Lợi nhuận ngành chứng khoán quý III/2026 phân hóa, cho vay margin tiếp tục là điểm tựa

Tổng quan lợi nhuận ngành chứng khoán quý III/2026

Theo số liệu tổng hợp từ 81 công ty chứng khoán đã công bố báo cáo tài chính, tổng lợi nhuận trước thuế quý III đạt khoảng 11.000 tỷ đồng, giảm 42% so với cùng kỳ năm 2025 và gần 28% so với quý trước. Trong đó, 58 doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận dương, còn 23 doanh nghiệp báo lỗ.

Diễn biến kinh doanh của ngành chịu ảnh hưởng đáng kể từ sự suy giảm thanh khoản thị trường. Kết thúc quý III/2026, VN-Index đứng tại 1.768,62 điểm, giảm 4,9% so với cuối quý II. Giá trị giao dịch bình quân trên ba sàn đạt 18.625 tỷ đồng/phiên, giảm 57,6% so với cùng kỳ và 22,7% so với quý trước.

Lượng tiền gửi của nhà đầu tư tại các công ty chứng khoán cuối quý III còn khoảng 72.000 tỷ đồng, giảm hơn 12% so với quý trước và thấp hơn khoảng 45% so với mức kỷ lục 131.000 tỷ đồng ghi nhận trong quý III/2025.

Phân hóa giữa các công ty chứng khoán

Nhóm công ty chứng khoán đầu ngành vẫn duy trì quy mô lợi nhuận đáng kể. Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS, mã TCX) dẫn đầu với 2.152 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tiếp đến là SSI đạt 1.295 tỷ đồng và VPS (mã VCK) đạt 1.119 tỷ đồng. Tổng lợi nhuận của ba doanh nghiệp này đạt 4.566 tỷ đồng, tương đương khoảng 41% lợi nhuận của 81 công ty được thống kê.

Nếu tính thêm Chứng khoán VPBank (VPBankS, mã VPX) với 843 tỷ đồng và Chứng khoán HD (HDS) với 769 tỷ đồng, nhóm 5 doanh nghiệp dẫn đầu đóng góp khoảng 56% lợi nhuận toàn nhóm. Tốc độ tăng trưởng giữa các công ty có sự khác biệt: TCBS duy trì mức tăng khoảng 6%, trong khi HDS ghi nhận lợi nhuận gấp hơn 3 lần cùng kỳ, Chứng khoán An Bình (ABS, mã ABW) tăng 552% và LPBS (mã LPS) tăng 43%.

Ở chiều ngược lại, một số công ty ghi nhận lợi nhuận giảm đáng kể do hoạt động tự doanh kém thuận lợi. Điển hình, lợi nhuận trước thuế quý III của VIX giảm từ 3.048 tỷ đồng xuống còn 192 tỷ đồng, tương ứng lợi nhuận sau thuế giảm 92,9% so với cùng kỳ.

Cho vay margin lập đỉnh, cơ cấu nguồn thu dịch chuyển

Trái với sự suy giảm của môi giới và tự doanh tại nhiều doanh nghiệp, hoạt động cho vay ký quỹ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Theo dữ liệu FiinTrade từ 78 công ty chứng khoán, dư nợ cho vay ký quỹ cuối tháng 9/2026 đạt khoảng 457.500 tỷ đồng, mức cao nhất từ trước đến nay. Tuy nhiên, tốc độ mở rộng đã chậm lại: nếu quý II tăng thêm 40.500 tỷ đồng (8%) thì quý III chỉ tăng 11.700 tỷ đồng (tương ứng 2,6%).

Tính đến cuối quý III, có 18 công ty ghi nhận dư nợ cho vay vượt 10.000 tỷ đồng, trong đó TCBS, SSI, VPBankS, VPS và HSC đều có dư nợ trên 1 tỷ USD. Ước tính, 10 công ty có dư nợ lớn nhất nắm giữ hơn 274.600 tỷ đồng, chiếm khoảng 60% toàn thị trường. Nhiều công ty dẫn đầu có sự hỗ trợ từ hệ sinh thái ngân hàng, tạo lợi thế về nguồn vốn.

Nguồn thu từ cho vay và các khoản phải thu của các công ty chứng khoán trong quý III ước đạt khoảng 12.300 tỷ đồng, tăng 34% so với cùng kỳ và 4% so với quý trước, thiết lập mức cao mới sau 11 quý tăng trưởng liên tiếp. Tại TCBS, thu nhập thuần từ cho vay ký quỹ đạt 1.548 tỷ đồng, tăng 55%, chiếm khoảng 44% tổng thu nhập thuần. VPS ghi nhận 948 tỷ đồng từ hoạt động cho vay, chiếm khoảng 46% doanh thu, trong khi SSI đạt 1.115 tỷ đồng, tăng 11%.

Ngược lại, mảng môi giới chịu sức ép từ thanh khoản thấp và cạnh tranh phí. Tại Chứng khoán BIDV (BSI), doanh thu môi giới quý III đạt 59,4 tỷ đồng trong khi chi phí lên tới 58,3 tỷ đồng, chênh lệch chỉ còn khoảng 1,2 tỷ đồng, thấp hơn nhiều so với mức 39 tỷ đồng cùng kỳ năm trước.

Bên cạnh đó, hoạt động ngân hàng đầu tư ghi nhận kết quả tích cực tại một số doanh nghiệp. BSI đạt 135 tỷ đồng doanh thu bảo lãnh và đại lý phát hành, LPBS ghi nhận 50 tỷ đồng, VPS thu về khoảng 61 tỷ đồng từ các dịch vụ tư vấn. Đáng chú ý, HDS ghi nhận doanh thu bảo lãnh và đại lý phát hành 9 tháng đạt 982 tỷ đồng, gấp 9,8 lần cùng kỳ, chiếm 36,5% doanh thu 9 tháng. Lũy kế 9 tháng đầu năm, lợi nhuận trước thuế của HDS đạt 2.241 tỷ đồng, gấp 3,7 lần cùng kỳ và cao hơn so với mức 1.314 tỷ đồng của cả năm 2025.