Khi trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ trên toàn cầu, nhiều nhà đầu tư đặt câu hỏi về tương lai của ngành CNTT. Tại một hội thảo gặp gỡ giới đầu tư diễn ra vào chiều ngày 30/7, lãnh đạo FPT đã phân tích kỹ lưỡng bức tranh này. Họ cho rằng AI không phải là thách thức làm thu hẹp quy mô ngành CNTT, mà là động lực để mở ra một chu kỳ đầu tư mới cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ CNTT.
Theo các diễn giải tại hội thảo, thách thức lớn nhất không phải là AI sẽ “lấy đi” công việc của CNTT, mà là các doanh nghiệp phải chuyển đổi nhanh chóng để nâng lên các mức giá trị cao hơn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Theo Gartner, chi tiêu CNTT toàn cầu đến năm 2030 sẽ tăng trung bình khoảng 8,5% mỗi năm, nhờ AI, đầu tư hạ tầng tính toán và hiện đại hóa hệ thống doanh nghiệp. Điều này mở ra dư địa tăng trưởng dài hạn cho các doanh nghiệp CNTT, thay vì để thị trường thu hẹp.
Một trong các băn khoăn phổ biến là khi các doanh nghiệp đã có ChatGPT, Gemini hay các mô hình AI mạnh, liệu họ còn cần thuê ngoài các công ty CNTT hay không. Ông Nguyễn Minh Tuấn, Tổng giám đốc FPT Software cho biết nhu cầu gia công vẫn lớn và chuyên sâu. Lý do là nếu doanh nghiệp tự xây dựng đội ngũ AI, họ phải duy trì nhân sự, hạ tầng tính toán và vận hành liên tục ngay cả khi không có dự án. Trong khi đó, các doanh nghiệp CNTT có lợi thế quy mô, hạ tầng tính toán rộng và khả năng tích hợp nhiều mô hình AI để tối ưu chi phí cho bài toán cụ thể.
Đồng thời, doanh nghiệp cần một đối tác có năng lực để tái thiết quy trình vận hành, hiện đại hóa hệ thống CNTT, xây dựng chiến lược dữ liệu và triển khai AI trên quy mô toàn doanh nghiệp. Đây là những công việc mà AI hiện nay chưa thể tự thực hiện, và việc phối hợp với đối tác CNTT có thể mang lại hiệu quả đầu tư cao hơn cho doanh nghiệp. Theo ông Tuấn, khoảng 34% doanh nghiệp trên thế giới đã triển khai AI ở quy mô rộng và chỉ khoảng 23% đã ứng dụng AI trên toàn doanh nghiệp.
Ngoài ra, AI đang buộc các doanh nghiệp phải xem lại cách thức vận hành và quản trị dữ liệu. Giá trị của AI không nằm ở số lượng dòng mã nguồn viết ra, mà ở khả năng hiểu ngành nghề, dữ liệu khách hàng và thiết kế quy trình mới để triển khai AI vào vận hành thực tế. Do đó, FPT cho rằng doanh nghiệp phải chuyển từ vai trò đơn thuần gia công sang vai trò tư vấn và đồng hành cùng khách hàng trong suốt hành trình chuyển đổi số, với mô hình tính phí dựa trên kết quả và bài toán cụ thể.
FPT cho biết đã chuẩn bị gần ba năm cho sự chuyển dịch này. Hiện tại, 100% các dịch vụ và giải pháp cung cấp cho khách hàng đều được tích hợp AI. Mỗi kỹ sư phần mềm được trang bị tối thiểu một trợ lý AI trong công việc, và tập đoàn đang khai thác các nền tảng như OpenAI đồng thời phát triển nhiều công cụ AI chuyên biệt phục vụ các lĩnh vực như ngân hàng, bảo hiểm, giám sát chất lượng bằng hình ảnh hay chuyển đổi hệ thống lõi. Việc tái đào tạo nguồn nhân lực được đẩy mạnh với yêu cầu tối thiểu 40 giờ đào tạo AI mỗi năm cho mỗi nhân viên.
Theo lãnh đạo FPT, thay đổi lớn nhất do AI mang lại là cơ hội để tham gia vào các phân khúc giá trị cao hơn. Trước đây, nhiều hợp đồng tư vấn và chuyển đổi hệ thống quy mô lớn thuộc về các tập đoàn tư vấn quốc tế đã có lịch sử hàng thập kỷ; nay FPT tự tin tham gia ở vai trò thầu chính, đồng hành cùng khách hàng ở cả giai đoạn thiết kế và triển khai AI quy mô lớn.
Ví dụ tại Nhật Bản, FPT đã thắng 6 hợp đồng hiện đại hóa hệ thống điện lực trong nửa đầu năm thông qua công cụ AI có khả năng đọc và hiểu các hệ thống cũ; dự án hiện đại hóa hệ thống lõi cho một nhà thép cho thấy thời gian triển khai được rút ngắn từ 5 năm xuống còn 1 năm. Ở Mỹ, nền tảng xe đã qua sử dụng do FPT phát triển xử lý hơn một triệu giao dịch mỗi ngày và quản lý hơn 600 triệu dòng mã nguồn. AI được dùng như một “người hướng dẫn” để giúp các kỹ sư mới tiếp nhận kiết thức nhanh hơn thay vì phải trải qua thời gian đào tạo lâu.
Tại Việt Nam, AI đang chứng minh giá trị trong vận hành thực tế, như dự án triển khai cho hệ thống tiêm chủng với AI giám sát toàn bộ thao tác bằng camera và hỗ trợ giảm khoảng 50% số ca phát sinh sai quy trình sau tiêm. Để hỗ trợ chiến lược chuyển đổi số, FPT thành lập AI Factory nhằm cung cấp công suất tính toán, nền tảng dữ liệu và các tác nhân AI trong tương lai, đồng thời hướng tới cung cấp các giải pháp AI chủ quyền cho các quốc gia và doanh nghiệp có yêu cầu cao về an toàn dữ liệu và hạ tầng số.
Triển vọng tích cực cho nửa cuối năm được phản ánh trong các con số kinh doanh. Theo ông Nguyễn Thế Phương, Phó tổng giám đốc FPT, doanh thu từ các dịch vụ AI trong 6 tháng đầu năm tăng 54%, cao hơn nhiều so với tốc độ tăng của mảng dịch vụ CNTT nói chung. Số lượng ký mới cũng tăng 32%, dù doanh thu ghi nhận chưa phản ánh hết vì nhiều hợp đồng AI Factory có thời gian triển khai từ hai đến ba năm.
Tập đoàn đặt mục tiêu doanh thu cả năm tăng khoảng 13% và lợi nhuận trước thuế tăng 15-18%, trong bối cảnh nhu cầu hiện đại hóa hệ thống tại các thị trường như Nhật Bản và Mỹ tiếp tục duy trì. Động lực đến từ thị trường Nhật Bản, nhu cầu hiện đại hóa ở Mỹ và xu hướng phát triển công nghệ có chủ quyền ở châu Âu, cùng với đầu tư chuyển đổi số tại Việt Nam. Trong 6 tháng đầu năm, doanh thu từ AI ước tăng 54%, và tốc độ tăng trưởng các dịch vụ AI được kỳ vọng đạt ít nhất 30% mỗi năm trong 5 năm tới.