Quyết định của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) về lãi suất trong cuộc họp ngày 15-16/9 được giới phân tích đánh giá là yếu tố then chốt tác động đến dòng tiền vào thị trường chứng khoán Việt Nam, bên cạnh sự kiện nâng hạng FTSE Russell chính thức có hiệu lực từ 21/9. Thị trường hiện đang trong trạng thái thanh khoản thấp, khối ngoại bán ròng kéo dài, nhiều cổ phiếu dù chỉ số VN-Index gần vùng đỉnh 1.900 điểm vẫn không tăng giá.
Theo ông Trần Hoàng Sơn, Giám đốc Chiến lược Thị trường của VPBankS, nếu Fed tăng lãi suất, kịch bản hạ nhiệt lãi suất VND trong nước có thể bị đẩy lùi sang năm 2027. Khả năng Fed tăng lãi suất đã lên tới 57% sau báo cáo việc làm ngày 4/9, khiến dòng vốn quốc tế trở nên thận trọng hơn với thị trường mới nổi.
Hiện nay, lãi suất huy động trong nước được dự báo đã tiến sát vùng đỉnh, nhưng nếu Fed tăng lãi suất, áp lực tỷ giá và lãi suất sẽ tiếp tục duy trì. Trong khi đó, dư nợ margin cuối quý II đạt khoảng 425.000 tỷ đồng, cao nhất lịch sử, trong khi tiền gửi nhà đầu tư tại các công ty chứng khoán giảm xuống mức thấp nhất 6 quý, phản ánh nhà đầu tư đã dùng đòn bẩy và không còn nhiều tiền mặt.
TS Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư của DNSE, nhận định dòng tiền chỉ quay trở lại khi có sự cộng hưởng từ chính sách tiền tệ thế giới và nội tại nền kinh tế. Lạm phát 8 tháng đang tăng lên gần mốc 4,5%, khiến dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ không còn nhiều. Tuy nhiên, nỗ lực của Ngân hàng Nhà nước đã giúp lãi suất liên ngân hàng giảm mạnh từ 13,44% xuống 4,4%, tạo tiền đề cho việc giảm lãi suất cho vay.
Khi các điều kiện vĩ mô thuận lợi và dòng vốn ngoại giải ngân sau khi được nâng hạng, thị trường có thể được kích hoạt trở lại. Ông Phan Tấn Nhật từ SHS cho rằng nhà đầu tư trong nước đang phải “gánh” áp lực bán ròng của khối ngoại suốt 4 năm qua với hơn 13,3 tỷ USD. Dòng tiền yếu do chưa có đủ dữ liệu xác nhận khả năng sinh lợi vượt trội so với lãi suất tiết kiệm.
Các chuyên gia cho rằng thị trường đã chuyển từ trạng thái “mua theo kỳ vọng” sang “chờ tín hiệu xác nhận” trước thềm nâng hạng FTSE. Nếu dòng vốn ngoại chảy vào theo lộ trình, nhà đầu tư trong nước có thể bán ra đối ứng, dẫn tới sự phân hóa rõ rệt.
Trước mắt, nhà đầu tư cần theo dõi sát quyết định của Fed, số liệu giải ngân đầu tư công và diễn biến lãi suất trong tháng 10 để có chiến lược hợp lý. Việc nắm giữ các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, duy trì được xu hướng tích lũy vẫn được khuyến nghị trong giai đoạn nhiều biến động này.