Việc FTSE Russell chính thức nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ cận biên lên mới nổi thứ cấp đã tạo ra những tác động lan tỏa tới khu vực Đông Nam Á. Theo Công ty chứng khoán Pilarmas Investindo Sekuritas, động thái này có thể thu hút thêm vốn ngoại vào Việt Nam, dẫn đến sự phân bổ lại dòng vốn đầu tư giữa các thị trường ASEAN, làm gia tăng cạnh tranh trong việc thu hút nguồn vốn toàn cầu.
Ngay sau thông tin nâng hạng, chỉ số Jakarta Composite (JCI) của Indonesia giảm 107 điểm, đóng cửa ở mức 6.277, với khối lượng giao dịch 33,7 tỷ cổ phiếu, giá trị 14,45 nghìn tỷ rupiah (khoảng 809 triệu USD). Áp lực đến từ tâm lý chờ đợi trước cuộc họp chính sách của Ngân hàng Trung ương Indonesia (BI) vào ngày 22-23/9, cùng lo ngại về khả năng can thiệp hỗ trợ đồng rupiah ngày càng hạn chế.
Trong khu vực, các thị trường chứng khoán ASEAN có sự phân hóa mạnh. Tính đến ngày 18/9, chỉ số SET của Thái Lan tăng 26% và Straits Times Index của Singapore tăng 22% từ đầu năm, trong khi chỉ số PSEi của Philippines và KLCI của Malaysia gần như đi ngang, còn JCI của Indonesia giảm 26%. Sự khác biệt này không thể giải thích hoàn toàn bằng các yếu tố vĩ mô chung, mà còn do đặc thù từng quốc gia và ngành nghề.
Singapore được hưởng lợi từ chi tiêu quốc phòng và làn sóng đầu tư AI, thúc đẩy doanh thu các doanh nghiệp bán dẫn, trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, theo FactSet, đà tăng chủ yếu đến từ nhóm tài chính (chiếm khoảng 63% vốn hóa) cùng mức cổ tức cao nhất khu vực. Thái Lan hưởng lợi từ việc chuyển dịch sản xuất công nghệ từ Trung Quốc, cùng các lĩnh vực xe điện, điện tử, du lịch; sự ổn định chính trị sau khi chính phủ mới thành lập cũng hỗ trợ thị trường.
Malaysia đang hưởng lợi từ dòng vốn đầu tư vào điện toán đám mây và trung tâm dữ liệu, chiếm gần một nửa tổng vốn đầu tư được phê duyệt trong nửa đầu năm. IMF dự báo tăng trưởng 4,7% năm 2026 nhờ vị thế trong chuỗi cung ứng phần cứng AI. Tuy nhiên, chỉ số KLCI đi ngang do tập trung vào nhóm ngân hàng, tiêu dùng, hàng hóa chịu áp lực biên lợi nhuận. Indonesia có nền kinh tế lớn nhất ASEAN nhưng chịu áp lực từ thâm hụt ngân sách, đồng rupiah giảm 6%, lãi suất tăng 100 điểm cơ bản, cùng sự từ chức bất ngờ của Thống đốc ngân hàng trung ương và cảnh báo hạ hạng từ MSCI.
Việc Việt Nam được nâng hạng không đồng nghĩa dòng vốn sẽ tự động rút khỏi các thị trường khác. Tác động thực tế phụ thuộc vào quy mô dòng vốn mới, tỷ trọng Việt Nam trong các chỉ số và chiến lược phân bổ của từng nhà đầu tư. Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến dòng vốn ngoại và các yếu tố đặc thù của từng quốc gia để đưa ra quyết định hợp lý.