Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 50/2014/NĐ-CP về quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước. Dự thảo nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nguồn lực dự trữ và tăng tính chủ động trong điều hành thị trường ngoại hối.
Điểm nổi bật của dự thảo là đề xuất bổ sung Quyền rút vốn đặc biệt SDR do IMF phân bổ vào nguồn hình thành dự trữ ngoại hối nhà nước. SDR là tài sản dự trữ quốc tế được IMF cấp cho các nước để bổ sung nguồn lực dự trữ và hỗ trợ thanh khoản toàn cầu. Việc ghi nhận SDR vào Quỹ dự trữ ngoại hối nhằm làm rõ cơ chế quản lý và hạch toán của loại tài sản này theo thông lệ quốc tế và thực tiễn ở Việt Nam.
Dự thảo cũng chỉnh sửa cơ chế phối hợp giữa Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước trong quản lý nguồn ngoại tệ của ngân sách nhà nước. Theo đó, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục gửi ngoại tệ của Kho bạc Nhà nước tại NHNN, trừ một số trường hợp đặc thù, và trình Thủ tướng phê duyệt hạn mức ngoại tệ giữ lại để đáp ứng chi ngân sách. Phần ngoại tệ còn lại sẽ được dùng để bổ sung dự trữ ngoại hối nhà nước theo quy định.
Bên cạnh đó, dự thảo đề xuất bổ sung quy định xử lý khi ngân sách thiếu hụt nguồn ngoại tệ và cân đối ngoại tệ giữa các cơ quan liên quan, nhằm tăng tính ổn định cho hệ thống tài chính. Đồng thời, dự thảo sửa đổi nguyên tắc sinh lời đối với hoạt động đầu tư vàng thuộc dự trữ ngoại hối và bổ sung công cụ quyền chọn ngoại tệ và quyền chọn vàng vào các hình thức can thiệp thị trường trong nước bên cạnh các nghiệp vụ mua, bán và hoán đổi hiện hành.
Về cơ chế điều hành, dự thảo đề xuất trao quyền chủ động hơn cho Thống đốc NHNN trong hoạt động can thiệp thị trường. Thống đốc sẽ quyết định phương án can thiệp khi cần thiết dựa trên mục tiêu chính sách tiền tệ, diễn biến thị trường ngoại hối và vàng trong nước cũng như tình hình thanh khoản của đồng Việt Nam đồng.
Nội dung mới khác là bổ sung quy định về giao dịch ngoại tệ giữa dự trữ ngoại hối chính thức với các tổ chức tín dụng bị rút tiền hàng loạt. NHNN có thể thực hiện các giao dịch nhằm hỗ trợ thanh khoản cho các tổ chức tín dụng trong các trường hợp đặc biệt theo quy định của Thống đốc NHNN. Quy định này nhằm cụ thể hóa nội dung của Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 liên quan đến xử lý tình huống rút tiền hàng loạt và đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng.
Ngoài ra, dự thảo sửa đổi phạm vi sử dụng Quỹ bình ổn tỷ giá và quản lý thị trường vàng để cụ thể hóa nhu cầu ngoại hối phục vụ hoạt động nghiệp vụ của NHNN, như thanh toán chi phí ở nước ngoài, đóng góp cho các tổ chức quốc tế, mua sắm trang thiết bị, thuê chuyên gia nước ngoài và các nhiệm vụ quản lý, điều hành khác.
Theo NHNN, các sửa đổi nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về quản lý dự trữ ngoại hối nhà nước, tăng hiệu quả sử dụng nguồn lực dự trữ và tăng tính linh hoạt trong điều hành trước biến động phức tạp của thị trường tài chính quốc tế. Tính đến ngày 18/6/2026, quy mô dự trữ ngoại hối nhà nước đạt gần 87,6 tỷ USD. Trước đó, mức dự trữ cao nhất từng được ghi nhận là 111,8 tỷ USD vào tháng 1/2022.