Làm rõ trách nhiệm pháp lý trong thử nghiệm mô hình kinh doanh chứng khoán mới

Quốc hội thảo luận về cơ chế thử nghiệm và bảo vệ nhà đầu tư trong Luật Chứng khoán sửa đổi

Sáng 28/10, tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI đã thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán. Nhiều đại biểu nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện cơ chế bảo vệ nhà đầu tư, đặc biệt trong hoạt động thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với công nghệ và mô hình kinh doanh mới.

Đại biểu Dương Khắc Mai (Lâm Đồng) cho rằng các nguyên tắc bảo vệ quyền lợi khách hàng cần được xác lập ngay trong luật, không chỉ dẫn chiếu chung. Ông đề nghị quy định rõ về sự tự nguyện tham gia, cung cấp đầy đủ thông tin rủi ro, quản lý tách biệt tài sản, bảo vệ dữ liệu cá nhân và cơ chế giải quyết khiếu nại khi chương trình thử nghiệm bị tạm dừng hoặc chấm dứt.

Đại biểu Nguyễn Phương Thủy (Hà Nội) đề nghị làm rõ thẩm quyền cho phép thử nghiệm các hoạt động chưa được pháp luật quy định. Bà dẫn khoản 6, Điều 21 Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, cho rằng Điều 6a và dự thảo nghị định chưa làm rõ cơ chế này trong lĩnh vực chứng khoán, đặc biệt khi doanh nghiệp đề xuất ứng dụng AI vào đầu tư chứng khoán.

Bộ trưởng Tài chính giải trình và khẳng định mục tiêu bảo vệ nhà đầu tư

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết cơ quan soạn thảo sẽ tiếp thu tối đa ý kiến đại biểu. Ông nhấn mạnh mục tiêu xuyên suốt của việc xây dựng luật là bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của nhà đầu tư và các thành viên thị trường, đặc biệt là nhà đầu tư nhỏ lẻ.

Về cơ chế sandbox, Bộ trưởng khẳng định sẽ rà soát để tránh trùng lặp với Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Dự thảo Luật Chứng khoán sẽ tập trung vào các điều kiện đặc thù của thị trường, bảo đảm an toàn và hạn chế rủi ro khi triển khai sản phẩm, dịch vụ mới.

Liên quan đến cải cách thủ tục, Bộ trưởng cho biết việc nới lỏng điều kiện IPO không đồng nghĩa với hạ thấp tiêu chuẩn. Dự thảo cho phép báo cáo kiểm toán có ý kiến chấp nhận ngoại trừ nếu phần ngoại trừ không ảnh hưởng đến điều kiện chào bán, nhằm tạo sự linh hoạt nhưng vẫn duy trì yêu cầu cần thiết.

Định hướng tổ chức lại sở giao dịch và lộ trình hoàn thiện luật

Cơ quan soạn thảo cũng nghiên cứu phương án tổ chức lại các sở giao dịch chứng khoán. Theo định hướng, Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM tập trung vào niêm yết và giao dịch cổ phiếu, trong khi Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội đảm nhận giao dịch trái phiếu và sản phẩm phái sinh.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát các nội dung về điều kiện kinh doanh, lưu ký, quản lý quỹ đầu tư và cơ chế giám sát. Bà lưu ý cần đánh giá tác động và xác định lộ trình phù hợp đối với mô hình sở giao dịch, đồng thời hoàn thiện quy định chuyển tiếp để tránh khoảng trống pháp lý.

Theo nghị trình, Quốc hội dự kiến thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán vào ngày 13/11.