VN-Index liên tục đổ dốc, thận trọng giữ vốn hay liều bắt đáy?

Triển vọng VN-Index và chiến lược quản trị vốn hiện tại

VN-Index đã trải qua 3 tuần giảm liên tiếp từ mức 1.880 điểm xuống quanh 1.660 điểm, cho thấy áp lực điều chỉnh vẫn còn tồn tại trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Theo nhận định từ FIDT, nhịp hồi vừa qua chưa đủ độ rộng và thanh khoản để xác nhận thị trường đã tạo đáy. Vì vậy, bảo toàn vốn nên được ưu tiên ở thời điểm này.

FIDT cho biết chỉ khoảng 26% cổ phiếu ghi nhận cải thiện dòng tiền trong nhịp hồi từ ngày 10/6; tỷ lệ cổ phiếu đứng trên đường MA20 đã giảm từ 22,2% xuống 13,5%. Dòng tiền vẫn tập trung ở số ít cổ phiếu, thay vì lan tỏa trên toàn thị trường.

Đối với nhà đầu tư cá nhân, đây là lời nhắc rằng không phải mọi đợt giảm giá đều mang đến cơ hội mua hấp dẫn. Khi thanh khoản chưa được cải thiện và xu hướng chưa được xác nhận, việc giải ngân quá sớm có thể khiến dòng tiền bị “chôn” trong thời gian dài.

FIDT cho rằng xu hướng thị trường thời gian tới sẽ phụ thuộc ba biến số vĩ mô chính: diễn biến giá dầu, hướng đi của lãi suất Fed và khả năng ổn định mặt bằng lãi suất trong nước. Khi các yếu tố này chưa hạ nhiệt, dòng tiền nhiều khả năng vẫn duy trì thận trọng và thị trường khó hình thành một nhịp tăng đồng thuận.

Một rủi ro khác đến từ bối cảnh quốc tế. Theo FIDT, căng thẳng tại Trung Đông đang truyền từ thị trường dầu nhiên liệu sang Việt Nam qua giá năng lượng, lạm phát và lãi suất toàn cầu, cùng với sự dịch chuyển của dòng vốn. Giá Brent vượt mốc 100 USD/thùng và lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm ở quanh 4,7% làm gia tăng kỳ vọng về chính sách tiền tệ của Fed.

Trong bối cảnh này, việc sử dụng đòn bẩy tài chính cũng cần được cân nhắc. Báo cáo cho biết dư nợ margin toàn thị trường đã tiến gần 450.000 tỷ đồng, nhưng lãi suất vay ở mức 13-14% khiến nhu cầu dùng đòn bẩy của nhà đầu tư cá nhân suy yếu.

Thay vì tìm kiếm lợi nhuận ngắn hạn bằng vốn vay, các chuyên gia khuyên nhà đầu tư duy trì tỷ lệ tiền mặt hợp lý, giải ngân dần khi xu hướng được xác nhận và ưu tiên các doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững chắc.

Đa dạng hóa tài sản để giảm rủi ro là một nguyên tắc được nhắc lại. Bên cạnh chứng khoán, các kênh đầu tư khác đang được xem xét kỹ lưỡng. Trong ngân hàng, FIDT cho biết tăng trưởng tín dụng vẫn ở mức tích cực nhưng dư địa mở rộng đã bị thu hẹp khi tỷ lệ tín dụng/GDP lên gần 146%. Việt Nam cần đẩy mạnh các kênh huy động vốn dài hạn như trái phiếu doanh nghiệp, quỹ đầu tư, quỹ hưu trí và PPP thay vì dựa quá nhiều vào tín dụng ngân hàng.

Đối với người dân, thông điệp quan trọng là không nên để toàn bộ tài sản ở một kênh đầu tư duy nhất. Sự kết hợp giữa tiền gửi, quỹ đầu tư, trái phiếu chất lượng cao và cổ phiếu ở mức phù hợp có thể giúp danh mục ổn định hơn khi thị trường biến động.

Ở lĩnh vực bảo hiểm, báo cáo cho thấy doanh thu phí bảo hiểm sáu tháng đầu năm đạt 117.900 tỷ đồng, tăng 2,2%. Trong đó, bảo hiểm phi nhân thọ tăng trưởng 13,5% trong khi bảo hiểm nhân thọ giảm 4,5%, và chi trả quyền lợi tăng tới 18,2%, cao hơn tốc độ tăng doanh thu. Những con số này cho thấy vai trò của bảo hiểm như một công cụ quản trị rủi ro tài chính trong bối cảnh chi phí sinh hoạt và y tế tăng.

Về bất động sản, FIDT cho rằng thị trường đang ở giai đoạn chuyển tiếp. Pháp lý và nguồn cung đang được tháo gỡ nhưng vẫn chưa đủ để tạo ra chu kỳ phục hồi đồng bộ khi giá bán và chi phí vay vẫn ở mức cao so với khả năng chi trả. Thanh khoản hiện tập trung vào các dự án có pháp lý đầy đủ, tiến độ rõ ràng và đáp ứng nhu cầu thực tế hoặc tạo dòng tiền.

Theo báo cáo, nhiều bất động sản vùng ven đã giảm 20-30% so với cuối năm 2025, trong khi giá tại khu vực trung tâm thường giảm khoảng 10-15% mới có thể giao dịch. Tuy nhiên, cơ hội chủ yếu dành cho người có nguồn tiền sẵn và khả năng thẩm định pháp lý, không phụ thuộc nhiều vào vốn vay. Việc dùng đòn bẩy cao có thể khiến nhà đầu tư trở thành người phải bán tài sản trong tương lai.

Theo FIDT, bối cảnh kinh tế đòi hỏi sự cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng và kiểm soát lạm phát, tỷ giá cùng thanh khoản. Dù chưa xác định được xu hướng, kỷ luật tài chính và quản trị rủi ro có thể mang lại giá trị lớn hơn là việc cố gắng dự đoán đáy thị trường.

Chiến lược đầu tư cho giai đoạn hiện tại

Những khuyến nghị từ FIDT nhấn mạnh các nguyên tắc bảo toàn vốn và phân bổ tài sản hợp lý, bao gồm nắm giữ tiền mặt, cơ cấu danh mục theo nhịp hồi và ưu tiên các doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững chắc. Đây là thời điểm để xem xét lại danh mục và hạn chế sử dụng đòn bẩy khi thị trường chưa xác nhận đáy.

• Đảm bảo đa dạng hóa danh mục giữa cổ phiếu, trái phiếu chất lượng, quỹ đầu tư và tiền gửi.
• Ưu tiên các ngành có nền tảng tài chính tốt và quy mô lợi nhuận ổn định.
• Theo dõi sát sao ba yếu tố vĩ mô: giá dầu, hướng lãi suất Fed, và mức độ ổn định của lãi suất trong nước.

Việc dịch chuyển dòng tiền và quản trị rủi ro sẽ là yếu tố ảnh hưởng đến diễn biến của VN-Index trong thời gian tới. Theo phân tích của FIDT, thanh khoản và dòng tiền sẽ quyết định nhịp tăng hay điều chỉnh trong ngắn hạn.