Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh (BOE) Sarah Breeden vừa lên tiếng cảnh báo rằng sự gia tăng hiện diện của các quỹ phòng hộ trên thị trường trái phiếu chính phủ toàn cầu đang làm tăng đáng kể khả năng xảy ra một cú sốc tài chính trên diện rộng. Theo bà, sự thay đổi trong cơ cấu nhà đầu tư và mức độ sử dụng đòn bẩy cao đã khiến rủi ro lây lan từ thị trường này sang thị trường khác trở nên lớn hơn nhiều so với trước đây.
Trả lời phỏng vấn hãng tin CNBC bên lề hội nghị thường niên của IMF và Ngân hàng Thế giới tại Bangkok (Thái Lan) hôm 15/10, bà Breeden nhấn mạnh rằng thị trường trái phiếu chính phủ không còn chỉ do các nhà đầu tư dài hạn như công ty bảo hiểm hay quỹ hưu trí chi phối. Thay vào đó, các quỹ phòng hộ với chiến lược giao dịch tích cực, sử dụng đòn bẩy lớn và hoạt động xuyên biên giới đang ngày càng chiếm ưu thế, từ đó khuếch đại nguy cơ biến động cục bộ lan tỏa thành căng thẳng toàn hệ thống.
Theo số liệu vừa được IMF công bố, tổng tài sản của các quỹ phòng hộ toàn cầu hiện đạt khoảng 13.000 tỷ USD, trở thành một bộ phận quan trọng trong bức tranh đầu tư quốc tế. Trong Báo cáo Ổn định Tài chính Toàn cầu cập nhật, IMF ghi nhận vai trò của các quỹ này trong việc hỗ trợ thanh khoản nhưng đồng thời cảnh báo rằng việc sử dụng đòn bẩy để gia tăng lợi nhuận, cùng xu hướng dồn vào các vị thế giống nhau, có thể làm trầm trọng thêm căng thẳng thị trường trong giai đoạn bất ổn.
Bà Breeden cũng chỉ ra rằng các cú sốc bắt nguồn từ thị trường trái phiếu hiện có khả năng lây lan cao hơn, thậm chí có thể ảnh hưởng đến hoạt động môi giới chuyên biệt của các ngân hàng. Điều này đặt ra thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách trong việc duy trì ổn định tài chính toàn cầu.
Trong tháng 10 này, lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm và 30 năm đã chạm mức cao nhất kể từ năm 2002, trong khi lợi suất trái phiếu Anh kỳ hạn 10 năm cũng đạt đỉnh nhiều thập kỷ. Thị trường trái phiếu Pháp cũng chứng kiến đợt tăng lợi suất mạnh do lo ngại về triển vọng tài khóa, làm dấy lên nỗi lo về nguy cơ khủng hoảng nợ công mới tại khu vực đồng euro.
Theo dữ liệu từ Văn phòng Nghiên cứu Tài chính Mỹ, tính đến cuối năm 2025, các quỹ đầu tư mạo hiểm nắm giữ tới 7% thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ, một con số kỷ lục trên thị trường trị giá 30.000 tỷ USD. Hoạt động này chủ yếu thông qua chiến lược “giao dịch chênh lệch giá” (basis trades), tận dụng chênh lệch giữa giá giao ngay và giá tương lai của trái phiếu, kết hợp đòn bẩy lớn để khuếch đại lợi nhuận, qua đó tiềm ẩn rủi ro hệ thống đáng kể cho thị trường tài chính toàn cầu.