Giảm áp lực cho tín dụng ngân hàng bằng tái cấu trúc các kênh dẫn vốn

Phát triển đồng bộ các kênh dẫn vốn để giảm áp lực tín dụng

Tại hội thảo Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn diễn ra ngày 15/7 tại Hà Nội, Phó Chủ tịch UBCKNN Bùi Hoàng Hải nhấn mạnh rằng nền kinh tế cần phát triển đồng bộ nhiều kênh vốn để giảm áp lực lên tín dụng ngân hàng. Ông cho rằng thị trường vốn phải đóng vai trò cung cấp vốn trung và dài hạn cho tăng trưởng. Việc cải thiện thể chế, đa dạng sản phẩm và hiện đại hóa hạ tầng giao dịch được xem là nền tảng để huy động nguồn lực hiệu quả. Các biện pháp này nhằm cân bằng cấp vốn và giảm lệch pha giữa huy động ngắn hạn và cho vay dài hạn.

Ông Hải cho biết tỷ lệ tín dụng so với GDP hiện nay khoảng 146% và không phải vấn đề quá lớn khi so sánh với các nước có mức cao hơn. Tuy nhiên, CAR của các ngân hàng Việt Nam ở mức khoảng 12%, thấp hơn mức phổ biến 15-18% tại nhiều nền kinh tế. Lệch pha giữa nguồn vốn huy động ngắn hạn và nhu cầu cho vay trung và dài hạn là thách thức lớn. Thị trường chứng khoán và thị trường tín dụng có mối quan hệ chặt chẽ, khi lãi suất huy động vượt trên 10% sẽ kéo lãi suất cho vay lên khoảng 13-15%, làm tăng chi phí vốn và ảnh hưởng đến thanh khoản.

Giải pháp được chia thành ngắn hạn và dài hạn. Trong ngắn hạn, UBCKNN và các bộ ngành hướng tới cắt giảm điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục và mở rộng tiếp cận vốn cho nhà đầu tư nước ngoài. Về lâu dài, cần hoàn thiện thể chế, phát triển sản phẩm mới và nâng cao chất lượng nhà đầu tư. UBCKNN cũng đang xem xét mở rộng các công cụ phái sinh và thị trường cho doanh nghiệp khởi nghiệp nhằm đa dạng hóa kênh huy động và thu hút vốn trong nước và quốc tế.

Về phía nhà đầu tư và cơ sở pháp lý cho thị trường nợ, Ông Nguyễn Sơn, Chủ tịch VSDC, cho biết nhu cầu huy động cho giai đoạn 2026-2030 sẽ rất lớn khi dư địa cho vay không còn nhiều. Ông nhấn mạnh cần hoàn thiện khung pháp lý để đưa vào vận hành các sản phẩm như trái phiếu PPP và trái phiếu xanh. Để thu hút vốn nước ngoài, VSDC đã triển khai cơ chế Non-Prefunding nhằm giảm ký quỹ và tăng kết nối giữa lưu ký, ngân hàng lưu ký và các công ty chứng khoán. Những công cụ này hỗ trợ lộ trình hình thành sàn giao dịch hạn ngạch phát thải và thị trường tín chỉ carbon.

Ông cho biết khoảng 98-99% tài khoản trên thị trường hiện thuộc về nhà đầu tư cá nhân; lực lượng nhà đầu tư tổ chức còn mỏng, khiến thị trường dễ bị chi phối bởi tâm lý ngắn hạn. Vì vậy, để tái cấu trúc hệ thống dẫn vốn hiệu quả, cần chiến lược phát triển ngành quản lý quỹ, mở rộng quỹ hưu trí và các định chế tài chính chuyên nghiệp. Cũng cần đẩy mạnh cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước và nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp để tăng nguồn hàng chất lượng và thanh khoản.

Theo Bà Trịnh Quỳnh Giao, CEO PVI AM, một trong những nhận định then chốt là cần xây dựng đồng bộ ba trụ cột gồm ngân hàng, bảo hiểm và quỹ đầu tư, đồng thời nâng cao năng lực quản trị và đa dạng hóa sản phẩm nhằm hướng nhà đầu tư tới chiến lược dài hạn. Cùng với phát triển các nhà đầu tư tổ chức, cần nâng cao chất lượng hoạt động định mức tín nhiệm và củng cố niềm tin của nhà đầu tư để tăng thanh khoản trên thị trường thứ cấp.

• Đồng bộ hóa kênh dẫn vốn giữa ngân hàng, bảo hiểm và quỹ đầu tư nhằm giảm áp lực tín dụng ngân hàng.
• Phát triển các sản phẩm mới và thị trường phái sinh để đa dạng nguồn vốn và mở rộng thanh khoản.
• Khuyến khích vai trò của nhà đầu tư tổ chức và quỹ hưu trí để cân bằng dòng tiền trung và dài hạn.

Những động thái này được xem là nền tảng để giảm áp lực lên tín dụng ngân hàng và đẩy nhanh quá trình huy động vốn cho tăng trưởng kinh tế bền vững.