Ngày 21/9, Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp, trong bối cảnh VN-Index đóng cửa tuần trước tại 1.815,66 điểm, tăng 1,14%. Tuy nhiên, các thước đo định giá vẫn thấp hơn đáng kể so với vùng trung bình lịch sử, cho thấy mức điểm cao chưa đi kèm mặt bằng giá đắt đỏ.
Theo Chứng khoán Mirae Asset (MASVN), VN-Index đang giao dịch với P/E khoảng 13,8 lần, thấp hơn khoảng 21% so với trung bình dài hạn, trong khi VN30 có P/E chỉ 11,6 lần. Chứng khoán MB (MBS) cũng ghi nhận định giá Việt Nam chưa ở vùng cao trong khung 5 năm so với thị trường mới nổi.
Ông Lê Anh Tuấn, Tổng Giám đốc Dragon Capital, cho biết P/E VN-Index khoảng 13,7 lần và nếu loại các mã VIC, VHM, VPL, STB, LPB thì phần còn lại chỉ khoảng 11,3 lần. Điều này phản ánh sự phân hóa: chỉ số được nâng đỡ bởi nhóm vốn hóa lớn, trong khi nhiều cổ phiếu khác chưa phục hồi tương xứng.
Bà Thiều Thị Nhật Lệ, Tổng Giám đốc UOBAM Việt Nam, nhấn mạnh lợi nhuận sau thuế quý II/2026 của doanh nghiệp niêm yết tăng khoảng 48% so với cùng kỳ, nhưng mức tăng này chưa phản ánh đầy đủ vào giá cổ phiếu. Nếu tăng trưởng lợi nhuận tiếp tục duy trì, mức P/E hiện tại có thể được hấp thụ nhờ sự gia tăng của lợi nhuận, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào đà tăng giá.
MASVN khuyến nghị nhà đầu tư tập trung vào cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, đồng thời theo dõi rủi ro địa chính trị, chính sách tiền tệ toàn cầu và khả năng tiếp cận vốn ngoại. Nâng hạng chỉ là chất xúc tác, còn lợi nhuận mới là phần quyết định giá trị bền vững.
Việc gia nhập nhóm thị trường mới nổi thứ cấp giúp Việt Nam xuất hiện trong phạm vi đầu tư của nhiều tổ chức quốc tế, tuy nhiên việc thu hút dòng vốn dài hạn đòi hỏi thanh khoản, free-float, chất lượng doanh nghiệp và minh bạch. Đại diện BlackRock, Mekong Capital và VinaCapital tại sự kiện của SSI ngày 18/9 đều nhấn mạnh các yếu tố này.
Nếu nguồn cung cổ phiếu đáp ứng tiêu chuẩn quỹ còn hạn chế, dòng vốn có thể tập trung vào nhóm hẹp thay vì lan tỏa. Ngược lại, việc hoàn thiện hạ tầng và mở rộng hàng hóa sẽ giúp câu chuyện nâng hạng phát huy tác dụng lâu dài.
Như vậy, ngày 21/9 mở ra điều kiện cho quá trình tái định giá nhưng chưa đủ để tạo mặt bằng giá mới. Câu hỏi quan trọng không chỉ là dòng vốn ngoại vào bao nhiêu, mà là lợi nhuận doanh nghiệp có tiếp tục tăng, nguồn cung cổ phiếu chất lượng có mở rộng và dòng vốn dài hạn có đủ kiên nhẫn để thu hẹp khoảng cách định giá hay không.