Sau bốn tuần giảm điểm liên tiếp, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn chưa thoát khỏi trạng thái ảm đạm khi thanh khoản suy yếu và khối ngoại tiếp tục bán ròng mạnh. Phiên giao dịch đầu tuần 19/10 chứng kiến VN-Index đảo chiều giảm xuống vùng 1.690 điểm, trong khi giá trị khớp lệnh trên HoSE chỉ đạt 11.400 tỷ đồng. Khối ngoại bán ròng 850 tỷ đồng, nối dài chuỗi bán ròng kéo dài từ nhiều phiên trước đó.
Trước đó, tuần giao dịch từ 12-16/10 cũng ghi nhận sự sụt giảm thanh khoản rõ rệt khi khối lượng giao dịch bình quân trên HoSE chỉ đạt 583,6 triệu cổ phiếu/phiên, giảm 16,5% so với tuần liền kề. VN-Index chốt tuần ở 1.705,91 điểm, có thời điểm chỉ số rơi xuống vùng thấp nhất kể từ cuối tháng 7. Nguyên nhân đến từ lãi suất neo cao, áp lực tỷ giá và làn sóng bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài, khiến dòng tiền nội chưa đủ mạnh để hấp thụ lượng cung.
Kể từ khi Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp (ngày 21/9), khối ngoại đã bán ròng tổng cộng 24.800 tỷ đồng, tương đương gần 1 tỷ USD. Tính từ đầu năm 2026, lũy kế bán ròng vượt 116.000 tỷ đồng. Kỳ vọng nâng hạng chưa chuyển hóa thành dòng vốn mua ròng, khi các quỹ ETF ngoại vẫn chưa tạo được lực đỡ rõ rệt; dòng vốn thụ động dự kiến giải ngân theo lộ trình đến cuối năm 2027.
Trong nước, mặt bằng lãi suất và chi phí vốn là biến số quan trọng. Ông Nguyễn Đức Anh, chuyên gia tại Chứng khoán Pinetree, cho rằng lãi suất huy động và cho vay sẽ tác động đáng kể đến thị trường trong quý IV/2026. Với định giá, ông Bùi Văn Huy, Tổng giám đốc FIDT, nhận định VN-Index đang trong quá trình tích lũy và có thể tạo đáy quanh vùng 1.700 điểm. P/E thị trường khoảng 13 lần, nhưng nếu loại trừ 5 cổ phiếu Vingroup, mức định giá chỉ còn khoảng 10 lần.
Khi chỉ số chưa xác lập xu hướng rõ ràng, nhà đầu tư nên tập trung vào các doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, định giá hợp lý và triển vọng lợi nhuận rõ ràng. Với nhóm ngân hàng, chi phí vốn tăng có thể ép biên lãi ròng, nhưng các ngân hàng duy trì chất lượng tài sản và tăng trưởng lợi nhuận ổn định sẽ thu hút dòng tiền dài hạn. Nhóm đầu tư công cần theo dõi tiến độ giải ngân và chuyển hóa thành doanh thu; nhóm bán lẻ phụ thuộc sức mua và khả năng kiểm soát hàng tồn kho.
Ông Bùi Văn Huy khuyến nghị giải ngân từng phần vào doanh nghiệp có triển vọng lợi nhuận kiểm chứng, duy trì tỷ trọng tiền mặt để ứng phó với nhịp điều chỉnh. Các công ty chứng khoán lưu ý khả năng xuất hiện nhịp hồi kỹ thuật, nhưng chưa đủ cơ sở xác nhận xu hướng tăng bền vững nếu thanh khoản không cải thiện.
Nhìn chung, việc chọn đúng doanh nghiệp, kiểm soát giá mua và phân bổ vốn hợp lý quan trọng hơn dự đoán đáy thị trường. Thị trường đang trong vùng tích lũy, mở ra cơ hội cho chiến lược trung và dài hạn, nhưng cần thận trọng với rủi ro thanh khoản.