Cuộc chiến dòng tiền trên thị trường chứng khoán Việt Nam từ đầu năm 2026 cho thấy một sự dịch chuyển lớn giữa hai dòng vốn ngoại và nội. Theo đó, khối ngoại đã bán ròng khoảng 75.000 tỷ đồng từ đầu năm, nhưng VN-Index vẫn giữ được sắc thái tích cực và tiến gần vùng đỉnh lịch sử. Tỷ lệ sở hữu nước ngoài giảm về mức khoảng 12-13%, mở ra không gian cho dòng tiền nội hỗ trợ thị trường.
Điều này phản ánh sự định hình lại cơ cấu dòng tiền: đòn bẩy margin và dòng vốn của hàng triệu nhà đầu tư cá nhân đang thay thếvai trò dẫn dắt trước đây của khối ngoại. Trong khi khối ngoại từng được xem như la bàn, ảnh hưởng của họ đang dần suy giảm và nội lực đang lên tiếng bằng thanh khoản được cải thiện và sự tham gia của quỹ, công ty chứng khoán và doanh nghiệp bảo hiểm nội địa.
Trong nhóm 10 cổ phiếu bị khối ngoại bán ròng mạnh nhất từ đầu năm, có tới 6 mã vẫn tăng giá, cho thấy sức chịu đựng và tính đa dạng của thị trường. Điển hình, các cổ phiếu như VIC, STB và MSB ghi nhận mức tăng hai chữ số bất chấp áp lực bán ròng lớn. Thanh khoản được cải thiện, với giá trị giao dịch mỗi phiên lên tới hàng nghìn tỷ đồng, tạo đệm cho nguồn cung và hỗ trợ đà tăng.
Ở dài hạn, xu hướng này tiếp tục được củng cố bởi kỳ vọng Mỹ sẽ bắt đầu chu kỳ giảm lãi suất. Khi vốn quốc tế có thể quay trở lại thị trường Việt Nam và các nước mới nổi, Việt Nam có thể được hưởng dòng vốn ổn định hơn từ phía ngoại và nội. Trong ngắn hạn, rủi ro vẫn tồn tại do đòn bẩy tài chính ở mức cao và những cú sốc vĩ mô có thể ảnh hưởng tới biên độ dao động của VN-Index.
Ở chiều ngược lại, nền kinh tế Việt Nam vẫn có nền tảng vững chắc như tăng trưởng GDP ổn định, lạm phát được kiểm soát và chính sách tiền tệ linh hoạt, cùng kỳ vọng Mỹ sẽ giảm lãi suất trong tương lai. Quá trình nâng hạng thị trường và cải thiện tính minh bạch được kỳ vọng mở cửa cho vốn toàn cầu, đồng thời tăng cường quản trị và chất lượng doanh nghiệp trong nước. Dòng tiền nội đang lớn mạnh, nhưng sự cộng hưởng với vốn ngoại vẫn được xem là yếu tố then chốt cho đà tăng trung và dài hạn của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Theo giới phân tích, làn sóng bán ròng hiện nay chủ yếu xuất phát từ môi trường lãi suất USD duy trì ở mức cao, khiến nhiều quỹ quốc tế cơ cấu danh mục và ưu tiên tài sản tại Mỹ. Đây là yếu tố mang tính chu kỳ hơn là dấu hiệu mất niềm tin vào triển vọng kinh tế Việt Nam. Ở phía đối lập, nền kinh tế Việt Nam vẫn duy trì các điểm tựa như tăng trưởng ổn định và kiểm soát lạm phát, tạo nền tảng cho dòng vốn nội đóng vai trò chủ lực. KRX và các cải cách liên quan được kỳ vọng mở rộng cửa cho nguồn vốn toàn cầu và nâng cao tính minh bạch thị trường.
Dẫu vậy, thị trường vẫn cần thận trọng trước rủi ro từ việc sử dụng đòn bẩy ở mức cao và các cú sốc vĩ mô. Nếu biến động lớn xảy ra, áp lực giải chấp có thể làm biên độ dao động gia tăng. Dài hạn, sự cộng hưởng giữa dòng tiền nội và ngoại là yếu tố then chốt cho sự tăng trưởng bền vững, nâng cao chất lượng quản trị và thu hút vốn dài hạn cho thị trường chứng khoán Việt Nam.