Thị trường vốn làm sao san sẻ gánh nặng với ngân hàng?
NeoAI tóm tắt
Bài viết phân tích nhu cầu vốn lớn cho mục tiêu tăng trưởng GDP, chỉ ra rằng tín dụng ngân hàng hiện chiếm tới 82,8% nguồn tài trợ của nền kinh tế, trong khi thị trường cổ phiếu và trái phiếu còn nhiều dư địa. Để giảm gánh nặng cho ngân hàng, cần phát triển các kênh vốn dài hạn như thị trường chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, đồng thời tận dụng cơ hội từ việc FTSE Russell nâng hạng thị trường Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp từ 21/9. Thông tin mang tính định hướng chính sách, không có tác động trực tiếp đến cổ phiếu cụ thể nhưng có ý nghĩa dài hạn đối với ngành ngân hàng và chứng khoán.
Nhu cầu vốn khổng lồ cho mục tiêu tăng trưởng
Theo Dragon Capital, để duy trì tăng trưởng GDP trên 10% mỗi năm trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần tổng vốn đầu tư khoảng 1.460 tỷ USD, gần gấp đôi giai đoạn trước. Tỷ lệ đầu tư toàn xã hội cần duy trì khoảng 40% GDP, trong đó khu vực tư nhân đóng góp khoảng 53%, ngân sách nhà nước 32% và FDI khoảng 15%.
Trong khi đó, dư nợ tín dụng hiện đã ở mức khoảng 145% GDP. Bà Đặng Nguyệt Minh - Giám đốc Nghiên cứu Dragon Capital - ước tính khoảng trống vốn của nền kinh tế lên tới 120-150 tỷ USD mỗi năm cần được bù đắp qua các kênh cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu Chính phủ và các nguồn vốn dài hạn khác.
Cơ cấu thị trường vốn còn nhiều dư địa
Dragon Capital chỉ ra tín dụng ngân hàng hiện chiếm 82,8% nguồn tài trợ của nền kinh tế, trong khi thị trường cổ phiếu chỉ chiếm khoảng 4,1% và trái phiếu chiếm 13,1%. Cơ cấu này cho thấy thị trường vốn Việt Nam còn nhiều dư địa phát triển để giảm bớt gánh nặng cho hệ thống ngân hàng.
Ông Bùi Minh Giáp - chuyên gia kinh tế trưởng ADB - nhận định việc phụ thuộc quá lớn vào tín dụng có thể làm gia tăng áp lực lạm phát và rủi ro chất lượng tài sản. Ông nhấn mạnh mục tiêu không phải giảm vai trò của ngân hàng, mà là phát triển các kênh vốn bổ trợ cho nhau, đặc biệt trong cung ứng vốn trung và dài hạn.
Định hướng phát triển thị trường chứng khoán
Thị trường chứng khoán Việt Nam vừa được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9. Ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước - cho rằng cần nâng cao chất lượng vận hành thực chất, thúc đẩy IPO gắn với niêm yết, tạo điều kiện cho doanh nghiệp có vốn nước ngoài tham gia, cũng như thúc đẩy thoái vốn và niêm yết doanh nghiệp nhà nước.
Thị trường cũng cần hiện đại hóa hạ tầng, triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP), ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong giám sát. Việc phát triển cơ sở nhà đầu tư theo hướng cân bằng, chuyên nghiệp hơn với sự tham gia mạnh mẽ của nhà đầu tư tổ chức và ngành quỹ được xem là nhiệm vụ quan trọng để tạo nên một thị trường vốn bền vững.