23/27 cổ phiếu ngân hàng sắp "tụt huyết áp" vì một thông tư mới. Chuyện gì đang xảy ra?

Khái quát dự thảo thay thế Thông tư 22/2019

Ngân hàng Nhà nước đang lấy ý kiến dự thảo nhằm thay thế Thông tư 22/2019. Nội dung cốt lõi là bỏ tỷ lệ LDR (cho vay trên tổng tiền gửi) và áp dụng thước đo mới gọi là CDR (tổng cấp tín dụng trên huy động vốn đủ điều kiện).

Ý nghĩa đo lường và sự thay đổi căn bản

Ban đầu nhiều người nghĩ đây chỉ là đổi tên. Tuy nhiên, thước đo mới mở rộng tử số: ngoài cho vay tín dụng còn tính cả trái phiếu doanh nghiệp, bảo lãnh, L/C và các hình thức cấp tín dụng khác. Mẫu số được rút gọn bằng cách loại bỏ tiền gửi liên ngân hàng và vay Ngân hàng Nhà nước, chỉ còn tiền gửi dân cư và giấy tờ có giá do ngân hàng phát hành.

Kết quả đo lường và hệ quả với hệ thống

Khi áp dụng LDR cũ, chỉ có 5 ngân hàng vượt ngưỡng 85%. Chuyển sang CDR, con số này tăng lên 23 ngân hàng niêm yết, cho thấy rủi ro lan rộng hơn trong toàn hệ thống. Đây là bước đi trong lộ trình Basel III nhằm thắt chặt quản trị rủi ro và buộc ngân hàng phải minh bạch hơn về cấu trúc nguồn vốn.

Nhìn nhận bằng hình ảnh, việc mở rộng tử số và thu hẹp mẫu số cho thấy sự gia tăng cường độ kiểm soát đối với các nguồn vốn và sự phụ thuộc vào nợ có kỳ hạn.

Khía cạnh đầu tư và thị trường

Đối với nhà đầu tư cổ phiếu ngân hàng, CDR có thể giúp làm rõ rủi ro và tăng cường tính minh bạch về cấu trúc nguồn vốn của từng ngân hàng. So với LDR, CDR cho thấy mức độ chống chịu cú sốc thanh khoản của từng đơn vị, chứ không còn dựa trên một chỉ số duy nhất. Các ngân hàng có thể bị tác động khác nhau tùy vào cơ cấu vốn và quyền tiếp cận thị trường vốn.

Khuyến nghị cho thị trường và nhà đầu tư

Quy định mới có thể tạo áp lực ngắn hạn lên giá cổ phiếu của một số ngân hàng nếu nhà đầu tư kỳ vọng cải thiện thanh khoản sẽ diễn ra từ từ. Tuy nhiên, sự minh bạch hơn về nguồn vốn là yếu tố tích cực cho triển vọng dài hạn của ngành ngân hàng và toàn thị trường.

Kết luận

Thông tư thay thế dự kiến sẽ góp phần đưa Basel III vào thực tế Việt Nam, nhằm củng cố nền tảng vốn và tăng khả năng chịu sốc thanh khoản cho hệ thống ngân hàng. Nhà đầu tư nên theo dõi các báo cáo về cơ cấu vốn và diễn biến lãi suất từ các ngân hàng để có đánh giá đúng đắn hơn về tác động tới cổ phiếu.