Phiên giao dịch ngày 18/9, VN-Index giảm 7,11 điểm (tương đương 0,39%) xuống 1.815,66 điểm, nhưng thanh khoản trên HoSE lại tăng vọt hơn 44% so với phiên trước, đạt gần 26.000 tỉ đồng. Với 881 triệu cổ phiếu được sang tay, đây là phiên có quy mô giao dịch cao nhất trong khoảng 2,5 tháng trở lại đây.
Nếu thị trường thực sự bi quan trên diện rộng, khó có lý do để lượng tiền lớn như vậy chủ động tham gia giao dịch khi chỉ số chỉ giảm chưa tới 0,4%. Điều này cho thấy tâm lý nhà đầu tư không hề bi quan mà đang ở trạng thái chờ đợi, quan sát và thận trọng.
Độ rộng thị trường phiên 18/9 nghiêng hẳn về phía tăng với 185 mã tăng so với 130 mã giảm trên HoSE. Áp lực giảm điểm tập trung chủ yếu vào nhóm vốn hóa lớn, đặc biệt là VN30 khi chỉ số này giảm 10,84 điểm (0,55%), mạnh hơn mức giảm của VN-Index.
Diễn biến này gắn liền với việc ngày 21/9 là thời điểm Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường Cận biên lên Mới nổi thứ cấp, đồng thời 27 cổ phiếu bắt đầu được đưa vào FTSE Global All Cap. Dòng tiền đang dịch chuyển mạnh mẽ để tái cơ cấu danh mục, bằng chứng là khối ngoại giao dịch mua – bán lên tới 19.750 tỉ đồng trong phiên 18/9.
Nhóm VN30 chiếm tới 72% giá trị giao dịch (hơn 18.600 tỉ đồng) dù chỉ chiếm khoảng 54% khối lượng, cho thấy tiền tập trung vào các cổ phiếu vốn hóa lớn, đang được cơ cấu rất quyết liệt.
Vùng 1.800 – 1.815 điểm sẽ là mốc quan sát trọng yếu trong phiên đầu tuần. Nếu chỉ số rung lắc mạnh, hoàn toàn có thể lùi về thử thách ngưỡng 1.800 điểm; ngược lại nếu dòng tiền tích cực, VN-Index có thể kiểm tra lại vùng 1.820 – 1.830 điểm đã đạt được trước đó.
Tâm điểm vẫn là nhóm VN30 – nơi chịu áp lực lớn nhất phiên 18/9. Nếu dòng tiền tiếp tục đổ vào các mã được FTSE đưa vào rổ như VCB, VIC, VHM, BID, HPG, VPB, chỉ số sẽ phụ thuộc lớn vào các mã này. Ngược lại, nếu dòng tiền lan tỏa sang các nhóm ngoài VN30, đó là tín hiệu cho thấy câu chuyện nâng hạng đang tạo hiệu ứng rộng khắp thị trường.
Kể từ phiên 28/8, VN-Index vận động theo quán tính tăng – giảm đan xen. Phiên 21/9 rơi đúng nhịp của một phiên tăng theo quy luật này. Đáng chú ý, phiên 18/9 dù giảm điểm nhưng VN-Index từng có lúc tăng hơn 18 điểm trước khi bị bán mạnh ở phiên chiều và ATC. Nếu quán tính tiếp diễn, khả năng tăng là hiện hữu.
Tuy nhiên, điều đáng chờ đợi không chỉ là màu xanh hay đỏ của chỉ số, mà là dòng tiền nào dẫn dắt và liệu mức tăng có lan tỏa trên diện rộng hay chỉ nhờ vài mã vốn hóa lớn. Vanguard dự kiến đầu tư khoảng 2,5 tỉ USD vào Việt Nam trong những năm tới, cho thấy dòng vốn ngoại sẽ tiếp tục là động lực chính trong trung và dài hạn.