Khối ngoại bán ròng 14 phiên liên tiếp tổng giá trị hơn 13.000 tỷ, chuyện gì đang xảy ra?

Khối ngoại tiếp tục bán ròng và các yếu tố tác động tới dòng vốn nước ngoài

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang đối mặt với giai đoạn khối ngoại bán ròng kéo dài, là chu kỳ dài nhất kể từ tháng 10 năm ngoái. Sau 14 phiên xả hàng liên tiếp trên HoSE, khối ngoại đã bán ròng tổng cộng hơn 13.000 tỷ đồng qua kênh khớp lệnh.

Trên thực tế, xu hướng bán ròng này đã diễn ra trong nhiều tháng trên thị trường. Năm ngoái, giá trị bán ròng trên HoSE lập kỷ lục hơn 125.000 tỷ đồng. Tính từ đầu năm 2026, chưa có tháng nào khối ngoại mua ròng, với tổng giá trị luỹ kế từ đầu năm ước đạt gần 53.000 tỷ đồng.

Đáng chú ý, dòng vốn ngoại vẫn rút đi dù VN-index đã được FTSE Russell xác nhận nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp vào ngày 8/4. Tính đến nay, khối ngoại bán ròng khớp lệnh trên HoSE gần 12.000 tỷ đồng. Nguyên nhân có thể đến từ cả yếu tố thời điểm và cấu trúc thị trường đang có những bất cân bằng nội tại.

Việc Việt Nam được nâng hạng có thể khiến một số quỹ đầu tư thị trường cận biên rút vốn. Sự mạnh lên của USD trong bối cảnh căng thẳng Trung Đông cũng là một yếu tố áp lực ngắn hạn lên tỷ giá và dòng vốn nước ngoài. Mặt khác, cơ cấu thị trường vẫn đối mặt với khó khăn trong việc khơi thông nguồn vốn từ hàng hoá mới, khi các IPO mới chủ yếu tập trung vào các ngành truyền thống và tỷ trọng của nhóm tài chính cùng bất động sản vẫn chiếm lĩnh lớn.

Dù vậy, câu chuyện nâng hạng vẫn được kỳ vọng sẽ hỗ trợ dòng vốn ngoại trong dài hạn. Theo David Rabinowitz, Giám đốc Phân tích Chỉ số Toàn cầu và Cấu trúc Thị trường châu Á – Thái Bình Dương tại UBS, quá trình nâng hạng dự kiến diễn ra theo nhiều giai đoạn và mỗi đợt tăng tỷ trọng dự kiến quanh mức 30%. Thị trường cần thời gian để hiện thực hoá các tiêu chí và đảm bảo sự chuẩn bị đầy đủ của khung quy định.

Đầu tháng 5 vừa qua, FTSE Russell đã công bố điều chỉnh ước tính tỷ trọng của Việt Nam trong các bộ chỉ số toàn cầu. Cụ thể, tỷ trọng trong FTSE Emerging All Cap giảm từ 0,350% xuống 0,329%, trong khi FTSE All-World giảm từ 0,024% xuống 0,020%. Tỷ trọng trong FTSE Emerging cũng điều chỉnh từ 0,227% xuống 0,192%.

Theo ước tính của SSI Research, dòng tiền từ các ETF tham chiếu theo bộ chỉ số FTSE có thể chảy vào Việt Nam vào khoảng 1,3 tỷ USD. Các quỹ lớn như Vanguard Total International Stock ETF và Vanguard FTSE Emerging Markets ETF được cho là đóng vai trò quan trọng trong luồng vốn này.

Không chỉ dừng ở FTSE, Việt Nam còn nhắm tới các tiêu chí của MSCI. Trong báo cáo gần đây, SSI Research cho rằng Việt Nam có thể được đưa vào danh sách theo dõi Watchlist vào tháng 6/2026 khi các động lực nền tảng dần hội tụ. Tỷ lệ FOL (Foreign Ownership Limit) toàn thị trường, đặc biệt trên HOSE, được cải thiện nhờ sự gia nhập của các cổ phiếu vốn hóa lớn có room ngoại 100%.

Những thách thức còn lại liên quan đến mức độ tự do hoá thị trường ngoại hối – một tiêu chí quan trọng trong khung đánh giá của MSCI. Tuy nhiên, đây được xem là vấn đề chưa phải nút thắt quyết định khi nhiều thị trường mới nổi vẫn đang vật lộn với tỷ giá và dòng vốn.