Khi vốn không chỉ để cho vay

Đầu tư nội lực ngân hàng: vốn điều lệ, dự phòng và công nghệ làm nền tảng tăng trưởng

Trong bối cảnh nửa đầu năm 2026, nhiều ngân hàng Việt Nam đang phân bổ nguồn lực vào các lĩnh vực dài hạn như tăng vốn điều lệ, bộ đệm dự phòng và nâng cấp core banking, đồng thời tìm kiếm nguồn vốn xanh từ các định chế tài chính quốc tế. Những động thái này được cho là chưa tạo ra lợi nhuận ngắn hạn nhưng có vai trò thiết yếu cho khả năng chống chịu và tăng trưởng ổn định về sau.

Tại Hội nghị Sơ kết hoạt động 6 tháng đầu năm 2026 của Ngân hàng Nhà nước, một số ngân hàng ghi nhận đà tăng trưởng tích cực: VietinBank tiến sát mốc 3 triệu tỷ đồng tổng tài sản; HDBank báo cáo tăng trưởng tín dụng gần 18%; BVBank duy trì tăng trưởng tín dụng ở mức 8,3%, trong khi NCB tăng hơn 21% so với cuối năm trước. Lợi nhuận trước thuế của nhóm ngân hàng này được dự báo tăng mạnh, cho thấy bức tranh tích cực trên toàn hệ thống.

Theo SSI Research, lợi nhuận sau thuế của khối ngân hàng niêm yết có thể tăng trung bình khoảng 15% so với cùng kỳ năm trước. Cụ thể, VPBank được dự báo đạt lợi nhuận trước thuế khoảng 10.2-10.4 nghìn tỷ đồng trong quý II/2026, tăng 64-67% so với cùng kỳ năm trước; tiếp theo là MSB với mức khoảng 2.5 nghìn tỷ đồng.

Ở nhóm ngân hàng lớn với mức tăng trưởng ổn định, các ngân hàng như MB, OCB, TPBank và nhóm ngân hàng quốc doanh dự báo lợi nhuận trước thuế tăng ở mức 16-35% tùy từng đơn vị. Cụ thể, VietinBank được dự báo dẫn đầu nhóm Big4 với khoảng 13.8 nghìn tỷ đồng lợi nhuận trước thuế; Vietcombank khoảng 12.2 nghìn tỷ đồng; BIDV khoảng 9.4 nghìn tỷ đồng.

Tuy nhiên, bức tranh lợi nhuận đi kèm cùng một thực tế là nguồn lực tài chính đang được huy động cho các dự án và công nghệ đổi mới. Theo ông Tạ Kiều Hưng, Tổng giám đốc NCB, ngân hàng ưu tiên củng cố nền tảng nội lực thay vì chạy theo tăng trưởng tín dụng cực nhanh. Trong khi đó, BVBank tiếp tục đẩy mạnh đầu tư cho core banking, quản trị rủi ro và hệ sinh thái thanh toán số, như QRPay, QR Global và thanh toán xuyên biên giới, đồng thời ứng dụng AI trong vận hành.

Ở một hướng nhìn khác, HDBank tập trung tìm nguồn vốn từ các định chế tài chính quốc tế để mở rộng vốn trung và dài hạn, cũng như vốn xanh và các chương trình tài trợ mới. Đồng thời, ngân hàng này tiếp tục đẩy mạnh Ngân hàng số Vikki sau khi hoàn tất tái cơ cấu DongA Bank. Các động thái này cho thấy một mặt bằng chung của ngành là củng cố nội lực và đa dạng hóa nguồn vốn, thay vì chỉ dựa vào tăng trưởng cho vay ngắn hạn.

Điểm chung giữa các ngân hàng là tập trung vào ba trụ cột: vốn, bộ đệm dự phòng và công nghệ, nhằm tạo nền tảng cho một chu kỳ tăng trưởng bền vững. Theo FiinRatings, khi Basel III tiếp tục được áp dụng, chất lượng vốn và quản trị rủi ro sẽ càng đóng vai trò then chốt trong việc phân hóa giữa các ngân hàng giữa bối cảnh nguồn vốn càng trở nên thắt chặt.

Trong bối cảnh dư địa tín dụng có thể thu hẹp, mục tiêu nâng cao hiệu quả vận hành và kiểm soát chi phí trở nên cấp thiết. Nguồn vốn được huy động từ các nguồn trung và dài hạn sẽ giúp các ngân hàng duy trì thanh khoản và sẵn sàng cho các dự án có thời hạn dài. Điều này thể hiện rõ qua các quyết định tăng vốn điều lệ và tiến hành các cải tiến công nghệ và quản trị rủi ro.

Điểm nổi bật có thể tóm gọn ở 4 nội dung sau:

• VietinBank – tổng tài sản gần 3 triệu tỷ đồng và đẩy mạnh trích lập dự phòng để tăng khả năng chống chịu.
• NCB – tăng vốn lên gần 29.300 tỷ đồng sau 4 đợt tăng vốn và xử lý nợ xấu khoảng 41.000 tỷ đồng.
• BVBank – tiếp tục đầu tư core banking, quản trị rủi ro và hệ sinh thái thanh toán số với sự tích hợp AI.
• HDBank – tìm nguồn vốn từ đối tác quốc tế và đẩy mạnh ngân hàng số Vikki

Nhìn chung, các ngân hàng đang ưu tiên củng cố nội lực và chuẩn bị cho chu kỳ tăng trưởng tiếp theo, thay vì mở rộng tín dụng một cách bùng nổ. Tương lai sẽ phụ thuộc vào khả năng quản trị rủi ro, chất lượng vốn và hiệu quả vận hành khi Basel III tiếp tục áp dụng và dòng vốn nước ngoài có thể được thu hút khi thị trường Việt Nam tăng độ mở và thanh khoản tốt hơn.