Nâng hạng hay hạ bậc thị trường chứng khoán - Yếu tố nào quyết định sức hút?
NeoAI tóm tắt
Bài viết phân tích tác động của việc nâng hạng hay hạ bậc thị trường chứng khoán đến dòng vốn và hiệu suất chỉ số, dựa trên dữ liệu từ các thị trường châu Á và cảnh báo của MSCI đối với Indonesia. Theo BSC, thông tin nâng hạng chỉ mang tính tâm lý ngắn hạn, không quyết định xu hướng dài hạn; yếu tố nội tại kinh tế (chính trị, vĩ mô, lợi nhuận doanh nghiệp) mới là nền tảng. Đối với Việt Nam, dù được kỳ vọng nâng hạng, chỉ số vẫn biến động và dòng vốn ngoại yếu, phản ánh đúng kết luận trên.
Bối cảnh thị trường và cảnh báo hạ bậc từ MSCI
Thị trường chứng khoán Indonesia đang đối mặt với nguy cơ bị MSCI loại khỏi các chỉ số toàn cầu sau những cảnh báo về tính minh bạch, sở hữu cổ phiếu tập trung và thao túng giá. Từ tháng 1/2026, MSCI đã cảnh báo có thể hạ Indonesia từ thị trường mới nổi xuống thị trường cận biên, và mới đây nâng mức cảnh báo lên khả năng loại hoàn toàn vào nhóm "thị trường độc lập".
Theo Financial Times, dòng vốn ngoại đã rút hàng tỷ USD khỏi Indonesia, và sức ép từ MSCI không chỉ làm trầm trọng thêm đà suy yếu mà còn phơi bày những điểm nghẽn trong thu hút vốn quốc tế của nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á.
Bài học từ lộ trình nâng hạng của các thị trường châu Á
Chứng khoán BSC đã phân tích quá trình nâng hạng của các thị trường như Qatar, Kuwait, UAE, Saudi Arabia, Trung Quốc và Việt Nam. Ví dụ, Qatar mất 2 năm từ khi vào danh sách theo dõi đến khi được FTSE chấp thuận, và quá trình chuyển đổi kéo dài 6 tháng với 2 chặng 50%. Kuwait mất 9 năm, UAE mất 2 năm, trong khi Saudi Arabia và China A mất lần lượt 2,5 năm và 12 năm.
Việt Nam dự kiến được chấp thuận nâng hạng vào tháng 9/2025 hoặc 3/2026, với thời gian chuyển đổi 12 tháng (9/2026 - 9/2027) chia làm 4 chặng. Khoảng 6 tháng sau khi bắt đầu chuyển đổi, hầu hết các thị trường đều ghi nhận tăng trưởng mạnh, nhưng sau 1 năm thường điều chỉnh tùy thuộc vào bối cảnh kinh tế vĩ mô.
Diễn biến dòng vốn và hiệu suất dài hạn
BSC chỉ ra rằng hiệu suất dài hạn của các chỉ số gần như phẳng trong cả hai trường hợp nâng hạng và hạ bậc. Dữ liệu 8 lần nâng hạng cho thấy lợi nhuận trung bình từ ngày công bố đến ngày có hiệu lực là +23,2%, nhưng phần lớn bị trả lại với mức -12,4% sau 1 năm. Ngược lại, 9 lần hạ bậc có lợi nhuận trung bình -12,5% giai đoạn chuyển đổi, nhưng phục hồi +23,3% sau 1 năm.
Điều này cho thấy thông tin nâng hạng hay hạ bậc chỉ mang tính tâm lý ngắn hạn, không quyết định xu hướng dài hạn. Yếu tố căn bản vẫn là nội tại nền kinh tế như chính trị, vĩ mô, tiền tệ và khả năng sinh lời của doanh nghiệp.
Hàm ý cho thị trường Việt Nam
Mặc dù Việt Nam đã được nâng hạng, chỉ số vẫn trồi sụt và dòng tiền ngoại yếu, phản ánh đúng kết luận của BSC. Theo VinaCapital, điểm quan trọng nhất là chính trị xã hội ổn định, chính sách vĩ mô hỗ trợ tăng trưởng, và lợi nhuận doanh nghiệp dự báo tăng mạnh trong quý III/2026 và cả năm, là nền tảng thu hút nhà đầu tư dài hạn.