Từ 0,7% lên 5% GDP: Ngành quỹ lấy gì để bứt tốc?

Ngành quỹ Việt Nam đặt mục tiêu đạt 5% GDP năm 2030

Tại Hội nghị thường niên Ủy ban Chứng khoán Nhà nước diễn ra ngày 22/9, bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch UBCKNN, nhấn mạnh vai trò của ngành quỹ trong việc thu hút dòng vốn dài hạn cho nền kinh tế. Hiện tổng tài sản quản lý (AUM) của 43 công ty quản lý quỹ đạt khoảng 846.000 tỷ đồng, tương đương 0,7% GDP, nhưng mục tiêu đến năm 2030 là nâng NAV lên 5% GDP.

Ông Nguyễn Hữu Hiệu, Tổng giám đốc FiinGroup, chỉ ra rằng để đạt được mục tiêu này, ngành quỹ cần giải quyết bốn vấn đề cốt lõi: quy trình đầu tư chưa xuyên suốt, hoạt động xử lý còn thủ công và manh mún, thiếu kết nối dữ liệu toàn trình về vị thế và NAV, cũng như quy trình tiếp nhận khách hàng còn chậm. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hiện mới ở mức cá nhân hoặc tác vụ đơn lẻ, chưa được tích hợp toàn trình.

Chương trình Xếp hạng Quỹ đầu tư chứng khoán Việt Nam 2026 (VFA) sẽ đánh giá 100 quỹ đang hoạt động với tổng NAV cuối năm 2025 đạt 90.000 tỷ đồng. Ông Nguyễn Sơn, Chủ tịch HĐTV VSDC, cho biết chương trình nhằm tạo chuẩn tham chiếu khách quan và thúc đẩy dòng vốn dài hạn. Việc tính toán được thực hiện tự động theo phương pháp luận đã ban hành, kết quả chỉ chính thức khi có trên 60% thành viên Hội đồng đánh giá biểu quyết tán thành.

Mở rộng nhà đầu tư và chuẩn hóa hạ tầng mềm

Để thu hút dòng vốn quốc tế bền vững, bà Vũ Thị Chân Phương nhấn mạnh việc gia nhập FTSE được thực hiện theo bốn đợt từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027, không chỉ hướng tới dòng vốn thụ động mà còn cả dòng vốn chủ động, dài hạn từ các quỹ đầu tư quốc tế. Cơ quan quản lý cũng đã ký biên bản ghi nhớ với 6 trường đại học kinh tế để đưa kiến thức tài chính vào giảng dạy, hướng tới các trường phổ thông.

Ông Tạ Thanh Bình, Tổng giám đốc VSDC, cho biết dữ liệu của 100 quỹ được chốt cùng thời điểm 31/12/2025, quy trình đánh giá gồm sáu bước với hai giai đoạn. Kết quả xếp hạng mang tính tham khảo, nhà đầu tư cần kết hợp các nguồn thông tin khác khi quyết định. Ngoài ra, thị trường cần ba lớp năng lực: dữ liệu rủi ro đáng tin cậy, vận hành xuyên suốt, và ứng dụng AI vào các nghiệp vụ cốt lõi.

Những con số đáng chú ý về ngành quỹ

• Trên 20%/năm: mức tăng bình quân tổng tài sản quản lý bởi các công ty quản lý quỹ trong 10 năm qua.
• Khoảng 80%: tỷ trọng quỹ mở và ETF trong tổng giá trị tài sản ròng.
• 0,7% GDP: quy mô NAV ngành quỹ hiện tại theo số liệu tại hội nghị.
• 5% GDP: mục tiêu NAV của ngành quỹ vào năm 2030.
• Hơn 100 lên khoảng 500 quỹ: quy mô được đặt ra để hướng tới mục tiêu năm 2030.
• 700.000 lên 2,5 triệu: mục tiêu mở rộng số lượng nhà đầu tư.
• 100 quỹ, NAV 90.000 tỷ đồng: phạm vi đánh giá của VFA 2026 tính đến cuối năm 2025.

Ngành quỹ đang đứng trước cơ hội lớn từ việc nâng hạng thị trường, nhưng để dòng vốn ở lại, cần chuẩn hóa “hạ tầng mềm” về dữ liệu, kết nối và ra quyết định. Chỉ khi đó, ngành quỹ mới có thể trở thành lực lượng định chế chuyên nghiệp, tập hợp và chuyển hóa nguồn vốn dài hạn cho nền kinh tế.