Động lực tăng trưởng mới từ việc mở ‘luồng tín dụng riêng’ cho 18 dự án trọng điểm

Thông tin nền và mục tiêu của luồng tín dụng riêng

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành văn bản hướng dẫn cấp tín dụng cho một số dự án trọng điểm và mở một "luồng tín dụng riêng" cho 18 dự án với tổng nhu cầu vốn lên tới 752.140 tỷ đồng. Dự kiến huy động vốn trong năm 2026, 2027 và 2028 lần lượt là 210.050 tỷ đồng, 244.190 tỷ đồng và 187.000 tỷ đồng. Mục tiêu là tập trung nguồn lực cho các công trình có khả năng nâng cao năng lực cạnh tranh và đà tăng trưởng dài hạn cho nền kinh tế.

Cơ chế và phạm vi áp dụng

Văn bản 5386/NHNN-TD quy định rằng dư nợ phát sinh từ 18 dự án trọng điểm sẽ được loại trừ khi tính tốc độ tăng trưởng tín dụng của các ngân hàng thương mại. Điều này có nghĩa khi ngân hàng giải ngân cho các dự án, dư nợ sẽ không bị tính vào room tín dụng. Chuyên gia Nguyễn Quang Huy cho rằng đây là động thái mang tính chiến lược, không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật và nhấn mạnh tầm quan trọng của cơ chế đặc thù cho các dự án đột phá.

Ảnh hưởng tới hệ sinh thái và thị trường

Việc cấp tín dụng cho các dự án lớn được kỳ vọng tạo ra một hệ sinh thái kinh tế rộng lớn, từ xây dựng, vật liệu, logistics đến công nghệ và dịch vụ. Khi dự án triển khai, nhu cầu về hàng hóa, nhân lực và đầu tư sẽ tăng lên và có thể kéo theo sự tham gia của nhiều doanh nghiệp trong nước.

• Hệ thống ngân hàng có thể mở rộng hoạt động ngoài tín dụng qua tài trợ thương mại và quản lý dòng tiền cho dự án.
• Đòi hỏi nâng cao năng lực quản trị rủi ro và huy động vốn dài hạn.
• Ảnh hưởng tới tổng phương tiện thanh toán (M2) và nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị, từ đó áp lực lên lãi suất và tỷ giá.

Rủi ro và yêu cầu quản trị

Đánh giá của chuyên gia cho thấy tác động lan tỏa có thể lớn hơn quy mô vốn trực tiếp cấp cho dự án nếu các điều kiện vận hành và giám sát được thực thi nghiêm túc. Các ngân hàng cần tăng vốn điều lệ và đẩy mạnh chuyển đổi số để đáp ứng nhu cầu tài trợ dài hạn. Ở góc độ thị trường chứng khoán, cơ chế này có thể tạo kỳ vọng tăng trưởng dài hạn cho nhiều ngành như ngân hàng, xây dựng, vật liệu và logistics.

Với sự chuẩn bị và giám sát phù hợp, 18 dự án trọng điểm được kỳ vọng sẽ tạo động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế Việt Nam trong nhiều thập kỷ tới, đồng thời mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp nội địa tham gia chuỗi cung ứng và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.