Khôi phục niềm tin vào thị trường bảo hiểm

Khôi phục niềm tin và phát triển thị trường bảo hiểm

Tổng doanh thu phí bảo hiểm toàn thị trường năm 2025 ước đạt hơn 237.000 tỷ đồng, tăng gần 4% so với năm 2024; tổng chi trả quyền lợi bảo hiểm đạt hơn 91.000 tỷ đồng, tăng trên 13%. Điều này cho thấy vai trò của bảo hiểm trong chia sẻ rủi ro và hỗ trợ nền kinh tế.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất của thị trường hiện nay không chỉ ở tốc độ tăng trưởng mà còn ở niềm tin của khách hàng sau các tranh chấp liên quan tới hợp đồng bảo hiểm nhân thọ và sản phẩm liên kết đầu tư. Thị trường cần tăng cường tính minh bạch và chất lượng tư vấn để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và ổn định niềm tin đầu tư.

Phát triển bền vững đòi hỏi chuẩn hóa quy trình tư vấn, quản trị hợp đồng và công khai thông tin để khách hàng hiểu đúng quyền lợi, phí và rủi ro liên quan. Đây là hành động then chốt giúp chuyển từ phát triển dựa trên doanh số sang tăng trưởng dựa trên niềm tin và chất lượng dịch vụ.

Định danh tư vấn và trách nhiệm giữa đại diện bán hàng và doanh nghiệp bảo hiểm cần được quy chuẩn rõ ràng. Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm cuối cùng về chất lượng tư vấn; đại lý chỉ là kênh phân phối được quản trị trong hệ thống đào tạo, giám sát và trả hoa hồng. Việc lưu trữ thông tin tư vấn và chữ ký điện tử tạo nền tảng để truy trách nhiệm khi có tranh chấp.

Để hỗ trợ quá trình phục hồi, thị trường cần áp dụng công nghệ một cách đúng đắn. Công nghệ có thể ghi âm/ghi hình, định danh điện tử và cổng tra cứu hợp đồng, nhưng quan trọng nhất là sử dụng chúng để nâng cao đạo đức nghề nghiệp và quản trị rủi ro, chứ không chỉ để hợp thức hóa hồ sơ.

Thị trường bảo hiểm Việt Nam đang có cơ hội phục hồi, nhưng tăng trưởng bền vững chỉ có thể đạt được khi niềm tin được tái thiết và từ đó tư vấn đúng nhu cầu, hợp đồng minh bạc và quản trị rủi ro hiệu quả được thực thi.

Để tạo khuôn khổ cải cách, một số hành động được đề xuất gồm:

• Chuẩn hóa tóm tắt hợp đồng để trình bày ngắn gọn các quyền lợi, phí, điều khoản loại trừ và các rủi ro chính;
• Xây dựng hệ thống định danh tư vấn viên và ghi nhận chi tiết nội dung tư vấn trên hợp đồng hoặc giấy chứng nhận;
• Tăng cường minh bạch và khả năng tra cứu trạng thái hợp đồng trên nền tảng số;
• Ứng dụng công nghệ nhằm quản trị rủi ro và nâng cao chất lượng tư vấn, đi kèm với trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp.

Kết luận, niềm tin sẽ là động lực cho sự phục hồi của thị trường bảo hiểm. Khi toàn ngành chuyển từ bán hàng theo doanh số sang tư vấn đúng nhu cầu và từ hợp đồng phức tạp sang hợp đồng dễ hiểu, bảo hiểm sẽ đóng vai trò như công cụ bảo vệ tài chính dài hạn cho người dân và nền kinh tế.