Thị trường chứng khoán đang đối mặt với các biến số vĩ mô phức tạp, vừa chịu tác động từ giá dầu thế giới, vừa chịu áp lực nội tại khi VN-Index phụ thuộc lớn vào một nhóm cổ phiếu đơn lẻ. Theo ông Bùi Văn Huy, Phó Giám đốc FIDT, căng thẳng địa chính trị tại eo biển Hormuz đã đẩy giá dầu vượt mức 105 USD/thùng, tạo áp lực lan tỏa lên thị trường tài chính toàn cầu. Dù xung đột Mỹ-Iran có dấu hiệu hạ nhiệt, giá dầu vẫn neo ở mức cao và làm tăng rủi ro lạm phát. Nếu không có biện pháp hỗ trợ giảm thuế xăng dầu, dự báo lạm phát năm 2026 ở mức khoảng 4-4,5%, gần ngưỡng mục tiêu của Chính phủ.
Dưới bối cảnh này, dù cơ quan điều hành cố gắng hạ nhiệt lãi suất, lãi suất theo cung-cầu thị trường vẫn khó giảm sâu. Lãi suất huy động giảm rất ít và lãi suất cho vay có thể chỉ điều chỉnh vào cuối năm, áp lực lên các kênh tài sản như cổ phiếu, trái phiếu và bất động sản. Thị trường tháng 4 ghi nhận nhiều động lực tăng giá nhưng kết quả chưa tích cực như kỳ vọng, ngoại trừ sự tăng giá của nhóm Vingroup. Việc chỉ số neo ở mức cao trong khi thanh khoản và dòng tiền không đồng thuận đang là thách thức lớn cho nhà đầu tư.
Ông Huy nêu cảnh báo về hiện tượng “xanh vỏ đỏ lòng”: nhiều phiên chỉ số tăng điểm nhưng có hàng trăm cổ phiếu giảm giá, cho thấy VN-Index đang phản ánh chưa thực sự sức khỏe nền kinh tế trong ngắn hạn. Khi sự dẫn dắt của một nhóm cổ phiếu ngày càng chi phối diễn biến thị trường, bất kỳ sự giảm mạnh của nhóm này cũng có thể khiến VN-Index hụt chân nhanh chóng. Dưới áp lực margin ở mức kỷ lục và thanh khoản có dấu hiệu hạ nhiệt, rủi ro thị trường đang tăng lên. Đối với nhà đầu tư, sự thận trọng là cần thiết để tránh mất mát trong ngắn hạn.
Trong bối cảnh vĩ mô “bình thường mới” với lãi suất cao và thanh khoản hạn chế, tham gia thị trường khi chỉ số neo quá cao là thách thức. Nếu nhóm dẫn dắt như Vingroup điều chỉnh, áp lực sẽ lan rộng và ảnh hưởng đến toàn thị trường; ngược lại, trạng thái “xanh vỏ đỏ lòng” kéo dài sẽ làm giảm hiệu quả đầu tư. Hiện tại, chưa có nhóm cổ phiếu nào được cho là đủ sức dẫn dắt diện rộng thay thế cho nhóm dẫn dắt hiện tại. Các chuyên gia khuyến nghị kiên nhẫn chờ đợi nhịp điều chỉnh mạnh để dòng tiền có thể quay lại ở mức định giá hấp dẫn hơn.
Định hướng cho danh mục nhà đầu tư ở thời điểm này là ưu tiên theo dõi các nhóm ngành có tiềm năng phục hồi sau điều chỉnh như Ngân hàng, Tiêu dùng và Đầu tư công. Nội dung này cũng nhấn mạnh mức margin hiện nay ở mức cao và sự phụ thuộc quá lớn vào một nhóm cổ phiếu duy nhất như một rủi ro tiềm ẩn cho sự ổn định của thị trường. Trong ngắn hạn, nhà đầu tư nên chuẩn bị cho các nhịp điều chỉnh mạnh và xem đây là cơ hội để tái cân bằng danh mục ở mức giá hấp dẫn.