Mở đường cho doanh nghiệp FDI tiếp cận thị trường chứng khoán Việt Nam

Hội thảo về lộ trình niêm yết cho doanh nghiệp FDI tại Việt Nam

Ngày 28/7, SSI phối hợp với Daiwa Securities Group tổ chức hội thảo mang chủ đề “Lộ trình niêm yết cho doanh nghiệp FDI tại Việt Nam”. Với SSI, đây là một dấu mốc lịch sử khi ngày này gợi nhớ phiên giao dịch đầu tiên tại Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Tp.HCM (tiền thân của HOSE) với hai doanh nghiệp niêm yết đầu tiên là REE và SAM, đều do SSI tư vấn niêm yết.

Đúng 26 năm sau, ngày 28/7/2026, SSI tiếp tục kết nối cơ quan quản lý, sở giao dịch và các tổ chức chuyên môn để bàn về lộ trình đưa các doanh nghiệp FDI đang hoạt động tại Việt Nam đến gần hơn với thị trường vốn. Sau hơn ba thập kỷ thu hút đầu tư nước ngoài, khu vực FDI được xem là một cấu phần quan trọng của nền kinh tế, và việc mở rộng lộ trình niêm yết sẽ giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn dài hạn đồng thời bổ sung nguồn hàng cho thị trường.

Toàn cảnh hội thảo được ghi nhận với lời nhấn mạnh rằng niêm yết không chỉ là thời điểm đưa cổ phiếu lên giao dịch mà là một quá trình chuẩn bị có hệ thống. Điều này bao gồm xem xét điều kiện pháp lý, cấu trúc sở hữu và tài chính, cùng với nâng cấp quản trị, chuẩn hóa báo cáo và xây dựng quan hệ với cộng đồng nhà đầu tư.

Đối với doanh nghiệp FDI, quá trình này mang theo những yêu cầu đặc thù do sự giao thoa giữa pháp luật về đầu tư, doanh nghiệp, chứng khoán và quản lý ngoại hối. Vì vậy, một lộ trình niêm yết khả thi cần được xây dựng từ sớm, dựa trên mức độ sẵn sàng và chiến lược phát triển dài hạn của từng doanh nghiệp, thay vì chỉ bắt đầu khi có nhu cầu huy động vốn.

Trong vai trò cầu nối giữa nhu cầu phát triển và các tiêu chuẩn thị trường, hoạt động ngân hàng đầu tư được xem là yếu tố then chốt. Vai trò tư vấn không dừng ở việc chuẩn bị một giao dịch mà còn bao gồm đánh giá khả năng niêm yết, xây dựng cấu trúc vốn, hoàn thiện nền tảng quản trị và lựa chọn thời điểm tiếp cận nhà đầu tư, nhằm duy trì chất lượng doanh nghiệp sau lên sàn.

Nếu được tháo gỡ bằng một cơ chế rõ ràng và sự phối hợp đồng bộ, mở rộng cửa thị trường vốn cho doanh nghiệp FDI có thể mang lại lợi ích hai chiều: doanh nghiệp có thêm nguồn vốn dài hạn để tăng trưởng, trong khi thị trường được bổ sung nguồn hàng có chất lượng và phản ánh đầy đủ hơn cơ cấu kinh tế.

Bổ sung nguồn hàng phải đi cùng phát triển nguồn vốn dài hạn. Hoạt động niêm yết thêm các doanh nghiệp FDI không chỉ mở rộng quy mô mà còn đòi hỏi sự phát triển của cơ sở nhà đầu tư dài hạn và các công cụ đánh giá rủi ro. Phiên thảo luận về trái phiếu doanh nghiệp và quỹ hưu trí được xem là phần mở rộng câu chuyện của hội thảo, nhằm cân nhắc cách thức bổ sung nguồn hàng đi đôi với phân bổ vốn theo chất lượng phát hành.

Trong khuôn khổ phiên thảo luận, Hoàng Việt Phương – Tổng Giám đốc S&I Ratings – đã điều phối phần bàn về tín nhiệm và xếp hạng trái phiếu doanh nghiệp, nhấn mạnh tầm quan trọng của thước đo rủi ro độc lập giúp nhà đầu tư định giá và so sánh các phát hành. Sự hiện diện của SSI AM và S&I Ratings được xem là liên kết chặt chẽ với mục tiêu nâng cao năng lực hấp thụ và lựa chọn vốn cho các doanh nghiệp niêm yết trong tương lai.

Hội thảo còn mở rộng kết nối Việt Nam – Nhật Bản với sự tham gia của Ito Naoki, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam, và Tsutomu Hiramatsu – Giám đốc Điều hành cấp cao, Giám đốc vùng Châu Á – Thái Bình Dương của Daiwa Securities Group. Theo các diễn giả, Nhật Bản vẫn là đối tác đầu tư dài hạn và sự hợp tác này có thể giúp doanh nghiệp FDI tiếp cận hệ sinh thái thị trường vốn Việt Nam, đồng thời mở rộng cơ hội huy động vốn giữa hai nước.

Phó Chủ tịch UBCKNN Hoàng Văn Thu nhấn mạnh nội dung Đề án Cải cách tổng thể thị trường tài chính Việt Nam, hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao và liên tục đến năm 2045. Đây là nội dung được trích từ dự thảo Đề án và chưa được phê duyệt chính thức. Hội thảo còn có sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, sở giao dịch, tư vấn pháp lý, kiểm toán và ngân hàng đầu tư, thể hiện một quá trình chuẩn bị có tính hệ thống cho việc niêm yết của doanh nghiệp FDI.

Ông Thomas Nguyễn – Giám đốc Thị trường Nước ngoài SSI – trình bày về triển vọng kinh tế vĩ mô và bối cảnh chính sách có thể ảnh hưởng đến quyết định tham gia thị trường vốn của doanh nghiệp. Ông cho rằng cơ cấu dòng tiền tại thị trường chứng khoán Việt Nam đang thay đổi theo hướng chuyên nghiệp hơn, với dòng vốn ngoại bán ròng và các tổ chức gia tăng vai trò nắm giữ cổ phiếu.

Khép lại chương trình, Tsutomu Hiramatsu – Giám đốc Điều hành cấp cao, Giám đốc vùng châu Á – Thái Bình Dương của Daiwa Securities Group – tái khẳng định cam kết đồng hành với SSI trong việc tăng cường kết nối doanh nghiệp, nhà đầu tư và dòng vốn giữa Việt Nam và Nhật Bản, nhằm mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường vốn cho các doanh nghiệp FDI tại Việt Nam.