VN-Index trở lại vùng đỉnh lịch sử và “hiệu ứng Vin”

VN-Index quay về gần đỉnh lịch sử và hiệu ứng Vin

Thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào tháng 5/2026 ở một trạng thái đặc biệt, khi VN-Index quay lại sát đỉnh lịch sử 1.920 điểm. Mặc dù chỉ số tăng mạnh, tâm lý nhà đầu tư vẫn thận trọng và tập trung vào chất lượng tăng trưởng của các doanh nghiệp có nền tảng vững chắc.

Nguyên nhân chính được cho là hiệu ứng Vin, tạo ra sự phân hóa rõ giữa diễn biến chỉ số và bức tranh thực sự của thị trường. Trong tháng 4/2026, VN-Index trải qua đà phục hồi từ mức 1.600 điểm lên gần 1.900 điểm sau chuỗi 5 tuần tăng liên tiếp, phần lớn do đóng góp của nhóm cổ phiếu họ Vingroup.

Tính đến cuối tháng 4/2026, tổng vốn hóa toàn thị trường ước đạt khoảng 419 tỷ USD, tương đương khoảng 82% GDP năm 2025. Nhóm Vingroup có vốn hóa khoảng 99 tỷ USD, chiếm gần 40% vốn hóa VN30 và khoảng 23,6% toàn thị trường. Điều này cho thấy ảnh hưởng của nhóm cổ phiếu này lên chỉ số là rất lớn.

Thực tế, khi bóc tách ảnh hưởng của nhóm Vingroup, quy mô vốn hóa của phần còn lại của thị trường duy trì ở mức gần như không đổi, khoảng 320 tỷ USD. Các chỉ số định giá cũng trở nên dễ chịu hơn: P/E trung bình thị trường loại bỏ ảnh hưởng của Vingroup ở quanh 12,96 lần, P/B ở mức 1,8 lần và P/S khoảng 1,4 lần. Các con số này phản ánh mặt bằng định giá tương đối hợp lý so với triển vọng lợi nhuận hiện tại.

Ở khía cạnh lợi nhuận, quý I/2026 ghi nhận kết quả khả quan và đóng vai trò là động lực cho nhịp tăng. Tổng Lợi nhuận Sau thuế của 803 doanh nghiệp trên ba sàn tăng tới 38,2% so với cùng kỳ, với đóng góp lớn từ nhóm phi tài chính. Đáng chú ý, ngành bất động sản ghi nhận mức tăng lợi nhuận tới 55,5%, và riêng VHM tăng tới 866%, đóng góp tới khoảng 84% vào mức tăng của toàn ngành.

Nhóm tài chính cũng cho thấy sự tăng trưởng, ở mức khoảng 14,4%, dù đà tăng của ngân hàng đang chậm lại. Xét theo vốn hóa, nhóm Midcap là điểm sáng với hệ số tăng lợi nhuận 82,6%, cho thấy tiềm năng phục hồi ở các doanh nghiệp vừa và nhỏ sau giai đoạn khó khăn. Tuy vậy, nhà đầu tư vẫn thận trọng do rủi ro về bối cảnh vĩ mô toàn cầu và biến động dòng tiền.

• Hiệu ứng Vin làm tăng tính dẫn dắt của VIC/VHM và ảnh hưởng tới mặt bằng giá cổ phiếu trên thị trường.
• Định giá thị trường được nhìn nhận ở mức hợp lý khi loại bỏ ảnh hưởng của nhóm lớn.
• Ngành bất động sản và ngân hàng vẫn là nguồn động lực chính cho VN-Index trong ngắn hạn.
• Thông tư thay thế Thông tư 22 và tiến trình nâng hạng thị trường có thể định hình dòng vốn và thanh khoản.
• Nguy cơ từ lạm phát và biến động tỷ giá vẫn hiện hữu, đòi hỏi sự chọn lọc cổ phiếu ở mức độ cao.

Nhìn chung, tháng 5/2026 được xem là giai đoạn thị trường “kiểm định niềm tin”, khi VN-Index đã vượt đỉnh nhưng vẫn cần thêm sự đồng thuận của dòng tiền để duy trì đà tăng. Hiệu ứng từ Vingroup vừa hỗ trợ vừa làm thị trường nhạy cảm trước biến động của nhóm cổ phiếu dẫn dắt. Trong bối cảnh đó, chiến lược ưu tiên chọn lọc doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt và dư địa định giá tiếp tục được duy trì là phù hợp cho thời gian tới.