Dòng tiền chưa sẵn sàng cho một chu kỳ tăng mới khi thanh khoản vẫn suy giảm. Phiên 22/9, VN-Index hồi phục nhưng giá trị giao dịch giảm mạnh, cho thấy sự thận trọng của nhà đầu tư. Đà tăng phụ thuộc chủ yếu vào một số cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là VIC.
Về kỹ thuật, nhịp hồi giúp giảm bớt áp lực ngắn hạn, nhưng động lượng vẫn trung tính khi thiếu sự đồng thuận của thanh khoản và độ rộng thị trường. Vùng kháng cự 1.830-1.860 điểm được xem là mục tiêu tiếp theo, trong khi hỗ trợ quanh 1.790-1.800 điểm vẫn giữ vai trò quan trọng.
Phiên 23/9, thị trường duy trì đà tăng ban đầu, sau đó áp lực bán từ nhóm vốn hóa lớn khiến VN-Index đảo chiều giảm hơn 15 điểm, kết phiên sát mốc 1.800 điểm. Thanh khoản cải thiện nhẹ lên gần 18.000 tỷ đồng, nhưng rổ vốn hóa lớn đóng góp hơn một nửa. Riêng mã VIC của Vingroup đã khiến chỉ số mất hơn 12 điểm.
Các công ty chứng khoán cho rằng VN-Index vẫn trong quá trình tích lũy, chưa thể bứt phá khỏi vùng 1.800 điểm do tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trong giai đoạn thiếu thông tin hỗ trợ. Nguyên nhân cốt lõi khiến thanh khoản suy giảm nghiêm trọng bắt nguồn từ chu kỳ tín dụng dài hạn. Sau hơn một thập kỷ tăng trưởng tín dụng vượt xa GDP, nền kinh tế đã tiến đến đỉnh chu kỳ mở rộng, khiến dư địa nới lỏng tiền tệ gần như cạn kiệt.
Mặt bằng lãi suất mới cao hơn từ hệ thống ngân hàng thương mại và liên ngân hàng đã rút dòng tiền khỏi các kênh tài sản rủi ro, đẩy thanh khoản trên HoSE giảm đáng kể. Theo báo cáo chiến lược tháng 9, SSI nhận định thị trường đang tích lũy, cần thêm bằng chứng cho thấy đà tăng kinh tế chuyển thành chu kỳ lợi nhuận rộng và bền vững. SSI duy trì quan điểm tích cực trung hạn nhưng khuyến nghị nhìn sự kiện nâng hạng trong bối cảnh tích lũy, không nên mặc định là điểm khởi đầu của nhịp tăng mới.
Nhà đầu tư cần quản trị tỷ trọng và lựa chọn doanh nghiệp kỹ lưỡng, tránh đặt toàn bộ quyết định vào lịch trình nâng hạng. Trước tiên, giữ đòn bẩy phù hợp với khả năng chịu biến động, đặc biệt khi Fed vừa tăng lãi suất ngày 16/9 và chu kỳ thắt chặt vẫn tiếp diễn. Đồng thời, duy trì tiền mặt cần thiết để tránh bị buộc bán khi thị trường điều chỉnh.
Ưu tiên chọn doanh nghiệp có dòng tiền kinh doanh tốt, bảng cân đối lành mạnh và định giá hợp lý. Mặt bằng P/E thị trường quanh 12 lần, nếu loại trừ nhóm Vingroup chỉ còn khoảng 10 lần – vùng thấp của 10 năm. Với các cổ phiếu hưởng lợi từ FTSE, cần đánh giá mức độ phản ánh kỳ vọng và so sánh lượng mua dự kiến với thanh khoản hiện tại.
Nhà đầu tư nên giải ngân từng phần khi giá trở nên hấp dẫn, theo dõi sức cầu sau các phiên cơ cấu. Sự phục hồi bền vững của thanh khoản và độ rộng có ý nghĩa hơn một phiên tăng mạnh ở vài cổ phiếu lớn. Nếu lạm phát và lãi suất gây sức ép, cần thận trọng với doanh nghiệp vay nợ lớn và dòng tiền yếu.