Chính sách đã mở đường, vì sao dòng tiền vẫn chưa trở lại chứng khoán?

Khung chính sách và diễn biến thanh khoản

Dù Chính phủ liên tục ban hành các biện pháp nhằm mở rộng dư địa điều hành tiền tệ và hỗ trợ tăng trưởng, thị trường chứng khoán Việt Nam chưa ghi nhận sự bứt phá như kỳ vọng. Theo các chuyên gia, mặt bằng lãi suất thực tế vẫn ở mức chưa hạ nhiệt, khiến tâm lý nhà đầu tư vẫn thận trọng. Trong tháng 6, VN-Index dao động quanh ngưỡng 1.860 điểm và thanh khoản suy giảm đáng kể, với giá trị giao dịch chỉ ở mức 16.000-17.000 tỷ đồng mỗi phiên, thấp hơn mức bình quân trước đây là 24.343 tỷ đồng per session.

Diễn biến này trái với kỳ vọng của nhiều tổ chức phân tích sau khi Chính phủ được kiện toàn và liên tục đưa ra các giải pháp nhằm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GDP cao. Theo các chuyên gia, câu chuyện hiện nay tập trung vào việc làm sao mặt bằng lãi suất thật có thể hạ nhiệt và từ đó cải thiện tâm lý thị trường.

Những yếu tố tác động từ chính sách tới thanh khoản

Theo ông Vũ Việt Linh, Phó Giám đốc Phòng Phân tích tại MSVN, chuỗi giải pháp gần đây chủ yếu tập trung vào việc NHNN chủ động và linh hoạt hơn trong hỗ trợ tăng trưởng, nhưng tác động thực tế phụ thuộc vào diễn biến lạm phát và tỷ giá. Nghị quyết Nghị quyết 168 cập nhật kịch bản tăng trưởng và đề xuất NHNN nghiên cứu tăng tỷ lệ tiền gửi có kỳ hạn của KBNN tại các ngân hàng, nhằm bổ sung thanh khoản cho hệ thống.

MSVN ước tính hiện có khoảng 900.000 tỷ đồng tiền gửi KBNN nằm ngoài hệ thống ngân hàng, trong khi dự trữ tại NHNN chỉ ở mức khoảng 500.000-600.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, không phải toàn bộ nguồn vốn này sẽ được chuyển vào hệ thống ngân hàng ngay lập tức, bởi mức độ nới lỏng thanh khoản sẽ còn phụ thuộc vào diễn biến lạm phát và tỷ giá. Khi điều kiện vĩ mô thuận lợi, NHNN có dư địa để sử dụng công cụ này nhằm hạ nhiệt mặt bằng lãi suất và hỗ trợ tăng trưởng cho nửa cuối năm 2026.

Loạt giải pháp cải thiện thanh khoản và tác động tiềm năng

Bên cạnh Nghị quyết 168, NHNN đã ban hành Thông tư 25/2026 sửa đổi Thông tư 22, tập trung nới lỏng một số tỷ lệ an toàn và thanh khoản cho hệ thống ngân hàng. Cụ thể, SMLR được nâng từ 30% lên 40%, đồng thời NHNN được quyền linh hoạt điều chỉnh tỷ trọng tiền gửi KBNN được tính vào LDR, thay vì cố định ở mức 20% như quy định cũ.

Theo S&I Ratings, các điều chỉnh này nhằm đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn tăng cao do đầu tư hạ tầng, đồng thời giảm áp lực huy động vốn của hệ thống ngân hàng. Nhóm ngân hàng có tỷ lệ SMLR gần trần như MBB và VPB được dự báo hưởng lợi nhiều nhất từ việc nâng trần lên 40%. Ngược lại, các ngân hàng quốc doanh như BIDV, VietinBank và VCB có thể giảm áp lực huy động vốn trung và dài hạn nhờ cơ chế mới.

Tác động tổng thể đến toàn hệ thống được cho là vừa phải, bởi 20% dư nợ từ số tiền gửi KBNN tương đương khoảng 2,1% dư nợ tín dụng tại VCB, 1,8% tại VietinBank và 1,5% tại BIDV. Tất cả những thay đổi này giúp NHNN có thể chủ động hơn khi cần thiết nhằm hỗ trợ thanh khoản và ổn định lãi suất.

Kết luận và những hệ quả ngắn hạn cho thị trường

Tóm lại, các chính sách mới đang mở rộng dư địa điều hành của NHNN và giảm áp lực thanh khoản cho hệ thống ngân hàng. Tuy vậy, tác động tích cực lên thị trường chứng khoán có thể không diễn ra ngay mà còn phụ thuộc vào tốc độ hạ nhiệt của mặt bằng lãi suất cũng như diễn biến lạm phát và tỷ giá trong thời gian tới.

Điểm cần theo dõi

• Nghị quyết 168 và việc NHNN nghiên cứu tăng tỷ lệ tiền gửi của KBNN được tính vào nguồn vốn huy động của các NHTM.
• Thông tư 25/2026 điều chỉnh SMLR và LDR, ảnh hưởng tới khả năng huy động vốn của ngân hàng.
• Sự chuyển động của thanh khoản hệ thống và tâm lý nhà đầu tư sẽ được theo dõi để đánh giá tác động đến dòng tiền và hoạt động giao dịch.
• Những biến động của lãi suất, lạm phát và tỷ giá được xem là yếu tố quyết định sức hút vốn cho thị trường trong nửa cuối năm 2026.