Thu hút FDI tránh “cạnh tranh xuống đáy”
NeoAI tóm tắt
Bài viết là cuộc phỏng vấn về dòng vốn FDI vào Việt Nam trong 8 tháng đầu năm 2026. Vốn đăng ký đạt 40,63 tỷ USD tăng 55,4% so với cùng kỳ, nhưng vốn thực hiện chỉ tăng 12% lên 17,25 tỷ USD. Quy mô dự án tăng lên, chất lượng vốn được cải thiện. Tuy nhiên, bài viết cũng nêu thách thức về chuyển giao công nghệ, chất lượng lao động, và đề xuất chuyển hướng chính sách thu hút FDI từ ưu đãi đầu vào sang hỗ trợ theo kết quả. Điều này cho thấy FDI vẫn là động lực quan trọng cho nền kinh tế, nhưng cần có chiến lược để phát huy hiệu quả lâu dài.
Ông đánh giá thế nào về dòng vốn FDI vào Việt Nam trong 8 tháng của năm 2026?
Tôi cho rằng, vốn FDI đăng ký trong 8 tháng đầu năm nay rất ấn tượng, nhưng tôi quan tâm hơn là vốn thực hiện, bởi đăng ký nhiều mà vốn thực hiện ít thì không có nhiều ý nghĩa. Trong 8 tháng đầu năm nay, vốn thực hiện đạt 17,25 tỷ USD, tăng 12% so với cùng kỳ năm trước và cao nhất trong 8 tháng của 5 năm qua, đã minh chứng doanh nghiệp nước ngoài không chỉ đăng ký cho vui, mà họ đã triển khai dự án.
Số dự án cấp mới từ đầu năm đến nay chỉ tăng 9,4%, trong khi vốn đăng ký tăng 96,8%, cho thấy quy mô vốn của mỗi dự án FDI đã tăng đáng kể, hay nói cách khác, chất lượng FDI đang tốt lên.
Đã đến lúc chuyển mạnh từ tư duy chủ yếu thu hút vốn sang tư duy phát triển nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia, theo đúng quan điểm chỉ đạo của Nghị quyết 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài: chuyển mạnh từ tư duy chủ yếu thu hút vốn sang tư duy phát triển nền tảng đầu tư chiến lược quốc gia; […]
Có thể hiểu, nhà đầu tư nào sử dụng công nghệ cao, công nghệ Việt Nam đang cần để chuyển đổi mô hình phát triển kinh tế, sẵn sàng và cam kết chuyển giao công nghệ ít nhất cũng bằng bình quân của các nước Top 4 trong khu vực ASEAN thì […]
Áp lực tăng trưởng 2 con số trong cả giai đoạn 2026-2030 có khiến các địa phương không dễ từ chối những dự án FDI chất lượng chưa cao, thưa ông?
[…]Về lâu dài, khi hết thời gian ưu đãi, giá nhân công không còn hấp dẫn so với nhiều nước, lợi nhuận đầu tư không được như kỳ vọng, dự án FDI rút đi đầu tư ở nước khác, khi đó chúng ta không còn được gì, đặc biệt là trong điều kiện doanh nghiệp nội địa do không thể cạnh tranh được với FDI nên không thể vươn lên tiếp cận thị trường.
[…]Trước thực tế doanh nghiệp FDI không chịu chuyển giao công nghệ và sự tham gia của doanh nghiệp nội địa vào hệ sinh thái FDI rất thấp, nhiều chuyên gia kinh tế đã đưa ra kinh nghiệm của Trung Quốc để học tập trong chiến lược thu hút FDI. […] Họ không chỉ là công xưởng của thế giới, mà còn là thị trường cực lớn với hơn 1,4 tỷ dân có mức thu nhập và chi tiêu khá cao. Đặc biệt, sau nhiều thập kỷ đầu tư mạnh mẽ, doanh nghiệp Trung Quốc không chỉ lớn mạnh về quy mô, tiềm lực tài chính, mà khoa học - công nghệ và chất lượng nguồn nhân lực cũng đã ở tầm cao mới so với nhiều nước trên thế giới.
[…]Việt Nam mặc dù là thị trường hơn 100 triệu dân, nền kinh tế được xếp vào nhóm thu nhập trung bình cao, nhưng còn quá nhỏ so với Trung Quốc nên không thể học theo kinh nghiệm của họ. […] Vì vậy, nhằm khuyến khích chuyển giao công nghệ, tham gia chuỗi cung ứng, Nghị quyết 10-NQ/TW đã có quan điểm chuyển dần từ ưu đãi theo đầu vào sang hỗ trợ gắn với kết quả thực hiện cam kết, bao gồm quản trị cả vòng đời dự án và kết nối với […] Giả sử có doanh nghiệp FDI công nghệ cao nào đó “hào phóng” chuyển giao cho Việt Nam thì chúng ta cũng không tiếp cận được, vì năm nay phấn đấu tỷ lệ lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ đạt khoảng 29,5% lực lượng lao động.
Đây là số lao động được cơ sở đào tạo cấp văn bằng, chứng chỉ sau khi được đào tạo một thời gian, chứ không phải là lao động chất lượng cao để có đủ trình độ tiếp cận với công nghệ cao.
[…]