Ba cổ phiếu ngân hàng tiềm năng tăng giá tốt nhất trong bối cảnh lãi suất cao đe dọa NIM, nợ xấu tăng

Dự báo NIM và triển vọng ngành ngân hàng Việt Nam theo VnDirect

VnDirect cho rằng NIM toàn ngành sẽ dần được cải thiện vào cuối năm khi mặt bằng lãi suất có xu hướng hạ nhiệt và hoạt động thu hồi nợ tích cực hơn ở nửa cuối năm. Theo đó, NIM cho năm 2026 được dự báo quanh mức 3,1%.

Trong báo cáo triển vọng ngành ngân hàng, VnDirect cho thấy lợi nhuận trước thuế toàn ngành năm 2026 có thể tăng khoảng 18%, đi kèm với tăng trưởng tín dụng khoảng 17%, thấp hơn mức nền cao 19% của năm 2025.

Ở góc độ cấu trúc, các ngân hàng quy mô lớn với room tín dụng trên 30% như HDB và VPB được kỳ vọng có mức tăng trưởng lợi nhuận trước thuế cao nhất ngành.

Tại một số Đại hội đồng cổ đông, chính các ngân hàng cho rằng việc được ưu đãi về room tín dụng sẽ là động lực giúp các ngân hàng bứt phá mạnh hơn trong 3 năm tới.

Các ngân hàng có chất lượng tài sản tốt và chi phí dự phòng thấp hơn so với mức trung bình của ngành, như ACB và VCB, đặt kế hoạch tăng trưởng lợi nhuận trước thuế cao hơn so với năm 2025.

Ngược lại, những ngân hàng có dư nợ tín dụng bất động sản cao (những cái tên như TPB, SHB, TCB) và các ngân hàng đang trong quá trình tái cơ cấu (như STB, EIB) dự kiến sẽ tăng trưởng lợi nhuận trước thuế thận trọng hơn.

Trong quý 1/2026, NIM toàn ngành tiếp tục giảm 24 điểm phần trăm so với quý trước, do áp lực chi phí huy động tăng và lợi suất tài sản sinh lãi cải thiện chậm hơn.

VnDirect kỳ vọng NIM sẽ dần cải thiện vào cuối năm khi mặt bằng lãi suất hạ nhiệt và hoạt động thu hồi nợ tích cực hơn, với mức dự báo 3,1% cho năm 2026.

Tuy nhiên, tỷ lệ nợ xấu có dấu hiệu gia tăng trở lại trong quý 1/2026, đặc biệt ở nhóm ngân hàng vừa và nhỏ như PGB, BAB, SGB, VBB, cho thấy rủi ro về chất lượng tài sản vẫn còn tồn tại.

Để đối phó, việc thắt chặt tiêu chuẩn tín dụng đối với các dự án bất động sản rủi ro cao và đẩy mạnh tháo gỡ vướng mắc pháp lý cho các dự án khó khăn được xem là những động lực cải thiện chất lượng tài sản thời gian tới. Trong khuôn khổ này, Luật hóa nghị quyết 42 cùng các văn bản hướng dẫn dưới luật được ban hành sẽ gia tăng quyền thu giữ và xử lý tài sản đảm bảo, giúp rút ngắn thời gian thu hồi nợ và hạn chế đà tăng của nợ xấu.

Các ngân hàng quy mô lớn — bao gồm nhóm quốc doanh và ngân hàng tư nhân đầu ngành như ACB, VCB, CTG — vẫn duy trì chất lượng tài sản vượt trội và kiểm soát chi phí tín dụng tốt hơn so với các ngân hàng quy mô vừa và nhỏ.

Tuy vậy, các ngân hàng trong quá trình tái cơ cấu như EIB và STB được cho là sẽ phải đối mặt với chi phí dự phòng tăng mạnh để xử lý tài sản tồn đọng và làm sạch bảng cân đối kế toán, nhằm chuẩn bị cho giai đoạn tăng trưởng mới.

Về bối cảnh vĩ mô, vẫn cần theo dõi sát sao giá năng lượng và lạm phát trong nước, khi xung đột ở Trung Đông vẫn có khả năng tạo áp lực lên mặt bằng lãi suất. Điều này đồng nghĩa lãi suất khó được giữ ở mức thấp và có thể tác động tới chất lượng tài sản của ngành ngân hàng.

VnDirect ưu tiên các ngân hàng có nền tảng thanh khoản bền vững, dư địa tăng trưởng tín dụng lớn, vốn vượt trội và hệ sinh thái tài chính toàn diện để mở rộng nguồn thu ngoài lãi. Trong bối cảnh ngành ngân hàng bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, các ngân hàng có khả năng duy trì tăng trưởng tín dụng cao đồng thời kiểm soát chi phí dự phòng sẽ có lợi thế cạnh tranh rõ rệt.

Hai ngân hàng nổi bật được nhắc đến vì khả năng duy trì tăng trưởng tín dụng và huy động mạnh gồm HDB và VPB, cùng với MBB được xem là các điểm tựa dẫn dắt. Việc IPO các công ty thành viên trong hệ sinh thái có thể là chất xúc tác cho quá trình định giá lại (re-rating) của các ngân hàng này trong năm 2026.