Vì sao cổ phiếu chứng khoán hụt hơi giữa nhiều kỳ vọng?
NeoAI tóm tắt
Bài viết phân tích nguyên nhân nhóm cổ phiếu chứng khoán giảm hơn 24% từ đầu năm, tụt hậu xa so với VN-Index. Nguyên nhân chính là thanh khoản thị trường sụt giảm mạnh, chi phí vốn cao, cạnh tranh margin và dự báo lợi nhuận ngành quý 3/2026 giảm 25%. Khoảng 80% cổ phiếu chứng khoán rơi vào vùng thị trường gấu, với các mã giảm sâu nhất là APG, CSI, VDS, FTS, VIX. Triển vọng ngắn hạn vẫn kém tích cực, cổ phiếu ngành chưa có động lực phục hồi bền vững.
Cổ phiếu ảnh hưởng:
APG
Tiêu cực
"Cổ phiếu giảm sâu nhất (-61,44%) so với đỉnh, nằm trong nhóm chịu áp lực lớn khi thanh khoản và lợi nhuận dự báo suy giảm."
CSI
Tiêu cực
"Giảm 50,71% so với đỉnh, thuộc nhóm cổ phiếu chứng khoán rơi vào vùng thị trường gấu, triển vọng ngắn hạn kém tích cực."
VDS
Tiêu cực
"Giảm 44,56%, chịu tác động tiêu cực từ thanh khoản thấp và dự báo lợi nhuận ngành giảm mạnh."
FTS
Tiêu cực
"Giảm 40,63%, cùng xu hướng đi xuống của nhóm chứng khoán do kết quả kinh doanh phụ thuộc nhiều vào thị trường."
VIX
Tiêu cực
"Giảm 37,91%, áp lực từ chi phí vốn và cạnh tranh margin làm thu hẹp biên lợi nhuận."
Cổ phiếu chứng khoán tụt hậu xa so với thị trường chung
Tính đến ngày 09/10/2026, chỉ số ngành chứng khoán giảm 23,46% so với đầu năm, trong khi VN-Index chỉ giảm 2,77%. Xét trong một năm, nhóm này mất 39,92% trong khi chỉ số chung tăng 2,19%.
Trong khung thời gian ba năm, chỉ số ngành chứng khoán tăng 7,18%, thấp hơn đáng kể mức tăng 53,75% của VN-Index. Điều này cho thấy nhóm cổ phiếu chứng khoán chưa tạo được mức sinh lời tương xứng với diễn biến chung của thị trường.
Khoảng 80% cổ phiếu chứng khoán rơi vào vùng "thị trường gấu"
Thống kê 43 cổ phiếu ngành chứng khoán đến phiên 09/10/2026 cho thấy khoảng 80% số mã đã giảm hơn 20% so với đỉnh gần nhất - ngưỡng thường dùng để xác định trạng thái thị trường gấu.
Giảm sâu nhất là APG (-61,44%), CSI (-50,71%), VDS (-44,56%), FTS (-40,63%) và VIX (-37,91%). Ngược lại, ngành chỉ ghi nhận 4 mã tăng giá là ABW (+22,88%), HCM (+21,51%), VUA (+11,28%) và HAC (+3,49%).
Áp lực từ thanh khoản và chu kỳ thị trường
Theo ông Võ Kim Phụng - Trưởng phòng Phân tích, Chứng khoán Beta, cổ phiếu chứng khoán có độ nhạy cao với chu kỳ thị trường do kết quả kinh doanh phụ thuộc vào thanh khoản, dư nợ margin, lãi suất và hoạt động tự doanh. Khi kỳ vọng thị trường thay đổi theo hướng thận trọng, nhóm này thường điều chỉnh mạnh hơn thị trường chung.
Quý 3/2026, giá trị giao dịch bình quân trên HOSE và HNX đạt khoảng 18,13 ngàn tỷ đồng/ngày, giảm 46% so với quý đầu năm và giảm 58% so với cùng kỳ năm trước. Tại HOSE, giá trị giao dịch 9 tháng đạt khoảng 4,3 triệu tỷ đồng, giảm gần 12% so với cùng kỳ năm 2025.
Theo ông Phụng, kỳ vọng tăng trưởng đã được phản ánh vào giá từ trước, khiến cổ phiếu chứng khoán có thể điều chỉnh trước khi kết quả kinh doanh thực tế suy giảm. Chi phí vốn cao, cạnh tranh margin và cuộc đua tăng vốn cũng gây sức ép lên biên lợi nhuận và ROE của các công ty chứng khoán.
Dự báo lợi nhuận ngành trong ngắn hạn kém tích cực
Trong báo cáo chiến lược tháng 10, SHS dự báo lợi nhuận quý 3/2026 của ngành chứng khoán giảm 25% so với cùng kỳ và cả năm tăng không quá mạnh, ở mức 11%. Thanh khoản giảm 55-60% so với cùng kỳ sẽ kéo doanh thu môi giới đi xuống, trong khi biên lãi cho vay ký quỹ có thể thu hẹp do chi phí vốn tăng.
Mặc dù nâng hạng thị trường được kỳ vọng mở thêm dư địa tăng trưởng cho ngành chứng khoán thông qua môi giới, cho vay margin và ngân hàng đầu tư, tác động tích cực không nhất thiết chuyển hóa ngay thành tăng trưởng lợi nhuận. Khi những kỳ vọng chưa được hiện thực hóa trong kết quả kinh doanh, giá cổ phiếu ngành chứng khoán có thể chưa tìm được động lực phục hồi bền vững trong ngắn hạn.