“Dò sóng” nâng hạng

FTSE Russell giữ nguyên lộ trình nâng hạng TTCK Việt Nam và tác động dòng vốn ngoại

Việc FTSE Russell xác nhận giữ nguyên lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ cận biên lên nhóm mới nổi thứ cấp trong tháng 9/2026 được kỳ vọng sẽ hút mạnh dòng vốn ngoại và thay đổi cấu trúc dòng tiền trên thị trường.

Theo SSI Research, Việt Nam dự kiến thu hút hàng tỷ USD dòng vốn tích lũy từ hiệu ứng nâng hạng TTCK và sẽ có sự tham gia của các nhà đầu tư nước ngoài có tổ chức khi chỉ số Việt Nam được mở rộng.

Quy trình nâng hạng được mô tả qua 4 giai đoạn và phần vốn sẽ được phân bổ theo từng bước, phản ánh tính chất chu kỳ của dòng tiền nước ngoài gắn với các chỉ số thị trường. Theo BSC, khi thị trường được đưa vào danh sách nâng hạng, dòng vốn giải ngân sẽ tăng dần theo thời gian và có sự thận trọng của các quỹ khi tiếp cận thị trường mới được xếp hạng.

Theo lộ trình của FTSE Russell, cổ phiếu Việt Nam sẽ lần lượt được đưa vào các bộ chỉ số toàn cầu qua 4 giai đoạn: 10% trong tháng 9/2026, 20% vào tháng 3/2027 và 35% trong hai kỳ cuối vào tháng 6 và tháng 9/2027. Trong giai đoạn đầu, mức phân bổ 10% được đánh giá nhằm hạn chế tác động tới thị trường và để nhà đầu tư ngoại có điều kiện kiểm chứng hệ thống, đặc biệt các cơ chế mới như giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước.

Hai đợt triển khai tiếp theo dự kiến vào tháng 6 và tháng 9/2027 sẽ chiếm khoảng 70% khối lượng vốn mục tiêu, từ đó tạo động lực cho dòng vốn ngoại có tổ chức đổ vào thị trường Việt Nam. Ông Thomas Nguyễn, Giám đốc Thị trường nước ngoài của SSI cho biết, các tổ chức lớn đã chuẩn bị hạ tầng để giao dịch trực tiếp theo mô hình global broker trên TTCK Việt Nam.

Theo ước tính, khoảng 1,5 tỷ USD dòng vốn thụ động có thể chảy vào Việt Nam khi TTCK được nâng hạng chính thức, trong khi 2-5 tỷ USD có thể đến từ các quỹ chủ động. Dòng tiền này được kỳ vọng đẩy thanh khoản và đa dạng hóa nguồn vốn, tác động đến cả mức định giá và sự hiện diện của các cổ phiếu lớn trên sàn.

Nhóm cổ phiếu hưởng lợi và những thách thức

Theo danh sách sàng lọc sơ bộ từ FTSE Russell, nhóm cổ phiếu đáp ứng tiêu chí của rổ chỉ số toàn cầu chủ yếu thuộc nhóm vốn hóa lớn và thanh khoản cao, có đà tăng trưởng và kinh doanh bền vững. Hiện tại, các cổ phiếu này tập trung trong rổ VN30, với các đại diện như VIC, VHM, VRE, VCB, BID, MSN, SSI, FPT và VCI.

• Vingroup – nhóm VIC, VHM, VRE là các cổ phiếu đại diện có vốn hóa lớn và đóng vai trò tác động lên VN-Index; VIC có vốn hóa thị trường trên 1,1 triệu tỷ đồng tính đến 4/2026 và từng giao dịch trên 220.000 đồng/cổ phiếu.
• Nhóm ngân hàng có vốn Nhà nước chi phối với VCB và BID, là hai cổ phiếu thanh khoản cao, dự kiến được hưởng lợi khi TTCK được nâng hạng và được xem là đáp ứng tiêu chí vào các chỉ số quốc tế như FTSE Global All Cap.
• MSN, SSI, FPT, VCI – đại diện cho lĩnh vực tiêu dùng bán lẻ và chứng khoán, được kỳ vọng có mặt trong danh sách nâng hạng nhờ quy mô vốn hóa và thanh khoản.
• GELEX- nhóm cổ phiếu thuộc tập đoàn GELEX như GEX, VIX, GEE có thanh khoản cải thiện và dòng vốn ngoại tăng, đồng thời các mã tại bất động sản, dầu khí và đầu tư công như BSR hay HUT cũng được theo dõi.

Tuy vậy, vẫn còn nhiều thách thức để xác định danh sách cổ phiếu chính thức hưởng lợi. Việc lựa chọn cổ phiếu theo các tiêu chí vốn hóa, thanh khoản và tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng sẽ phụ thuộc vào báo cáo định kỳ và diễn biến thị trường. Dominic Scriven, Chủ tịch Daragon Capital, cho rằng các nhóm cổ phiếu đã hội tụ đủ yếu tố để hút dòng vốn ngoại có tổ chức nếu giữ được đà tăng trưởng bền vững.

Việc Việt Nam rời khỏi nhóm thị trường cận biên cũng có thể khiến ETFs theo dõi chỉ số giảm trọng hoặc thoái vốn khỏi cổ phiếu Việt Nam khi nâng hạng. Dòng vốn ra–vào chồng lấn trong giai đoạn đầu có thể tạo áp lực ngắn hạn lên một số cổ phiếu, đồng thời việc duy trì định giá và hấp dẫn với nhà đầu tư nước ngoài sẽ phụ thuộc vào triển vọng tăng trưởng bền vững của các doanh nghiệp.