Trong bối cảnh mùa đại hội cổ đông đang diễn ra, ngành ngân hàng ghi nhận những con số lợi nhuận năm 2025 rất ấn tượng: tổng lãi trước thuế của 28 ngân hàng thương mại và BaoVietBank đạt gần 356.600 tỷ đồng, tăng khoảng 19% so với năm 2024. Nhiều ngân hàng cho thấy mức lợi nhuận tăng từ 20% đến trên 50% so với năm trước. Đây được xem là nền tảng để ngành ngân hàng tiếp tục đóng vai trò chủ lực cấp vốn cho nền kinh tế và đảm bảo dòng tiền đi đúng chỗ.
Về tăng trưởng tín dụng, quy mô năm 2025 đạt 18,58 triệu tỷ đồng; năm 2026 mục tiêu tăng trưởng khoảng 15%, tương ứng thêm 2,8 triệu tỷ đồng được “bơm” ra. Dù vẫn thấp hơn mức tăng 18% của năm trước, đây vẫn là một lượng vốn rất lớn cho nền kinh tế. Đáng chú ý, bất động sản (BĐS) luôn là “thỏi nam châm” hút vốn tín dụng; đến cuối năm 2025 dư nợ lĩnh vực này ước đạt 4,5 triệu tỷ đồng, chiếm gần 25% tổng dư nợ toàn nền kinh tế, trong khi ở nhiều ngân hàng tỷ lệ này vượt 30%, thậm chí trên 50% tại một số đơn vị.
Về tài sản bảo đảm, nhóm ngân hàng lớn gồm Vietcombank, VietinBank, BIDV, Agribank và MB ghi nhận tổng giá trị tài sản nhận thế chấp, cầm cố và chiết khấu đến cuối năm 2025 gần 16 triệu tỷ đồng, riêng BĐS ước khoảng 11,64 triệu tỷ đồng. Trong quý I năm nay, tổng giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp là 24.800 tỷ đồng, và BĐS cùng ngân hàng chiếm tới khoảng 90% của nguồn vốn này. Điều này cho thấy mức độ “gắn chặt” giữa hệ thống ngân hàng và thị trường BĐS.
Chất lượng vốn và nguồn lực trung- dài hạn đang trở thành trọng tâm chiến lược. Tỷ lệ tín dụng trên GDP của Việt Nam ở mức khoảng 146% cho thấy quy mô cho vay đang rất lớn nhưng vẫn thiếu vốn trung và dài hạn cho sản xuất, hạ tầng và đổi mới công nghệ. ICOR duy trì ở mức 6-7, cho thấy cần chi phí vốn cao để tạo ra mỗi đơn vị tăng trưởng.
NHNN đã nhấn mạnh việc nắn dòng tín dụng để đảm bảo tăng trưởng đi đúng hướng, không phải siết chặt mà là nâng chất. Chỉ đạo này tập trung kiểm soát tăng trưởng tín dụng từ đầu năm, hạn chế dồn vốn vào BĐS và yêu cầu các ngân hàng chủ động tái cấu trúc danh mục cho vay. Các ngân hàng đã và đang giảm tỷ trọng cho vay BĐS, đồng thời chuyển hướng sang bán lẻ, doanh nghiệp nhỏ và vừa, cũng như lĩnh vực sản xuất để tối ưu hiệu quả. Đồng thời, vai trò của các kênh dẫn vốn ngoài tín dụng ngân hàng được nhấn mạnh, nhằm phát triển thị trường chứng khoán và trái phiếu để giảm sự phụ thuộc vào vốn ngân hàng.
Việc đa dạng hóa nguồn vốn được xem là cần thiết để tương thích với chu kỳ tăng trưởng mới. Dòng vốn trung và dài hạn sẽ đóng vai trò động lực khi được hướng đến các lĩnh vực có giá trị gia tăng thực sự. Tổng thể, nắn dòng tín dụng là mục tiêu đồng thời tăng cường chất lượng vốn và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững trong trung và dài hạn.