Cảnh báo nóng về việc ‘đốt tiền’ vào AI: Thổi phồng giá cổ phiếu, làm phình to núi nợ

AI và rủi ro nợ trái phiếu tăng do đà đầu tư cho công nghệ

Trong nhiều năm, các nhà đầu tư thường liên tưởng bong bóng tài chính với cổ phiếu tăng giá nhanh. Tuy nhiên, ở thời đại AI, sự nóng của thị trường lại tập trung vào cơ chế huy động vốn để xây dựng hạ tầng và chip xử lý cho trí tuệ nhân tạo. Rủi ro thực sự được xem xét không phải ở một cổ phiếu đơn lẻ mà ở khối nợ đang gia tăng để theo kịp đà tăng này.

Hiện tại, Nvidia (NVDA) được định giá khoảng 5,5 nghìn tỷ USD, một con số vượt qua nhiều nền kinh tế và đóng vai trò dẫn dắt thị trường AI. Sự tăng trưởng phi mã của cổ phiếu nhóm AI đã khiến nhiều nhà đầu tư nhìn nhận về mức định giá và các yếu tố rủi ro liên quan. Nhiều người đặt câu hỏi liệu cơn sốt này có thể duy trì hay sẽ hạ nhiệt.

Cuộc đua AI đã buộc các tập đoàn công nghệ lớn phải đổ vốn và mở rộng hạ tầng dữ liệu cùng hệ thống chip. Theo JPMorgan, năm tập đoàn công nghệ dẫn đầu là Alphabet, Amazon, Meta, Microsoft và Oracle đã cam kết chi tổng cộng khoảng 969 tỷ USD cho các trung tâm dữ liệu và thiết bị AI. Nguồn vốn này đang dịch chuyển từ lợi nhuận thuần sang tác động của thị trường trái phiếu để huy động vốn cho tăng trưởng.

Trong năm 2025, các công ty này đã phát hành khoảng 121 tỷ USD trái phiếu doanh nghiệp tại Mỹ, một mức cao gấp nhiều lần mức trung bình trước đó. Đáng chú ý, tính đến cuối tháng 5/2026, nợ liên quan đến AI đã chiếm khoảng 15% của toàn bộ thị trường trái phiếu doanh nghiệp. Tỷ lệ này cho thấy mức độ tập trung rủi ro của một chủ đề duy nhất đang lan rộng ra cả hệ thống tài chính.

Ngoài ra, thị trường tín dụng công nghệ đã chứng kiến sự gia tăng tỉ lệ nợ liên quan AI từ 10% của tín dụng chất lượng đầu tư lên một mức cao hơn trong những năm gần đây. JPMorgan dự báo tổng chi tiêu cho AI có thể vượt ngân sách quân sự toàn cầu vào năm 2027, với quy mô trái phiếu AI có thể dao động từ 100–300 tỷ USD trong năm 2026. Những dữ liệu này cho thấy cấu trúc thị trường đang thay đổi và rủi ro có thể lan rộng ra ngoài một nhóm công ty đơn lẻ.

Đối với các nhà đầu tư cá nhân và các quỹ đầu tư, sự tăng trưởng của AI có thể đồng nghĩa với sự tăng nắm giữ nợ AI trong danh mục rủi ro. Do đó, việc rà soát lại danh mục và hiểu rõ mức độ phụ thuộc vào năm tập đoàn công nghệ lớn sẽ là bước quan trọng để quản trị rủi ro và nhận diện cơ hội khi thị trường điều chỉnh.

• Khoản đầu tư cho AI từ 5 tập đoàn dẫn đầu lên tới 969 tỷ USD.
• Trái phiếu liên quan đến AI được phát hành 121 tỷ USD trong năm 2025.
• Nợ AI chiếm khoảng 15% của thị trường trái phiếu doanh nghiệp.
• Tín dụng công nghệ tăng từ khoảng 2% (năm 2005) lên khoảng 10%.
• Dự báo 100–300 tỷ USD trái phiếu AI trong năm 2026 và AI có thể vượt ngân sách quân sự toàn cầu vào 2027.

Những thông số kể trên cho thấy rủi ro của đà tăng AI không chỉ xuất hiện ở từng cổ phiếu mà còn ở cấu trúc tổng thể của thị trường tín dụng. Đối với nhà đầu tư, việc rà soát danh mục và nhận diện mức độ phụ thuộc vào năm tập đoàn công nghệ sẽ là bước quan trọng để quản trị rủi ro và nhận diện các cơ hội khi thị trường điều chỉnh.