Tổng quan về lãi suất vay cho sản xuất kinh doanh

Lãi suất cho vay dành cho sản xuất kinh doanh đã tăng lên so với thời điểm cuối năm 2025. Hiện nay, lãi suất cho vay cho lĩnh vực này được ước tính ở mức khoảng 11%/năm.

Ông Nguyễn Quang, chủ hộ kinh doanh tại TP.HCM, được ngân hàng cấp hạn mức vay 1,5 tỉ đồng; đợt giải ngân đầu tiên là 500 triệu đồng với lãi suất 9%/năm. Đến nay, khi xin giải ngân phần còn lại 1 tỉ đồng, nhân viên ngân hàng thông báo lãi suất là 11%/năm. Ông cho biết chi phí lãi vay tăng khiến quyết định đầu tư của ông gặp nhiều thách thức.

Phân tích thực tế tại các ngân hàng và DN điển hình

Một trường hợp khác, bà N.C, giám đốc một công ty tại TP.HCM, cho biết lãi suất cho vay hiện nay không còn rẻ như năm ngoái. Tại Vietcombank lãi suất tăng khoảng 1,2%/năm, lên 7,2%/năm với khoản vay có thời hạn 179 ngày; trước Tết mức vay tương tự ở mức 5,5-6%/năm. Để có mức lãi suất này, DN phải thỏa thuận các điều kiện như mở L/C, có nguồn ngoại tệ hoặc tiền gửi không kỳ hạn.

Trên thị trường, lãi suất cho vay đối với DN đã tăng lên ở mức khoảng 9-10%/năm trong tháng 2/2026. Ví dụ, Techcombank công bố tăng lãi suất vay DN lên 7,7%/năm, khiến biên lợi nhuận và chênh lệch lãi suất huy động-cho vay bị đẩy lên. Lãi suất cơ sở cho vay trung hạn đang ở mức 9,5%/năm, dài hạn 10%/năm, so với cuối năm 2025 tăng khoảng 2,5%/năm.

Vietcombank: lãi suất cơ sở cho vay trung - dài hạn ở mức 6,5%/năm từ ngày 23/3, đây là lần tăng thứ hai trong vòng một tuần; lãi suất cho vay bình quân tháng 1 ở mức 6,1%/năm.
Chênh lệch lãi suất sau chi phí hoạt động ước lượng ở mức 1,5%/năm (sau trừ các chi phí liên quan hoạt động huy động).

Ở một số NH quốc doanh, lãi suất móc cho vay cũng được điều chỉnh tăng. Agribank cho biết lãi suất cho vay trung - dài hạn tối thiểu ở mức 7,8%/năm, và lãi suất bình quân cho vay được ghi nhận ở mức 8,04%/năm. Mức độ tăng này phản ánh chi phí vốn và biên lợi nhuận bị ảnh hưởng do mức huy động vốn và chi phí hoạt động của ngân hàng.

Ý kiến chuyên gia và khuyến nghị chính sách

Chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu cho rằng các NH huy động vốn ở mức cao khiến lãi suất cho vay tăng. Tuy nhiên, với hoạt động sản xuất kinh doanh, lãi vay cần ổn định ở mức khách hàng có thể trả được. Ông đề xuất DN có thể thương lượng để giảm biên độ lãi vay xuống 1-2%, còn NH Nhà nước có thể yêu cầu điều chỉnh biên lợi nhuận nhằm hỗ trợ DN trong bối cảnh chi phí tăng.

Đại diện VDSC cho rằng nền kinh tế Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 và dư địa tài khóa sẽ thúc đẩy đầu tư công, từ đó tăng nguồn vốn huy động cho hệ thống NH và giảm áp lực lên lãi suất liên ngân hàng. Theo đó, DN có thể huy động vốn qua kênh chứng khoán để giảm phụ thuộc vào tín dụng NH. Làn sóng đầu tư công và tăng vốn cho khu vực công trình dự án được đánh giá là yếu tố hỗ trợ thanh khoản và cung cấp nguồn vốn cho doanh nghiệp.

Khuyến nghị thực tiễn cho doanh nghiệp

Doanh nghiệp có thể xem xét huy động vốn qua kênh chứng khoán và các kênh đầu tư khác nhằm giảm sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng. Điều này giúp tiết giảm chi phí vốn và duy trì mặt bằng lãi suất ở mức hợp lý cho sản xuất và kinh doanh.