Ngày 29/6, Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức lễ khai trương sàn giao dịch carbon trong nước.
Theo Bộ Tài chính, sàn carbon chính thức vận hành trên cơ sở các điều kiện chuẩn bị đã hoàn tất. Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán (VSDC) đã hoàn thành xây dựng hệ thống giao dịch, hệ thống thanh toán, và cùng các thành viên và ngân hàng chỉ định thanh toán vận hành thử nghiệm thông suốt và ổn định. Các tổ chức được phép giao dịch cũng đã được đào tạo, trang bị kiến thức trước khi tham gia giao dịch. Ngay trong sáng nay, sàn đã ghi nhận các giao dịch đầu tiên.
Theo bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, việc sàn carbon đi vào hoạt động là một cột mốc quan trọng trong tiến trình phát triển kinh tế xanh. Đây thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc xây dựng thị trường vận hành minh bạch, hiệu quả và nâng cao khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp hội nhập quốc tế. Thông qua cơ chế này, thị trường sẽ cung cấp khung định giá dựa trên nguyên tắc thị trường.
Sàn giao dịch carbon không chỉ ghi nhận giao dịch hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon một cách công khai mà còn hình thành cơ chế xác định giá carbon theo thị trường. Việc này sẽ tạo động lực cho doanh nghiệp đổi mới công nghệ, sử dụng năng lượng hiệu quả và giảm phát thải. Đồng thời, thị trường carbon được xem như một thành phần của hệ sinh thái tài chính xanh, mở kênh huy động vốn và phân bổ nguồn lực cho các dự án phát triển bền vững.
Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết Chính phủ sẽ miễn phí dịch vụ giao dịch trong giai đoạn triển khai thí điểm đến hết năm 2028 để tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Ông Lương Hải Sinh, Chủ tịch Hội đồng thành viên Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam, cam kết sẽ tập trung vận hành hệ thống giao dịch, đăng ký, lưu ký và thanh toán hạn ngạch phát thải và tín chỉ carbon một cách an toàn, ổn định và thông suốt. Mọi hoạt động thị trường sẽ được thực hiện công khai, minh bạch và phù hợp với pháp luật, nhằm đáp ứng yêu cầu của tiến trình xanh hóa nền kinh tế.
Sàn giao dịch carbon sẽ vận hành trên cơ sở tận dụng hạ tầng sẵn có của thị trường chứng khoán. Các sản phẩm chính là hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon. Khi một doanh nghiệp giảm thải so với mức được cấp, phần vượt dư có thể được bán; ngược lại, doanh nghiệp thải vượt mức phải mua hạn ngạch hoặc bù bằng tín chỉ carbon. Trong ngắn hạn, thị trường này được kỳ vọng thúc đẩy sự tham gia của các doanh nghiệp vào mục tiêu giảm phát thải và tăng huy động vốn cho các dự án xanh.