang các giao dịch có tính chất chiến lược và tái cơ cấu. Tổng giá trị giao dịch toàn thị trường quý II đạt khoảng 1.377 nghìn tỷ đồng, giảm khoảng 24% so với quý I. Tình hình địa chính trị thế giới khiến nhà đầu tư thận trọng, ảnh hưởng tới tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế.
Điểm đáng chú ý là sự dịch chuyển tỷ trọng giao dịch sang thỏa thuận ở cả HOSE, HNX và UPCoM. Tại HOSE, tỷ trọng thỏa thuận tăng lên 18,3% so với 10,1% quý I. Tại HNX, tỷ lệ này tăng từ 6,2% lên 14,4%. Đáng chú ý nhất là UPCoM khi thỏa thuận chiếm tới 30,5% tổng giá trị giao dịch, tương đương cứ 100 đồng giao dịch thì có hơn 30 đồng được thực hiện qua kênh thỏa thuận.
Diễn biến này cho thấy phần "bù đắp" cho thanh khoản tổng thể đến chủ yếu từ giao dịch thỏa thuận, chứ không phải từ sự cải thiện của dòng tiền khớp lệnh trên sàn giao dịch. Giao dịch thỏa thuận thường gắn với các thương vụ chuyển nhượng lô lớn và tái cơ cấu sở hữu giữa các bên đã xác định trước, trong quý II có liên quan một phần đến hoạt động tái cơ cấu của nhóm cổ phiếu Vingroup. Đà tăng của VN-Index trong quý II mang dấu ấn đậm nét của nhóm cổ phiếu hệ sinh thái Vingroup.
Các mã VIC tăng 63%, VHM tăng 53%, VRE tăng 14,6% và VPL tăng 7,7%. Tổng giá trị giao dịch của bốn mã này đạt khoảng 176.720 tỷ đồng, chiếm 12,8% tổng giá trị giao dịch sàn HOSE trong quý. Đây là một tỷ trọng đáng kể cho chỉ bốn cổ phiếu dẫn dắt, phản ánh sức ảnh hưởng của nhóm này lên thanh khoản và diễn biến chỉ số.
Phía dưới mặt bằng vĩ mô, thị trường chịu tác động bởi lãi suất ngân hàng cao và xung đột ở khu vực Trung Đông khiến chi phí kinh doanh của nhiều doanh nghiệp tăng, làm ảnh hưởng tới tốc độ tăng trưởng. Ngân hàng tăng lãi suất và rủi ro địa chính trị khiến nhà đầu tư thận trọng với phần lớn cổ phiếu. Những yếu tố này làm phẳng đà tăng và làm tăng sự phân hóa giữa các nhóm cổ phiếu.
Thị trường cho thấy cấu trúc dòng tiền đang thay đổi, với phần lớn thanh khoản đến từ thỏa thuận và nhóm cổ phiếu dẫn dắt. Các nhà đầu tư theo dõi sát diễn biến thị phần môi giới và tác động lên định giá cổ phiếu. Nhìn chung, nghịch lý quý II phản ánh sự phân hóa mạnh giữa hai lớp nhà đầu tư và cơ cấu giao dịch tập trung ở phía khối tổ chức.