Chốt phiên 20/7, VN-Index ở 1.743,51 điểm, giảm gần 6,3% so với tháng trước và thấp hơn 2,42% so với đầu năm. Chỉ số cũng xuyên thủng MA200 sau nhiều nhịp điều chỉnh gần đây.
Áp lực bán lan rộng và bức tranh thị trường kém tích cực trên diện rộng đã khiến nhiều cổ phiếu vốn hóa vừa và nhỏ rơi xuống vùng đáy thiết lập từ tháng trước. Số lượng cổ phiếu tạo đáy mới theo khung tháng và khung năm ngày càng gia tăng, cho thấy xu hướng giảm vẫn chiếm ưu thế ở phần lớn nhóm midcap và penny. Dòng tiền bắt đáy đã xuất hiện nhưng chưa đủ mạnh để hấp thụ lượng cung lớn từ thị trường. Sau mỗi nhịp hồi ngắn, áp lực bán lại gia tăng và các nỗ lực phục hồi nhanh chóng thất bại.
Theo Đỗ Bảo Ngọc, Phó Tổng Giám đốc Chứng khoán Kirin, xu hướng suy yếu của VN-Index thực tế đã bắt đầu từ đầu tháng 7. Áp lực bán liên tục khiến chỉ số lần lượt đánh mất các đường trung bình MA10, MA20, MA50, MA100 trước khi xuyên thủng MA200. "Khi VN-Index đánh mất MA20 cách đây gần hai tuần, tín hiệu suy yếu đã khá rõ", ông Ngọc nhận định.
Một trong những nguyên nhân khiến thị trường giảm nhanh là làn sóng call margin và bán giải chấp, buộc nhiều tài khoản đầu tư phải bổ sung tài sản đảm bảo và khiến một số công ty chứng khoán phải bán ra để giải phóng ký quỹ. Ở góc độ khác, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư CTCP Chứng khoán An Bình, cho rằng sự thiếu vắng dòng tiền là nguyên nhân chính khiến thị trường giảm sâu dù định giá đã chiết khấu mạnh.
Theo ông Minh, ngoại trừ ảnh hưởng của nhóm cổ phiếu Vingroup, VN-Index hiện đã quay về vùng đáy của tháng 3 khi căng thẳng địa chính trị và áp lực lãi suất vẫn tác động lên dòng tiền trong nước và ngoài nước. Trong nước, tăng trưởng tín dụng vẫn cao hơn tốc độ huy động vốn, buộc nhiều ngân hàng phải nâng lãi suất huy động và làm tăng chiết khấu đối với cổ phiếu. Ở nước ngoài, căng thẳng tại Trung Đông và giá dầu leo thang làm giảm kì vọng cắt giảm lãi suất tại nhiều nền kinh tế, dẫn tới rút ròng dòng vốn khỏi thị trường mới nổi, trong đó Việt Nam.
Nhìn về ngắn hạn, các chuyên gia cho rằng VN-Index đang tiến gần vùng cân bằng. Nếu loại trừ tác động của Vingroup, P/E của thị trường hiện quanh 10 lần, gần mức đáy lịch sử và cho thấy cơ hội tăng khi dòng tiền quay trở lại. Tuy nhiên, vùng cân bằng được cho là có thể hình thành từ 1.740-1.770 điểm và thanh khoản yếu vẫn là yếu tố quyết định để tạo đáy và duy trì nhịp hồi bền vững.
Theo ông Đỗ Bảo Ngọc, sau giai đoạn call margin, thị trường thường tiến gần đến trạng thái cân bằng. Vị trí 1.680 điểm được xem là vùng hỗ trợ đáng chú ý và có thể giúp thị trường ổn định khi dòng tiền quay trở lại. Mùa vụ cho tháng 7 thường có thanh khoản thấp, trong khi dòng tiền có xu hướng quay lại từ tháng 8 đến cuối năm.
Ông cho rằng diễn biến từng cổ phiếu sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào chất lượng lợi nhuận và triển vọng của doanh nghiệp, khi mùa công bố lợi nhuận quý II bước vào cao điểm sau ngày 20/7. Nhờ đó, dòng tiền có thể sẽ chọn lọc hơn thay vì lan tỏa trên diện rộng như các giai đoạn trước.