Nâng hạng thị trường chứng khoán: Mở "cánh cửa" đến dòng vốn tỷ USD

FTSE Russell chính thức nâng hạng TTCK Việt Nam từ 21/9/2026

Từ ngày 21/9/2026, FTSE Russell chính thức chuyển thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, đánh dấu bước tiến lớn sau 30 năm phát triển. Đây là kết quả của quá trình cải cách thể chế, hạ tầng giao dịch và khả năng tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài.

Theo lộ trình, Việt Nam sẽ được đưa vào chỉ số FTSE Global Equity Index Series (FTSE GEIS) theo 4 đợt từ tháng 9/2026 đến tháng 9/2027. Tỷ trọng đầu tư có thể tiếp cận tăng dần: 10% trong đợt đầu, sau đó lên 20%, 35% và 35% ở các đợt tiếp theo, phản ánh cách tiếp cận thận trọng nhằm bảo đảm quá trình chuyển đổi trật tự.

Nâng hạng là thành quả nhưng mới là điểm khởi đầu

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Vũ Long – Tổng Giám đốc Công ty Chứng khoán VNDIRECT nhấn mạnh rằng đây không phải đích đến mà là điểm khởi đầu cho một giai đoạn phát triển với tiêu chuẩn cao hơn. Ông cho rằng thị trường cần tiếp tục hoàn thiện ba cấu phần: thể chế, chất lượng hàng hóa và cơ sở nhà đầu tư, trong đó chất lượng hàng hóa đóng vai trò đặc biệt quan trọng.

Dòng vốn vào thị trường được quyết định không chỉ bởi khả năng tiếp cận hay quy mô mà còn bởi chất lượng tài sản mà nhà đầu tư có thể lựa chọn. Cổ phiếu, trái phiếu hay chứng chỉ quỹ đều phản ánh chất lượng của doanh nghiệp và tổ chức đứng phía sau, vì vậy việc duy trì dòng vốn phụ thuộc nhiều vào minh bạch thông tin và quản trị doanh nghiệp.

Khuyến nghị nâng chuẩn và phát triển nhà đầu tư tổ chức

Ông Long đề xuất nâng chuẩn công bố thông tin bằng tiếng Anh cho doanh nghiệp lớn, áp dụng chuẩn mực IFRS và báo cáo phát triển bền vững. Thị trường cũng nên phân tầng doanh nghiệp theo chuẩn quản trị, tăng nguồn cung hàng hóa qua các đợt niêm yết lớn, hoàn thiện bảo lãnh phát hành và tạo lập thị trường, gắn phát hành trái phiếu với xếp hạng tín nhiệm độc lập.

Về cơ cấu nhà đầu tư, cần phát triển nhóm định chế có nguồn vốn dài hạn như quỹ hưu trí, công ty bảo hiểm, quỹ mở. Đối với nhà đầu tư cá nhân, mở rộng các sản phẩm quỹ mở, ETF, quỹ hưu trí tự nguyện sẽ giúp chuyển nguồn vốn nhỏ lẻ thành dòng vốn quản lý chuyên nghiệp. Chính sách thuế cũng nên khuyến khích nắm giữ dài hạn.

Tác động theo lộ trình, không tạo sóng tức thời

Ông Lê Đức Khánh – Giám đốc Phân tích CTCK VPS cho rằng việc nâng hạng tạo thêm động lực cho dòng vốn và tâm lý nhà đầu tư, nhưng quy mô đợt đầu chưa lớn. Diễn biến thị trường vẫn phụ thuộc nhiều yếu tố như thanh khoản, kết quả kinh doanh, bối cảnh kinh tế quốc tế, nên việc nâng hạng không bảo đảm dòng vốn ngoại mua ròng trên diện rộng ngay lập tức.

FTSE Russell sẽ tiếp tục theo dõi quá trình tái cơ cấu của các quỹ mô phỏng. Kể cả trong ngắn hạn, sự hiện diện của dòng vốn theo chỉ số quốc tế vẫn có thể hỗ trợ thị trường. Về dài hạn, mục tiêu nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia lên mức Đầu tư sẽ giúp Việt Nam tiếp cận thêm nguồn vốn lớn và giảm chi phí huy động.

Cột mốc mở ra cánh cửa vốn quy mô tỷ USD

Việc nâng hạng được kỳ vọng mở rộng khả năng tiếp cận dòng vốn quốc tế hàng tỷ USD, dù tốc độ giải ngân thực tế phụ thuộc vào danh mục các quỹ. Bài toán đặt ra cho TTCK Việt Nam không chỉ là thu hút vốn mà còn chuyển lợi thế này thành năng lực huy động vốn bền vững cho nền kinh tế. Cột mốc 21/9 được xem là điểm khởi đầu cho giai đoạn mới, nơi chất lượng cải cách và năng lực nâng chuẩn quyết định hiệu quả lâu dài.