Mặc dù VN-Index vừa mất mốc tâm lý 1.800 điểm do căng thẳng Trung Đông và áp lực bán ròng từ khối ngoại, các phân tích vẫn duy trì cái nhìn lạc quan cho nửa cuối năm. Nhóm nghiên cứu của SSI cho biết mục tiêu trung hạn quanh 1.920 điểm và thậm chí có thể tiếp cận 2.120 điểm trong kịch bản tích cực. Dự báo này phản ánh kỳ vọng dòng vốn thăng hạng và nỗ lực nâng hạng thị trường để hóa giải các áp lực nợ đòn bẩy đang tích lũy trong thị trường nội địa.
Cuộc chơi chứng khoán nửa cuối năm được cho là sẽ chứng kiến sự phân hóa nghẹt thở theo mô hình chữ K, khi các gã khổng lồ tư nhân nắm chắc thị phần của khối doanh nghiệp kiệt quệ vì chi phí vốn. Sự phân hóa này đan xen với rủi ro ngắn hạn từ lãi suất và thanh khoản yếu. Trong bối cảnh ấy, nhiều nhà đầu tư tiếp tục theo dõi diễn biến của các cổ phiếu dẫn dắt nhằm xác định điểm vào/ra.
Một số yếu tố được kỳ vọng tạo xung lực cho thị trường gồm đẩy mạnh giải ngân đầu tư công và sự giảm nhiệt của giá dầu giúp hạ lạm phát. Môi trường định giá hiện vẫn hấp dẫn, với P/E dự phóng quanh 13 lần và loại trừ các cổ phiếu thuộc nhóm Vingroup cho thấy mức định giá khoảng 10,3 lần ở nhiều ngành.
Nâng hạng thị trường được xem là quân bài chiến lược cho Việt Nam. Nếu Việt Nam chính thức được nâng lên nhóm thị trường mới nổi thứ cấp, dòng vốn ngoại có thể quay trở lại mạnh mẽ. Ước tính cho thấy dòng vốn thụ động từ các quỹ ETF có thể đạt khoảng 1,4 tỷ USD trong giai đoạn 2026-2027.
Nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn được dự báo hưởng lợi nhiều nhất gồm VIC, VHM, FPT, SSI, VNM, STB, VCB, VJC cùng một số doanh nghiệp thuộc lĩnh vực bất động sản, chứng khoán và hạ tầng. Điều này có thể giúp cải thiện thanh khoản và tâm lý chung của thị trường trong trung và dài hạn.
Một xu hướng đáng chú ý là mô hình phục hồi theo dạng chữ K ngày càng rõ nét. Các doanh nghiệp đầu ngành với nền tảng tài chính mạnh tiếp tục mở rộng thị phần và duy trì tăng trưởng, trong khi nhóm doanh nghiệp nhỏ hơn chịu áp lực lớn từ chi phí vốn và cạnh tranh. Điều này đồng nghĩa cơ hội đầu tư vẫn hiện hữu nhưng sẽ tập trung nhiều hơn ở những doanh nghiệp dẫn đầu thay vì lan tỏa đồng đều trên toàn thị trường.
Dù triển vọng trung hạn tích cực, thị trường vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Lãi suất duy trì ở mức cao tiếp tục gây áp lực lên doanh nghiệp và dòng tiền đầu tư. Chất lượng tài sản của một số ngân hàng cũng có dấu hiệu suy giảm khi nợ xấu tăng lên. Dư nợ margin toàn thị trường đã lên mức rất cao, phản ánh sự phụ thuộc ngày càng lớn vào nguồn vốn vay và làm tăng độ nhạy cảm với cú sốc thanh khoản hoặc dòng tiền nước ngoài.
Một rủi ro khác là mức tăng của chỉ số đang tập trung vào số ít cổ phiếu vốn hóa lớn, khiến diễn biến VN-Index chưa phản ánh đầy đủ sức khỏe của toàn bộ thị trường.
Lịch sử cho thấy những giai đoạn thị trường chịu áp lực lớn thường là thời điểm hình thành các chu kỳ tăng trưởng mạnh mẽ. Trong khi nền tảng kinh tế được đánh giá ổn định nhờ nợ công thấp và cải cách thể chế tiếp tục, dư địa tăng trưởng của thị trường vẫn còn đáng kể. Nhiều chuyên gia cho rằng năm 2026 có thể là giai đoạn tích lũy quan trọng cho nhà đầu tư trung và dài hạn khi câu chuyện nâng hạng và dòng vốn nước ngoài được kỳ vọng quay lại.