2 công ty chứng khoán bị phạt vì cho khách hàng dùng margin vượt mức

Thông tin xử phạt margin của hai công ty chứng khoán BVS và PSI

Ngày 18/06/2026, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) công bố xử phạt Chứng khoán Bảo Việt (HNX: BVS) và Chứng khoán Dầu khí (HNX: PSI) với mức phạt 125 triệu đồng mỗi đơn vị, do cho khách hàng giao dịch ký quỹ (margin) vượt quá sức mua.

Cụ thể, BVS bị phạt vì đã cho khách hàng thực hiện margin vượt quá khả năng mua tại các ngày 01/07/2024 và 02/07/2024. Trong khi đó, hành vi của PSI diễn ra tại ngày 15/07/2024.

• BVS và PSI nhận phạt 125 triệu đồng mỗi công ty cho vi phạm margin.
• Hai vụ việc xảy ra khi quy mô margin ngày càng nóng lên và trước thềm nâng hạng thị trường.

Theo số liệu đến cuối quý 1/2026, các công ty chứng khoán đang cho vay tổng cộng hơn 423,8 nghìn tỷ đồng, tương đương 102% vốn chủ sở hữu. Cụ thể, tỷ lệ margin/vốn chủ sở hữu tại BVS là 180% và tại PSI là 209%, đều vượt mức quy định 200%.

Các con số trên cho thấy rủi ro đang ở mức cao khi thị trường chứng khoán Việt Nam đang chuẩn bị tiến tới nâng hạng lên thị trường mới nổi theo FTSE Russell, dự kiến diễn ra vào 21/09/2026. Sự kiện này đòi hỏi độ sâu thanh khoản, tính minh bạch và sự ổn định vận hành ở mức cao hơn.

Trong bối cảnh này, TS. Phạm Tiến Đạt thuộc Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính cho rằng margin phải được quản lý như một thành phần quan trọng của thị trường hiện đại, nhằm bảo đảm thanh khoản mà không tích tụ rủi ro ngoài tầm kiểm soát. Theo ông, giới hạn margin ở mức 200% chỉ là “tường chắn” ban đầu; rủi ro còn có thể khác biệt tùy thuộc vào chất lượng cổ phiếu làm tài sản bảo đảm, depth thanh khoản, phân bổ khách hàng và biến động giá. Do đó, quản lý margin nên chuyển từ tiếp cận dựa trên hạn mức sang tiếp cận dựa trên rủi ro và thực thi các bài kiểm tra stress trước các kịch bản biến động giá.

Ngành margin hiện đang được quản lý theo yếu tố rủi ro là lộ trình bắt buộc, với đánh giá sâu độ sâu thanh khoản và chất lượng cổ phiếu cầm cố, đồng thời giám sát mức độ tập trung dư nợ vào các nhóm khách hàng lớn. Các thảo luận gần đây nhấn mạnh cần thử nghiệm sức chịu đựng của danh mục trước các cú sốc thị trường để bảo đảm sự ổn định cho thị trường khi nâng hạng và tăng trưởng được duy trì.