Mối quan tâm của nhà đầu tư quốc tế với thị trường chứng khoán Việt Nam

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang hướng tới mục tiêu nâng hạng, sự quan tâm của nhà đầu tư quốc tế ngày càng được củng cố nhờ nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và những cải thiện về quản trị, minh bạch. Bà Phạm Xuân Thị Thanh Quang, Giám đốc Môi giới Khách hàng Tổ chức tại CTCP Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), đã có những chia sẻ chi tiết về vấn đề này trong cuộc trao đổi với Mekong ASEAN.

Đánh giá tích cực từ quỹ đầu tư nước ngoài

Theo bà Quang, các quỹ đầu tư đánh giá cao Việt Nam nhờ tốc độ tăng trưởng GDP thuộc nhóm cao trong khu vực, triển vọng nâng hạng thị trường và xu hướng cải thiện chất lượng quản trị doanh nghiệp. Tuy nhiên, nhà đầu tư vẫn đặc biệt quan tâm đến tiến độ cải cách thị trường, khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài, thanh khoản và tính ổn định của khung pháp lý.

Bà nhấn mạnh rằng khi các cải cách được triển khai đồng bộ, sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ tăng lên đáng kể. SHS đang tăng cường kết nối với các tổ chức quốc tế thông qua roadshow, hội nghị nhà đầu tư và cung cấp báo cáo phân tích chuyên sâu, đồng thời đầu tư vào hạ tầng giao dịch để nâng cao trải nghiệm cho nhà đầu tư nước ngoài.

Năm rào cản chính đối với dòng vốn ngoại

Mặc dù cơ hội rõ ràng, nhưng bà Quang chỉ ra 5 rào cản lớn khiến các tổ chức quốc tế vẫn thận trọng. Thứ nhất, khả năng tiếp cận thị trường chưa tương thích với chuẩn của nhà đầu tư tổ chức toàn cầu, đặc biệt về cơ chế giao dịch, thanh toán và khả năng mô phỏng chỉ số.

Thứ hai, giới hạn sở hữu nước ngoài vẫn là điểm nghẽn thực tế khi nhiều cổ phiếu chất lượng đã kín room ngoại. Thứ ba, minh bạch thông tin và chất lượng quan hệ nhà đầu tư (IR) chưa đồng đều, đặc biệt về mức độ công bố thông tin bằng tiếng Anh và chiều sâu dữ liệu.

Thứ tư, chất lượng quản trị doanh nghiệp và bảo vệ cổ đông thiểu số còn là mối quan tâm lớn, khiến nhà đầu tư yêu cầu mức chiết khấu cao hơn khi định giá. Thứ năm, thanh khoản và độ sâu thị trường chưa đủ lớn so với nhu cầu giải ngân của các quỹ quy mô lớn, khiến họ có xu hướng tập trung vào nhóm cổ phiếu lớn.

Doanh nghiệp cần thay đổi gì?

Bà Quang nhấn mạnh, để hiện thực hóa sự quan tâm thành dòng vốn giải ngân, doanh nghiệp niêm yết cần nâng cao chất lượng quản trị theo thông lệ quốc tế, từ cơ cấu HĐQT đến bảo vệ quyền lợi cổ đông thiểu số. Tính minh bạch cần được coi là lợi thế cạnh tranh, với việc công bố thông tin đầy đủ, kịp thời và nâng cao chất lượng báo cáo bằng tiếng Anh.

Hoạt động IR cần chuyên nghiệp hóa, không chỉ dừng ở công bố định kỳ mà phải là kênh đối thoại thường xuyên với cộng đồng đầu tư. Các buổi gặp gỡ, hội nghị trực tuyến, roadshow trong và ngoài nước sẽ giúp doanh nghiệp xây dựng uy tín và nâng cao nhận diện trên thị trường quốc tế.

Lợi ích kép cho nhà đầu tư đi trước

Về luận điểm quan trọng nhất, bà Quang cho rằng tăng tỷ trọng vào Việt Nam không phải là đặt cược vào thị trường cận biên, mà là quyết định phân bổ vốn đi trước chu kỳ tái định giá cấu trúc. Cơ hội đến từ khoảng chênh lệch giữa năng lực kinh tế nền tảng và mức độ đại diện khiêm tốn của Việt Nam trong hệ thống chỉ số và dòng vốn toàn cầu.

Khi khoảng chênh lệch này được thu hẹp nhờ cải cách thị trường và nâng hạng, nhà đầu tư đi trước sẽ hưởng lợi kép từ tăng trưởng nội tại của doanh nghiệp và từ quá trình điều chỉnh lại định giá của toàn thị trường. SHS xác định trở thành cầu nối đưa dòng vốn ngoại vào Việt Nam là định hướng chiến lược, đầu tư mạnh vào hạ tầng công nghệ và mở rộng kết nối với các định chế tài chính toàn cầu.