Trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng ngân hàng có thể chậm lại, vai trò của các công ty chứng khoán (CTCK) trong hoạt động đầu tư, tạo lập và phân phối trái phiếu tiếp tục mở rộng; ảnh hưởng này được dự báo sẽ kéo dài đến năm 2026. Các CTCK đang tích cực tham gia vào thị trường trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu do các tổ chức tín dụng phát hành nhằm đa dạng hóa nguồn thu và tăng tính thanh khoản.
Theo FiinGroup, tỷ lệ danh mục đầu tư trên VCSH toàn ngành đã vượt ngưỡng 90% vào năm 2025, chứng tỏ vai trò đầu tư của CTCK ngày càng lớn. Động lực chính đến từ nhóm CTCK được hậu thuẫn bởi ngân hàng nội địa hoặc liên kết với ngân hàng, vốn được huy động và quản lý tốt hơn. Tỷ trọng trái phiếu trong danh mục đầu tư tăng từ khoảng 19% lên 36% trong giai đoạn 2023-2025.
Đáng chú ý, nhóm CTCK có hậu thuẫn từ các ngân hàng nội địa đang dẫn đầu về quy mô đầu tư trái phiếu với khoảng 65.000 tỷ đồng vào năm 2025, tương đương 41,1% vốn chủ sở hữu. Theo FiinGroup, lợi thế về quy mô vốn, khả năng huy động nguồn lực và hệ sinh thái khách hàng giúp nhóm này có khả năng hấp thụ rủi ro tốt hơn và đóng vai trò quan trọng trong các thương vụ thu xếp phát hành trái phiếu. Ở chiều ngược lại, nhóm CTCK có vốn ngoại thiểu số ghi nhận tỷ lệ danh mục trái phiếu trên vốn chủ sở hữu thuộc nhóm cao nhất ngành; việc này khiến họ nhạy cảm với biến động giá trái phiếu và rủi ro tín dụng của tổ chức phát hành.
Trong khi đó, nhóm CTCK liên kết ngân hàng nội địa đang nổi lên với tốc độ mở rộng danh mục trái phiếu nhanh nhất. Tuy nhiên, khi quy mô vốn chưa thực sự lớn, việc gia tăng đầu tư có thể khiến khả năng chống chịu trước các cú sốc tín dụng bị thu hẹp nếu thị trường có biến động bất lợi. Ngược lại, các CTCK do nước ngoài kiểm soát tiếp tục duy trì chiến lược thận trọng khi nắm giữ tỷ trọng trái phiếu thấp nhất ngành, nhằm hạn chế tác động từ biến động trái phiếu nhưng đồng thời cũng giới hạn dư địa khai thác thu nhập từ mảng này.
FiinGroup nhận định, trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng ngân hàng có thể chậm lại, vai trò của CTCK trong hoạt động tư vấn, bảo lãnh phát hành, phân phối và đầu tư trái phiếu sẽ tiếp tục mở rộng năm 2026. Ở góc độ thị trường, xu hướng này có thể cung cấp nguồn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp, giảm áp lực phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng. Tuy nhiên, danh mục trái phiếu tăng nhanh cũng làm dấy lên lo ngại về chất lượng tín dụng và đòn bẩy, đòi hỏi giới đầu tư theo dõi chặt chẽ hơn.
Đối với các CTCK thuộc hệ sinh thái ngân hàng như TCBS, VPBankS, MBS, ACBS, VCBS, BSC, CTS, SHS, TPS..., lợi thế về nguồn vốn và mạng lưới phân phối được kỳ vọng sẽ tiếp tục củng cố vị thế trên thị trường vốn thời gian tới.