Thị trường chứng khoán Việt Nam đang vận động trong một kênh đi ngang dài hạn và biên định giá có xu hướng thu hẹp dần, đặt ra yêu cầu cao hơn đối với chiến lược chọn cổ phiếu của nhà đầu tư.
Tại Investment Summit 2026 được tổ chức cuối tuần qua, ông Nguyễn Xuân Bình, Giám đốc Khối phân tích tại KBSV, cho thấy từ năm 2018 đến nay VN-Index đã trải qua ba nhịp tăng và ba nhịp giảm mạnh. P/E tại các vùng đáy có xu hướng tăng lên theo thời gian; đáy Covid-19 2020 ở khoảng 10,3x, đáy 2022 trên 11x, và gần đây vùng đáy sau áp lực thuế vượt trên 12x. Như vậy mặt bằng định giá ở đáy đang được nâng lên theo thời gian.
Ở chiều ngược lại, tại đỉnh, P/E cũng có xu hướng giảm dần. Đỉnh 2018 ở khoảng 23x, đỉnh 2022 xuống còn khoảng 19x, và giai đoạn gần đây nếu bỏ qua đóng góp của VIC thì đỉnh chỉ còn quanh 15x. Các chu kỳ đỉnh-đáy dự kiến kéo dài khoảng 4 năm và biên độ tại đỉnh ngày càng thu hẹp. Điều này cho thấy định giá thị trường đang tiến gần hơn tới giá trị thực của doanh nghiệp và dần trở nên khắt khe hơn về định giá.
Trong bối cảnh như vậy, nhà đầu tư được khuyến nghị tiếp cận hai chiều. Thứ nhất, chọn ngành và cổ phiếu mang tính chu kỳ để tận dụng nhịp vận động của thị trường. Thứ hai, kết hợp giữa chiến lược giao dịch ngắn hạn với nắm giữ trung và dài hạn, đồng thời căn cứ vào yếu tố cơ bản và câu chuyện hưởng lợi từ vĩ mô theo hướng top-down.
Nhóm cổ phiếu đầu tư công và xây dựng hạ tầng điện được xem là động lực trung hạn rõ nét. Dẫu vậy, phần lớn các doanh nghiệp thuộc nhóm này có quy mô vốn hóa trung bình và đòn bẩy cao, khiến dòng tiền chủ yếu theo hình thức ngắn hạn. Dẫu vậy, vẫn có những phân khúc đáng chú ý, như PC1 và TV2, cho thấy tiềm năng khi được đầu tư mở rộng hạ tầng.
Nhóm tiếp theo là cổ phiếu đầu ngành, triển vọng trung và dài hạn tích cực, phù hợp với chiến lược tích lũy khi thị trường xuất hiện các nhịp điều chỉnh do thông tin tiêu cực. Theo quan điểm của Dragon Capital, quản trị rủi ro và hạn chế đòn bẩy tài chính là yêu cầu then chốt trong thời kỳ lãi suất cao. Nhà đầu tư nên tập trung vào các doanh nghiệp có vốn hóa lớn, có lợi thế cạnh tranh và thanh khoản tốt.
Trong bối cảnh hiện tại, lĩnh vực ngân hàng và bán lẻ được xem là dẫn dắt dài hạn, với nhiều cổ phiếu đang ở mức định giá hấp dẫn và có tiềm năng phục hồi lợi nhuận. Bên cạnh đó, ngành thép và bất động sản có thể hưởng lợi từ đà phục hồi kinh tế và đầu tư công sớm được đẩy mạnh. Những ngành này được cho là có thể kích hoạt dòng tiền và hỗ trợ thị trường ở trung hạn.
Nhìn chung, các cổ phiếu có nền tảng tài chính vững và quản trị rủi ro tốt sẽ là đối tượng ưu tiên. HPG và các cổ phiếu dẫn dắt ngành thép, cùng với FPT và các doanh nghiệp công nghệ, có thể là những điểm sáng khi thị trường đang bước vào nhịp tích lũy. Mặt khác, nhóm bất động sản có thể hồi phục khi thanh khoản được cải thiện và các dự án mở rộng đầu tư công được đẩy mạnh.
Những nhận định trên cho thấy, dù thị trường đang ở trạng thái đi ngang với biên định giá thu hẹp, vẫn tồn tại cơ hội đầu tư có chọn lọc dựa trên tăng trưởng lợi nhuận, cải thiện quản trị và sự phục hồi của các ngành dẫn dắt.